Khúc Tráng Ca Mẹ Nguyễn Thị Biện – Cuộc Đời Cơ Cực Và Sức Sống Mãnh Liệt Nơi Đất Mẹ Vĩnh Cửu
Cuộc đời của Má Nguyễn Thị Biện là một bản tráng ca bi tráng và cảm động về sự hy sinh thầm lặng, tình mẫu tử thiêng liêng cùng ý chí kiên cường vượt lên nghịch cảnh. Má có chồng là ông On, cùng các con mang tên là Đơ, Troa, Xít, Xết. Chồng của má theo bộ đội của đồng chí Huỳnh Văn Nghệ hoạt động ở chiến khu, trong khi má ở nhà làm lụng nuôi hai con Đơ và Troa, phần lo tiếp tế cho anh em chiến sĩ trong rừng. Sau đình chiến, thỉnh thoảng ông On về nhà dặn dò má ráng nuôi con khôn lớn rồi sẽ rước đi theo kháng chiến, nhưng rồi ông đã hy sinh năm 1972 khi đang là Trưởng ban Kinh tài quận Vĩnh Cửu.
Má thường ngậm ngùi kể lại rằng cuộc đời mình "cực như con trâu kéo cày". Từ nhỏ đã phải đi ở mướn cho nhà giàu, lấy chồng cũng nghèo khó nên vợ chồng phải nương tựa vào nhau mà sống. Khi chồng rồi tiếp đến các con lớn lần lượt đi kháng chiến, hai đứa con nhỏ dại cùng một cháu nội (con anh Nguyễn Văn Đơ) đều trông cậy vào sự chăm sóc, dưỡng nuôi của má. Khi giặc Mỹ gom dân vào ấp chiến lược, nhà cửa bị đốt phá, má dẫn con chạy trốn với vỏn vẹn bộ quần áo trên người. Không còn chốn nương thân, má xin tá túc nhà người quen và quanh năm đi làm mướn đủ mọi nghề từ rửa chén, giặt giũ, gánh nước ở Biên Hòa, gánh đá thuê ở Bửu Long cho đến mùa vụ lại quay về Bình Thạnh Lãnh cắt lúa mướn để kiếm tiền nuôi con cháu. Có những lúc quá nhọc nhằn tưởng chừng gục ngã, nhưng nghĩ đến đàn con cháu thơ dại, má lại gượng đứng dậy, quyết tâm cho các cháu đi học chữ để mong đời chúng sau này bớt khổ.
Thế nhưng, những đau thương và mất mát lớn lao nhất lại tiếp tục giáng xuống cuộc đời người mẹ bất hạnh:
Năm 1967, người em tên Troa đã hy sinh khi vướng mìn của giặc ở chiến khu Đ.
Sang năm 1972, đến lượt anh Hai Đơ hy sinh khi lọt vào ổ phục kích. Khi bị thương nặng và giặc dụ đầu hàng để đưa đi bệnh viện, anh đã hiên ngang chửi lại và bị chúng bắn chết, xẻo mất hai lỗ tai.
Ngày đất nước hoàn toàn giải phóng, má lặn lội đi tìm hài cốt của ba cha con nhưng không tìm thấy. Nhớ về cuộc đời mình, má tâm sự rằng từ sinh ra và lớn lên ở làng quê Bình Lợi, cả đời không có nổi một căn nhà ra hồn, may nhờ Chính phủ cấp cho căn nhà tình nghĩa để nương náu lúc tuổi già. Thậm chí phần mộ xây trước của má cũng được làm từ tiền Nhà nước trao tặng khi phong tặng danh hiệu cao quý. Với má, đời mình như vậy là đã thỏa nguyện, có nhắm mắt cũng thấy ấm hương hồn.
Ngày 17/12/1994, Má Nguyễn Thị Biện vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu cao quý Bà mẹ Việt Nam Anh hùng theo Quyết định số 394/KTCTN. Má qua đời năm 2006, hưởng thọ 95 tuổi, khép lại một đời quang vinh, trọn nghĩa vẹn tình với gia đình và Tổ quốc.
