Khúc tráng ca ngã ba Đồng Lộc – 10 cô gái thanh niên xung phong

Nếu như chiến trường Quảng Bình có tiếng hô đanh thép của Nguyễn Viết Xuân, thì mảnh đất Hà Tĩnh kiên cường lại khắc ghi khúc tráng ca bất tử của 10 cô gái thanh niên xung phong tại Ngã ba Đồng Lộc – "yết hầu" giao thông độc đạo trên tuyến đường Trường Sơn huyết mạch. Nơi đây, cứ mỗi mét vuông đất phải hứng chịu hàng chục quả bom cày xới, mặt đất không một cọng cỏ nào có thể mọc nổi vì khói bom và mảnh đạn dày đặc. Giữa cái "chảo lửa", "túi bom" khốc liệt ấy, Tiểu đội 4 thuộc Đại đội 552 do chị Võ Thị Tần làm tiểu đội trưởng, gồm 10 cô gái tuổi đời còn rất trẻ – người nhỏ nhất mới 17, người lớn nhất cũng chỉ mới 24 – đã kiên cường bám trụ. Nhiệm vụ của các chị là ngay sau mỗi đợt oanh tạc của máy bay Mỹ, phải lập tức lao ra trận địa, đo đạc hố bom, san lấp mặt đường và rà phá bom nổ chậm để đảm bảo cho những đoàn xe chở hàng chi viện cho miền Nam được thông tuyến an toàn. Họ sống và chiến đấu với tinh thần sắt đá: "Máu có thể chảy, tim có thể ngừng, nhưng mạch máu giao thông không bao giờ tắc".

Định mệnh ập xuống vào khoảng 16 giờ 30 phút ngày 24 tháng 7 năm 1968, khi các chị đang khẩn trương san lấp hố bom để mở đường cho đoàn xe sắp qua. Bất ngờ, một tốp máy bay phản lực Mỹ quay lại dội bom xối xả xuống trận địa. Sau một loạt tiếng nổ rung trời chuyển đất, khói bụi mù mịt bao phủ khắp không gian. Khi khói bom vừa tan, đồng đội bàng hoàng nhận ra trận địa chỉ còn là những hố đất sâu hoắm, căn hầm chữ A của tiểu đội 4 đã bị một quả bom đánh trúng và sập xuống hoàn toàn. Cả đại đội điên cuồng lao vào đào bới, đôi bàn tay rướm máu cào từng tấc đất với hy vọng mong manh tìm thấy các chị. Nhưng phép màu đã không xảy ra. Người ta tìm thấy mười cô gái trẻ nằm cạnh nhau dưới lòng đất mẹ, cơ thể các chị vẫn còn nguyên vẹn như đang nằm ngủ một giấc ngủ bình yên sau những giờ lao động mệt nhoài. Chị Tần, chị Cúc, chị Nhỏ, chị Xuân... họ ra đi khi mái tóc còn xanh, khi bao ước mơ tuổi trẻ còn dang dở, nhiều người trong số họ chưa một lần được nắm tay ai, chưa từng có một tình yêu đôi lứa. 10 đóa hoa trinh liệt ấy đã ngã xuống, hòa máu xương vào lòng đất thiêng Đồng Lộc, viết nên một khúc tráng ca bất diệt về lòng yêu nước của thế hệ trẻ Việt Nam, để lại niềm tiếc thương và lòng biết ơn vô hạn trong tim muôn thế hệ mai sau.