KHÚC VĨ THANH Ở NGÃ BA ĐỒNG LỘC

Tại "tọa độ chết" Ngã ba Đồng Lộc, có một tiểu đội nữ thanh niên xung phong gồm mười cô gái tuổi đời còn rất trẻ. Trong đó, Võ Thị Tần là tiểu đội trưởng, còn Hà là cô em út có giọng hát trong veo như chim sơn ca.

Mùa hè năm 1968, máy bay Mỹ trút bom xuống Đồng Lộc không kể ngày đêm. Mục tiêu của chúng là cắt đứt mạch máu giao thông chi viện cho miền Nam. Mặt đất ở đây không còn một ngọn cỏ nào có thể mọc nổi, chỉ có những hố bom chồng lên hố bom.

Một chiều tháng 7, cái nắng miền Trung như nung như nấu. Sau một trận bom rải thảm, con đường huyết mạch qua ngã ba bị tê liệt hoàn toàn. Tiểu đội của Tần nhận lệnh: "Bằng mọi giá phải thông đường cho đoàn xe chở đạn vào Nam tối nay".

Mười cô gái lao ra trận địa với cuốc, xẻng và cả những tiếng cười trong trẻo để át đi tiếng gầm rú của máy bay địch. Hà vừa xúc đất vừa hát. Cô hát bài "Câu hò bên bến Hiền Lương". Tiếng hát của cô gái 18 tuổi vang vọng giữa không gian đầy mùi lưu huỳnh và khói bụi.

"Cười lên các chị ơi! Bom đạn nó sợ tiếng hát của mình đấy!" – Hà hét lên giữa những tiếng nổ đinh tai.

Nhưng rồi, một đợt bom tọa độ bất ngờ ập xuống khi các cô đang tập trung xử lý một quả bom nổ chậm ngay sát mép đường. Một tiếng nổ kinh thiên động địa. Mặt đất rung chuyển, khói đen trùm kín cả một vùng. Khi khói tan, người ta chỉ thấy những chiếc nón lá rách nát và những chiếc cuốc văng khắp nơi.

Cả mười cô gái đã hy sinh khi tuổi đời mới mười tám, đôi mươi. Khi đồng đội đào đất tìm các chị, họ thấy Hà vẫn nằm đó, đôi bàn tay vẫn còn lấm lem đất đỏ, gương mặt bình thản như đang ngủ.

Sự hy sinh của mười cô gái Đồng Lộc đã trở thành một tượng đài bất tử trong lòng dân tộc. Họ không có súng trong tay, họ chỉ có trái tim yêu nước và tinh thần thép. "Thời hoa lửa" của các chị không phải là sự tàn lụi, mà là sự rực cháy mạnh mẽ nhất để soi đường cho những chuyến xe băng qua bom đạn.

Đến tận ngày nay, mỗi khi đi ngang qua ngã ba huyền thoại ấy, người ta vẫn như nghe thấy tiếng hát của Hà, tiếng cười của Tần hòa vào tiếng gió ngàn, nhắc nhở chúng ta về một thời đại mà cái chết cũng hóa thành bất tử.