KÍ ỨC CỦA NGƯỜI CỰU CHIẾN BINH VỀ TRẬN CHIẾN SA MÁT - LỘC NINH

Như những chàng trai, cô gái tuổi đôi mươi cùng thế hệ, năm 1970, ông Phạm Duy Đài - thôn Cốc Lộc, xã An Hưng, thành phố Hải Phòng nhập ngũ và được biên chế vào Đại đội 2, Tiểu đoàn 4, Trung đoàn 14, Sư đoàn 9, trực tiếp chiến đấu tại khu vực Tây Ninh, Long An, Tiền Giang, Đồng Tháp 10.

Ông Đài nhớ lại những năm thập niên 70 (thế kỷ XX), khi ấy trên chiến trường miền Nam quân đội ta càng đánh càng mạnh, giỏi về đánh vận động, bám trụ chốt chặn, đánh hợp đồng binh chủng rất tài tình. Trên khắp các mặt trận, bộ đội được nhân dân che chở, bao bọc và dẫn lối đưa đường nên rất thuận lợi. Từ tình hình trên, Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương quyết định mở chiến dịch lấy tên là Nguyễn Huệ, quyết tâm tiêu diệt cho được một số đơn vị chủ lực của quân ngụy Sài Gòn, mở rộng vùng giải phóng để xây dựng căn cứ địa cách mạng. Chiến dịch được chọn hướng chính yếu là Quảng Trị, miền Trung và cho nổ súng trước để lôi kéo phần lớn lực lượng tổng trù bị chiến lược ra ngoài đó, tạo thuận lợi cho hướng thứ yếu phát triển. Hướng thứ yếu giao cho Bộ Chỉ huy miền Đông Nam bộ, có nhiệm vụ đánh quỵ Quân đoàn 3 ngụy, tiêu diệt phần lớn lực lượng của Sư đoàn 5 ngụy đang án ngữ hướng Tây - Bắc Sài Gòn, đánh xóa sổ 3 tiểu đoàn biệt động quân, 1 tiểu đoàn biệt kích, 1 chiến đoàn thiết giáp số 3. Mặc dù là hướng thứ yếu nhưng diễn biến trên mặt trận miền Đông Nam bộ có vai trò hết sức quan trọng nhằm mở rộng vùng giải phóng, xây dựng căn cứ Bộ chỉ huy Miền để chỉ đạo cuộc kháng chiến. Trận mở màn của giai đoạn 1 chiến dịch quân ta đã giải phóng hoàn toàn huyện Lộc Ninh vào ngày 7-4-1972.

Trận đánh “nhớ đời” nhất của ông là trong chiến dịch Nguyễn Huệ năm 1972. Những ngày cuối tháng 3-1972, quần nhau với giặc trên vùng đất này vẫn còn khắc ghi trong tâm trí của ông. Địch tăng cường quân với quyết tâm phá vỡ phòng tuyến của ta để tăng chi viện cho Lộc Ninh, Bù Đốp. Quân ta từng đợt bẻ gãy các đợt tấn công và làm thất bại âm mưu của địch. Sau trận đánh, tiểu đoàn của ông chỉ còn lại vài người nhưng đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ ngăn chặn không cho hơn một vạn quân ngụy từ Sài Gòn lên chi viện cho Lộc Ninh.

Ký ức của người lính thời chiến tranh vẫn còn nguyên vẹn, mặc dù để ghi lại thật chi tiết từng ngày, từng giờ, từng trận đánh thì ông Đài không nhớ rõ, nhưng với chiến dịch Sa Mát - Lộc Ninh (chiến dịch Nguyễn Huệ) năm 1972 ông tự hào đã góp một phần nhỏ vào trận toàn thắng giải phóng Lộc Ninh cách đây 40 năm. Giải phóng Lộc Ninh, Bù Đốp, Tây Ninh... là kết quả giai đoạn 1 của chiến dịch Nguyễn Huệ lịch sử, góp phần lớn trong việc mở rộng vùng giải phóng, hoàn thiện căn cứ Bộ Chỉ huy Miền tại Tà Thiết, đồng thời có tác động to lớn buộc Mỹ - ngụy phải ký kết Hiệp định Paris, chấm dứt chiến tranh Việt Nam vào ngày 27-1-1973.