Kim Đồng – Người đội trưởng nhỏ tuổi
Kim Đồng là bí danh của Nông Văn Dền, một thiếu niên người Nùng ở Cao Bằng. Dù tuổi đời còn rất nhỏ, em đã tham gia làm nhiệm vụ liên lạc, đưa đón cán bộ và cảnh giới cho cách mạng.
Giữa núi rừng Cao Bằng, nơi những bản làng nằm xen giữa núi cao và những con đường nhỏ quanh co, một cậu bé người Nùng tên Nông Văn Dền đã sớm được tiếp xúc với những người hoạt động cách mạng.
Dền sinh năm 1929 tại xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng.
Cuộc sống của một cậu bé vùng cao khi ấy không giống cuộc sống của trẻ em ngày nay. Đường đến trường khó khăn, cuộc sống gia đình còn thiếu thốn và chiến tranh khiến nhiều bản làng luôn phải cảnh giác.
Dền sớm tham gia giúp đỡ cán bộ cách mạng. Cậu có lợi thế là người địa phương, thông thuộc đường rừng và có thể di chuyển qua những con đường mà người lạ khó nhận biết.
Năm 1941, Đội Nhi đồng Cứu quốc được thành lập tại Cao Bằng. Nông Văn Dền lấy bí danh là Kim Đồng và được giao làm đội trưởng.
Nhiệm vụ của Kim Đồng là liên lạc, chuyển thư, đưa đón cán bộ và theo dõi hoạt động của quân địch.
Những công việc ấy nghe có vẻ đơn giản, nhưng với một đứa trẻ, đó là những nhiệm vụ đầy nguy hiểm.
Kim Đồng phải đi qua những con đường rừng, quan sát tình hình và tìm cách báo hiệu khi phát hiện người lạ. Có những lúc, em phải đối mặt với nguy hiểm mà không thể để lộ sự sợ hãi.
Ngày 15 tháng 2 năm 1943, Kim Đồng nhận nhiệm vụ cảnh giới để bảo vệ cuộc họp của cán bộ cách mạng.
Khi phát hiện quân địch đến gần, em tìm cách báo động để cán bộ rút lui. Trong lúc làm nhiệm vụ, Kim Đồng bị địch bắn và hy sinh.
Em mới 14 tuổi.
Sự hy sinh của Kim Đồng trở thành một trong những câu chuyện xúc động về thiếu niên Việt Nam trong thời kỳ chiến tranh.
Ngày nay, khu di tích Kim Đồng tại Cao Bằng là nơi nhiều thế hệ thiếu nhi đến thăm. Câu chuyện về người đội trưởng nhỏ tuổi nhắc chúng ta rằng trong những hoàn cảnh đặc biệt của lịch sử, có những em bé đã phải trưởng thành rất sớm.
Kim Đồng không có một tuổi thơ bình yên như trẻ em hôm nay. Nhưng tên tuổi em đã trở thành một phần ký ức đẹp về lòng dũng cảm, tinh thần trách nhiệm và tình yêu quê hương.


