Kim Đồng, người Đội trưởng tuổi thiếu niên

Sinh ra giữa núi rừng Pác Bó hùng vĩ , nơi dải đất Cao Bằng giăng giăng mây trắng và ngàn cây đại ngàn ôm trọn làng Nà Mạ thanh bình, cậu bé người dân tộc Nùng Nông Văn Dền lớn lên trong nghèo khó nhưng dạt dào tình yêu quê hương. Đất nước chìm trong ách thống trị của thực dân và phát xít, bóng tối giặc giã giăng khắp xóm làng. Tuy tuổi đời còn rất nhỏ, lại sớm chịu tang cha, cậu bé Dền đã có lòng căm thù giặc sâu sắc và một trí tuệ lanh lợi, gan giạ vượt xa bạn bè cùng lứa.

Năm 1941, khi Mặt trận Việt Minh thành lập Đội Nhi đồng Cứu quốc (tiền thân của Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh ngày nay), Nông Văn Dền vinh dự được chọn làm Đội trưởng đầu tiên với bí danh mang niềm tin ngời sáng: Kim Đồng.

Những năm tháng ấy, núi rừng Hà Quảng trở thành "căn cứ địa" nuôi dưỡng phong trào cách mạng. Cùng các đồng đội nhỏ tuổi như Cao Sơn, Thanh Minh, Thủy Tiên, Thanh Thủy, người đội trưởng nhỏ tuổi lãnh nhận nhiệm vụ vô cùng gian khổ: làm giao liên, chuyển thư từ, mật thư và canh gác các cuộc họp bí mật của cán bộ.

Nhỏ bé nhưng nhanh nhẹn như con sóc rừng, mưu trí và gan góc, Kim Đồng giả làm người đi chăn trâu, nhặt củi, băng qua những con suối ngập ghềnh đá, luồn lách qua từng trạm kiểm soát gắt gao của kẻ thù để bảo vệ an toàn cho các cán bộ cách mạng, trong đó có cả Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc.

Sức mạnh của người anh hùng tuổi thiếu niên không đến từ vũ khí hay tấm áo giáp sắt, mà kết tinh từ tình yêu quê hương đất nước, từ niềm tin ngây thơ nhưng sắt đá vào "những chú, những bác" cách mạng đang âm thầm đòi lại tự do cho dân tộc.

Mùa xuân năm 1943, giặc Pháp gắt gao càn quét, lùng sục vùng Pác Bó. Rạng sáng ngày 15 tháng 2 năm 1943, giữa lúc cuộc họp quan trọng của Ban Châu ủy Hà Quảng đang diễn ra bí mật trong làng, Kim Đồng phát hiện một toán lính Pháp lợi dụng sương mù đang âm thầm áp sát.

Tình thế nguy cấp như ngàn cân treo sợi tóc. Nếu chạy về báo tin, quân giặc sẽ kịp bao vây toàn bộ căn cứ; nếu im lặng, cán bộ sẽ rơi vào tay thù. Không một chút nao núng, Kim Đồng bảo đồng đội Cao Sơn nhanh chóng lùi về phía sau báo động, còn mình lén lao về phía ngược lại, chủ động xuất hiện trước mắt kẻ thù rồi cất tiếng hét lớn, vụt chạy lên phía triền núi.

Trúng kế của người liên lạc nhỏ tuổi, đàn giặc hung hãn xả súng đuổi theo. Tiếng súng giặc vang động cả vách núi Pác Bó chính là phát súng báo động đắt giá, giúp toàn bộ cán bộ cách mạng kịp thời tản khai, an toàn rút lui vào đại ngàn.

Nhưng giữa cơn mưa đạn cay nghiệt, một viên đạn tàn bạo của kẻ thù đã trúng người đội trưởng nhỏ. Kim Đồng ngã xuống ngay bên bờ suối Lê-nin, trên chính dải đất quê hương thân thương khi vừa tròn 14 tuổi.