Kỳ 49 (Kỳ cuối): Bầu trời bình yên

Mùa xuân năm 1973.

Sau Hiệp định Paris, tiếng bom đã lùi xa khỏi bầu trời miền Bắc.

Những đoàn tàu lại rời ga Hà Nội.

Tiếng trống trường vang lên sau nhiều tháng học sinh phải xuống hầm tránh bom.

Trên những cánh đồng ven sông Hồng, người nông dân lại cày những luống đất đầu tiên của vụ mới.

Cuộc sống dần trở lại.

Nhưng với những người lính Phòng không – Không quân, cuộc chiến vừa qua sẽ không bao giờ là ký ức có thể phai mờ.

Trong Sở chỉ huy Quân chủng.

Những tấm bản đồ tác chiến được tháo xuống.

Những chiếc ghim đỏ đánh dấu đường bay của B-52 được cất vào hồ sơ.

Những cuốn sổ ghi chép dày kín nét bút được đưa vào kho lưu trữ.

Mỗi trang giấy đều là một phần lịch sử.

Là những đêm không ngủ.

Là những lần cơ động trong mưa bom.

Là những quyết định chỉ tính bằng giây.

Thiếu tướng Phùng Thế Tài đi qua từng phòng làm việc.

Ông dừng lại trước tấm bản đồ đã theo mình suốt nhiều năm.

Trên đó vẫn còn những nét bút chì cũ.

Những vòng tròn bảo vệ Hà Nội.

Những tuyến cơ động.

Những ký hiệu của các trung đoàn tên lửa.

Ông khẽ vuốt phẳng góc bản đồ rồi nói:

"Chiến tranh có thể kết thúc.

Nhưng bài học thì phải còn mãi."

Ít lâu sau, một đoàn học sinh được đưa đến tham quan Bảo tàng Phòng không - Không quân.

Các em đứng thật lâu trước những mảnh xác máy bay.

Trước chiếc mũ bay của phi công.

Trước những mảnh tên lửa đã hoàn thành nhiệm vụ.

Một cậu bé hỏi người hướng dẫn:

– Chú ơi...

– Những người lính ngày ấy có sợ không?

Người hướng dẫn mỉm cười.

– Có chứ.

– Không ai không biết sợ.

– Nhưng họ yêu Tổ quốc nhiều hơn nỗi sợ của mình.

Cả đoàn học sinh lặng im.

Có lẽ đó là bài học quý nhất mà không cuốn sách nào có thể dạy trọn vẹn.

Ở Hồ Hữu Tiệp, phần xác chiếc B-52 vẫn nằm lặng dưới mặt nước.

Mùa hè.

Hoa sen nở quanh hồ.

Mùa đông.

Làn sương mỏng phủ lên những mảnh kim loại đã hoen màu thời gian.

Biết bao du khách dừng chân nơi ấy.

Không phải để ngắm một chiến lợi phẩm.

Mà để nhớ rằng...

Hòa bình hôm nay đã được đánh đổi bằng biết bao hy sinh.

Nhiều năm trôi qua.

Những người lính năm xưa tóc đã bạc.

Những người thợ máy.

Những trắc thủ radar.

Những pháo thủ.

Những chiến sĩ tên lửa.

Những phi công còn sống trở về với cuộc sống bình dị.

Có người làm nông.

Có người làm thầy giáo.

Có người trở thành kỹ sư.

Họ ít khi kể về chiến công của mình.

Nhưng mỗi lần nhìn lên bầu trời xanh.

Ánh mắt họ vẫn ánh lên niềm tự hào.

Bởi họ biết.

Trong bầu trời bình yên ấy.

Có một phần tuổi trẻ của mình.

Và cũng có những người mãi mãi ở lại.

Vũ Xuân Thiều.

Nguyễn Văn Phiệt cùng biết bao đồng đội.

Tên tuổi của họ không chỉ được ghi trong quân sử.

Mà còn được khắc trong trái tim của nhiều thế hệ người Việt Nam.

Chiến thắng "Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không" không chỉ là chiến thắng của vũ khí.

Đó là chiến thắng của lòng yêu nước.

Của trí tuệ.

Của bản lĩnh.

Của sự đoàn kết giữa quân và dân.

Đó là minh chứng rằng một dân tộc yêu chuộng hòa bình, khi buộc phải cầm súng để bảo vệ Tổ quốc, sẽ có đủ ý chí để vượt qua mọi thử thách.

Ngày hôm nay.

Mỗi khi nhìn những chiếc máy bay dân dụng lướt qua bầu trời Hà Nội.

Nghe tiếng trống trường vang lên.

Hay thấy những hàng cây xanh rợp bóng trên các con phố.

Chúng ta càng hiểu hơn giá trị của hai chữ hòa bình.

Hòa bình không tự nhiên mà có.

Hòa bình được xây dựng bằng mồ hôi.

Được giữ gìn bằng trách nhiệm.

Và được đánh đổi bằng sự hy sinh của biết bao thế hệ cha anh.

Khép lại hành trình 49 kỳ, "Người giữ bầu trời Thủ đô" không chỉ kể về một chiến dịch quân sự, mà còn là câu chuyện về những con người bình dị đã làm nên lịch sử.

Họ đã hoàn thành sứ mệnh của mình.

Còn chúng ta hôm nay có một sứ mệnh khác:

Gìn giữ ký ức, trân trọng hòa bình và tiếp tục viết nên những trang sử mới bằng tri thức, lòng yêu nước và khát vọng xây dựng Việt Nam ngày càng giàu mạnh.

Họ đã giữ bầu trời.

Chúng ta hãy giữ gìn hòa bình dưới bầu trời ấy.