Kỷ nguyên của những vị anh hùng vĩ đại

Đã bao lâu rồi kể từ ngày khải hoàn? Đã bao lâu ta được hít thở bầu không khí tự do? Dường như quá khứ hào hùng ấy chỉ vừa kịp thoáng qua mái tóc mẹ, lướt nhẹ trên làn da nâu sạm của cha. Ấy thế nhưng, thời đại ấy chưa bao giờ là ngắn ngủi, cũng chẳng một lần êm đềm. Đó là kỷ nguyên của những vị anh hùng vĩ đại.

Giữa trăm nghìn họng súng, giữa vạn ánh nhìn hiểm độc từ kẻ thù và sự quan sát khắt khe của thế giới, giữa những nương lúa chín vàng chờ người gặt hái, sự hiện diện của họ luôn hiển hiện khắp dải đất hình chữ S. Họ tiến lên không chỉ vì niềm tin vào tương lai, mà bởi nhận thức sâu sắc rằng mình đang được sống cho đất nước. “Tôi sống ngày nào cũng vì đất nước ngày đó” – câu nói của Đại tướng Võ Nguyên Giáp phải chăng chính là lẽ sống của bao người trong thời hoa lửa ấy? Người đã đi xa, nhưng di sản Người để lại vẫn là đại diện cho cả một thời đại, âm thầm mang vác trăm ngàn câu chuyện cũ và cả những vết thương chưa nguôi.

Nhìn lại chặng đường dài với những trang sử vàng, Việt Nam đã ghi danh không biết bao nhiêu hào kiệt, vĩ nhân và những tướng lĩnh lỗi lạc. Nhưng có lẽ, vì Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã bước qua ngưỡng cửa tử của sa trường để sống cùng thời đại hòa bình, cùng những thế hệ con cháu vốn xa lạ với mùi khói súng, nên Người trở nên gần gũi vô ngần. Dấu ấn Người để lại, ngoài những chiến tích lẫy lừng, còn là những cảm xúc chân thật và lời răn dạy ấm áp như của một người Cha.

Một đời Người là một pho sử liệu. Nếu phải lật một trang chuyện để hàn huyên, ta không thể không nhắc về “trận quyết chiến chiến lược” Điện Biên Phủ (1954). Sinh ngày 25 tháng 8 năm 1911 tại Quảng Bình, “Bác Giáp” vốn là một nhà nho đức độ, một giáo viên dạy Sử chưa từng kinh qua trường lớp quân sự bài bản. Vậy mà, Người đã đánh bại những danh tướng Pháp tốt nghiệp từ các học viện lừng lẫy như Saumur hay Saint-Cyr.

Sự kiệt xuất ấy có lẽ đến từ tinh thần tự học không ngừng nghỉ, từ việc chắt lọc tinh hoa của Clausewitz, Tôn Tử, George Washington hay Lenin. Dưới góc nhìn của Bác, T.E. Lawrence và Napoléon là hai nhân vật có ảnh hưởng lớn nhất. Điều này được minh chứng khi báo chí phương Tây không ít lần so sánh Người với Napoléon Bonaparte. Đó là nghệ thuật tập trung binh lực, tạo đột phá tốc độ vào điểm yếu của đối phương, là tư duy quân sự linh hoạt khi chuyển từ “đánh nhanh, thắng nhanh” sang “đánh chắc, tiến chắc”, và là tầm nhìn chiến lược khi xây dựng đường mòn Hồ Chí Minh. Ảnh hưởng của T.E. Lawrence lại thể hiện qua lối đánh du kích, kết hợp quân sự với chính trị, dùng ngoại giao để chế ngự đối phương. Đây không chỉ là kết quả của sự vận dụng thực chiến tài tình, mà còn là lời khẳng định với thế giới: Trí tuệ Việt Nam là vô hạn, và chúng ta hoàn toàn ngang hàng với bất kỳ cường quốc nào mà không cần đến cái gọi là “khai hóa văn minh”.

Sự khẳng định ấy chính là đỉnh cao trong sự nghiệp của Đại tướng. Tại “lòng chảo” Điện Biên Phủ năm 1954 – nơi sục sôi chực chờ nuốt chửng lực lượng kháng chiến – cục diện đã buộc người chỉ huy phải đưa ra những quyết định sống còn. Thay đổi phương châm tác chiến vào giờ chót, dẫu nay được ca ngợi, nhưng lúc bấy giờ là một cuộc đấu trí đầy căng thẳng với sinh mạng của hàng vạn đồng chí: “Chiến thắng đòi hỏi sự táo bạo, nhưng không chấp nhận bất kỳ hành động phiêu lưu nào”, và “Ngày hôm đó, tôi đã thực hiện một quyết định khó khăn nhất trong cuộc đời chỉ huy của mình!”.

Trọng trách càng nặng, Người càng khiêm nhường. Bác chưa từng xem mình là người làm việc lớn, mà luôn gắn bó với quân dân. Như bài thơ Đồng chí của Chính Hữu đã viết:

“Súng bên súng, đầu sát bên đầu

Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỷ”.

Họ gặp nhau giữa mặt trận, cùng chung ý nguyện vì Tổ quốc, cùng bước qua lằn ranh của cái chết. “Hạnh phúc lớn nhất của người cầm quân là được ở bên chiến sĩ trên chiến trường” – câu nói ấy của Bác thanh cao như trăng sáng giữa trời, cho ta hiểu vì sao quyết định thay đổi phương châm lại khó khăn đến thế. Bởi mỗi chiến sĩ đều là một khúc ruột của đồng bào. Đại tướng không chỉ là vị chỉ huy mà còn là người “Anh cả” dẫn dắt quân đội. Triết lý nhân văn của Người là bài học cho mọi nhà lãnh đạo: Chiến thắng không đến từ cá nhân người chỉ huy, chiến thắng đến từ nhân dân, và người lãnh đạo là người thống nhất, dẫn dắt và đồng hành cùng nhân dân.

Khi vừa chớm nở, đóa hướng dương luôn hướng về phía mặt trời để hứng trọn ánh sáng. Khi đã vững chãi, hướng dương lặng im hướng về phía Đông vĩnh cửu. Cuộc đời Người cũng vậy, đã từng nhiệt huyết huy hoàng, một lòng vì nước vì dân, góp nhặt tri thức thế gian để phủ đầy niềm kiêu hãnh cho Tổ quốc. Giờ đây, Người trở thành gốc cổ thụ vững vàng che chở cho lớp trẻ được bước vào đời bình yên. Chí hướng của Người là kim chỉ nam cho những mầm non, là con đường mà ngàn đóa hướng dương sẽ tiếp nối. Bởi như Chủ tịch Hồ Chí Minh đã dạy: “Xây dựng chủ nghĩa xã hội là một sự nghiệp cực kỳ vẻ vang, nhưng phải lâu dài và gian khổ”. Bác Giáp và những người chiến sĩ đi trước đã giúp chúng ta đi trọn một chặng đường giành độc lập.

“Mười năm trồng cây, trăm năm trồng người”, mỗi cá nhân không thể tồn tại độc lập với lịch sử. Tình yêu nước không nên bị pha loãng bởi những thông tin lệch lạc, hay bị biến tướng thành những xu hướng nhất thời, những lời thóa mạ mù quáng. Chúng ta đã lớn lên trong bầu sữa mẹ, được bảo vệ suốt 19 năm ròng rã, đây là lúc cần đấu tranh để bảo vệ Sử Việt. Hãy để những câu chuyện xưa trở thành bài học sống động chứ không phải những truyền thuyết xa xôi. Hãy là những đóa hướng dương rực rỡ, chuyển mình đón nắng và dâng hiến vẻ đẹp tráng lệ nhất cho Tổ quốc Việt Nam thân yêu!