"KỸ THUẬT NGỤY TRANG NHIỆT" BẰNG BÙN NÓNG – ĐỐI ĐẦU VỚI CẢM BIẾN HỒNG NGOẠI

Giai đoạn 1971-1972, quân địch đưa vào sử dụng các loại cảm biến hồng ngoại (FLIR) trên máy bay trinh sát, có khả năng phát hiện thân nhiệt của con người trong đêm. Đây là một bước ngoặt về công nghệ khiến các đơn vị đặc công của ta gặp vô vàn khó khăn khi nằm phục kích ngay sát cứ điểm địch. Anh hùng Nguyễn Văn Ba, bậc thầy về đặc công nước, đã đối mặt với nỗi lo này bằng một kỹ thuật mà sau này được gọi là "Ngụy trang nhiệt bùn nóng".

Ba nhận thấy rằng, sự phát hiện của cảm biến nhiệt dựa trên sự chênh lệch giữa nhiệt độ cơ thể người (khoảng 37 độ C) và nhiệt độ môi trường rừng (thường thấp hơn nhiều vào ban đêm). Để "lừa" được cảm biến, Ba đã nghĩ ra cách tạo ra một lớp phủ có nhiệt độ tương đương với rừng già. Ông tổ chức đội quân đi thu gom các loại lá cây chứa nhiều tanin và tinh dầu, trộn cùng bùn đất và một ít tro nóng từ bếp bếp không khói. Bùn được trộn theo tỷ lệ sao cho nó có khả năng giữ nhiệt trong một thời gian dài. Khi quét lớp bùn này lên cơ thể, người lính không chỉ hòa nhập vào màu sắc của cảnh quan mà còn che chắn được bức xạ nhiệt từ cơ thể thoát ra ngoài.

Nhưng bí mật thực sự nằm ở việc "điều nhiệt". Ba đã huấn luyện chiến sĩ cách quét bùn thành nhiều lớp. Lớp trong cùng là bùn lạnh, lớp ngoài cùng là bùn pha tro nóng – được điều chỉnh sao cho nhiệt độ bề mặt của lớp bùn đúng bằng nhiệt độ của lớp lá mục trên mặt đất. Ông đã bỏ ra nhiều tuần để đo đạc và điều chỉnh tỉ lệ này dưới sự giám sát của các chuyên gia quân giới trong đơn vị.

Trong một chiến dịch thâm nhập vào căn cứ không quân của địch, đơn vị của Ba đã phải nằm bất động trên bãi đất trống trong suốt 4 tiếng đồng hồ, trong khi trực thăng địch bay qua bay lại với đèn pha hồng ngoại liên tục quét mặt đất. Các thiết bị hiện đại của Mỹ đã hoàn toàn "bó tay" trước những chiến sĩ đang nằm sát bên cạnh chúng. Hệ thống cảm biến chỉ ghi nhận đó là một mảng đất bình thường, không có bất kỳ dấu hiệu sinh tồn nào. Khi đêm về khuya, đơn vị đã lặng lẽ vượt qua hàng rào dây thép gai để thực hiện thắng lợi cuộc tập kích.

Sáng kiến của Nguyễn Văn Ba là sự khẳng định về bản lĩnh con người trước áp lực công nghệ. Ông không dùng vũ khí hiện đại để chống lại công nghệ, ông dùng chính sự am hiểu sâu sắc về sinh học và địa lý để vô hiệu hóa nó. Đây là một chương chói lọi trong nghệ thuật quân sự Việt Nam, nơi sự khéo léo của người lính trở thành lá chắn vững chắc nhất. Những lớp bùn nóng ấy không chỉ là vật ngụy trang, đó là bằng chứng của một trí tuệ sắc bén, một tâm thế chủ động, luôn tìm ra cách để tồn tại và chiến đấu trong những điều kiện khốc liệt nhất của chiến tranh.