KÝ ỨC CHIẾN TRANH QUA LỜI KỂ CỦA NGƯỜI THÂN (2)

Trong nhà tôi, chiến tranh không nằm ở sách, mà ở những câu chuyện ông kể mỗi tối. Ông Liêm thường ngồi bên chiếc bàn gỗ, chậm rãi nhắc lại đời lính của mình từ ngày nhập ngũ năm 1965 ở Tiểu đoàn 53A Tỉnh đội Thái Bình đến khi chuyển sang Binh chủng Tăng thiết giáp năm 1972. Ông bảo, bảy năm ấy là quãng đời dài hơn mọi cuốn tiểu thuyết.

Trận đánh thị xã Phước Long luôn trở lại trong lời ông như thước phim rõ nét nhất. Ngày 2.1.1975, đơn vị nhận lệnh phối hợp với Tiểu đoàn 1, Trung đoàn 142, Sư đoàn 7, Quân đoàn 4 tấn công. Sau khi đánh chiếm phía ngoài, mũi tiến công gồm ba xe tăng hướng vào ngã ba Tư Hiền – trại Lê Lợi. Hỏa lực địch tập trung rất mạnh ở trung tâm, biến trận chiến thành thử thách của từng mét đường.

Ông kể, khi một xe hết đạn phải lùi, một xe kẹt pháo, chỉ còn lại chiếc 363 do ông trực tiếp chỉ huy, buồng xe bỗng im lặng khác thường. Pháo thủ nhìn ông chờ lệnh; lái xe hỏi nhỏ. Chính lúc ấy, ông đưa ra quyết định: “Một xe cũng tấn công!”. Con cháu nghe để hiểu rằng sau mỗi mệnh lệnh là cả vận mệnh của đồng đội.

Những phút sau đó, theo lời ông, là cuộc đối đầu giữa bản lĩnh và nỗi sợ. 363 cơ động đánh trả từng phát chính xác, ưu tiên các ổ súng chống tăng. Có lúc xe dừng lại giả như đã bị diệt để dụ địch lộ khỏi công sự. Phát bắn quyết định phá tan điểm mạnh, mở đường cho bộ binh và lực lượng tăng cường tiến tới. Ít giờ sau, thị xã hoàn toàn được giải phóng. Ông nói chữ “giải phóng” ấy nặng bằng cả đời người.

Sau Phước Long, ông còn đi qua Xuân Lộc, đánh chiếm Trạm Bom, sân bay Biên Hòa… Những trận đánh nối nhau như chuỗi ngày không ngủ. Với thành tích xuất sắc, ông được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND. Nhưng ông bảo điều tự hào nhất là niềm tin vào đồng đội trong buồng xe chật hẹp.

Nhiều năm sau, thương tật 4/4 vẫn hành hạ ông trong những đêm trở gió. Con cháu nhìn thấy vết thương thể xác, còn ông nhắc về những vết thương không nhìn thấy của chiến tranh. Ông dùng câu chuyện đời mình để dạy lớp trẻ cách sống kỷ luật, trách nhiệm.

Ông Hải – Chủ tịch Hội CCB xã – thường đến nhà trò chuyện với ông. Hai người lính già nhắc lại năm 1975 như nhắc về tuổi trẻ. Con cháu nghe để hiểu chiến thắng Phước Long có ý nghĩa chiến lược to lớn, tạo tiền đề cho Chiến dịch Hồ Chí Minh, giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Lịch sử bước ra từ chính căn nhà nhỏ của chúng tôi.

Mỗi khi ông kể xong, bếp lửa đã tàn, nhưng ký ức vẫn ấm. Tôi hiểu rằng chiến tranh có thể lùi xa, nhưng qua lời kể của người thân, nó sống dậy để nhắc thế hệ sau nhớ về những hi sinh thầm lặng và giá trị của hòa bình.