KÝ ỨC CỦA NGƯỜI CỰU CHIẾN BINH - LÊ HOÀNG ĐEO
Năm 1978, khi cuộc chiến tranh xâm lược biên giới Tây Nam do tập đoàn Pôn Pốt gây ra leo thang khốc liệt, người thanh niên Lê Hoàng Đeo vừa tròn 19 tuổi. Nghe theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, chú gác lại những hoài bão riêng tư để khoác lên mình màu áo xanh bộ đội Cụ Hồ. Sau thời gian huấn luyện dồn dập, chú được bổ sung vào biên chế Đại đội 1, Tiểu đoàn 97 (C1D97), Đoàn 5502 — đơn vị chuyên trách nhiệm vụ gác giữ, truy quét tàn quân Khmer Đỏ và giúp dân bạn hồi sinh tại địa bàn Đông Bắc Campuchia.
Qua lời kể chân thực của chú, chúng tôi mới thấu hiểu hết những gian lao và nguy hiểm tột cùng mà người lính C1D97 đã phải gánh chịu. Đầu năm 1979, sau khi quân ta đập tan bộ máy diệt chủng, tàn quân Pôn Pốt không chịu đầu hàng mà tháo chạy vào rừng sâu núi cao, chia nhỏ thành các toán phỉ xảo quyệt để chống phá lâu dài. Nhập ngũ từ những năm đầu của cuộc chiến (1978 – 1982), chú Lê Hoàng Đeo cùng đồng đội phải liên tục tham gia các đợt luồn sâu truy quét tàn quân giữa lòng đại ngàn khắc nghiệt.
Địa bàn hoạt động của Đoàn 5502 trải dài qua các vùng rừng núi hẻo lánh, nơi thiên nhiên tra tấn sức người đến kiệt quệ. Mùa khô nắng cháy như nung, các con suối cạn trối trọc, chú Đeo cùng đồng đội phải chắt chiu từng giọt nước tù đọng dưới hố chân voi hay vạch từng thân cây chuối rừng lấy chút nhựa chát ngắt để duy trì sự sống. Mùa mưa đến, rừng già biến thành vùng bãi lầy ngút ngàn, người lính phải khoác trên mình bộ quần áo ướt sũng suốt nhiều ngày đêm, chịu đựng từng đàn muỗi rừng, dĩu, vắt đu bám hút máu và những trận sốt rét ác tính âm thầm vắt kiệt thể xác. Đau đớn và căng thẳng hơn cả là hệ thống "mật lộ mìn" dày đặc do kẻ thù gài cắm; từ mìn gạt, mìn lá đến bẫy chông giăng kín các con suối. Mỗi bước chân tiến vào vùng địch quản lý là một lần đối mặt trực diện với ranh giới sinh tử mong mong.
