Ký ức của người lính trinh sát
Sinh ra và lớn lên trên quê hương Thanh Ba, Phú Thọ, năm 1981, khi vừa tròn 19 tuổi, chàng trai Nguyễn Văn Lâm lên đường nhập ngũ. Sau thời gian huấn luyện, ông được biên chế vào lực lượng trinh sát của Sư đoàn 356, đơn vị từng chiến đấu trên mặt trận Vị Xuyên, Hà Giang trong những năm chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc.
Ký ức của người lính trinh sát
Sinh ra và lớn lên trên quê hương Thanh Ba, Phú Thọ, năm 1981, khi vừa tròn 19 tuổi, chàng trai Nguyễn Văn Lâm lên đường nhập ngũ. Sau thời gian huấn luyện, ông được biên chế vào lực lượng trinh sát của Sư đoàn 356, đơn vị từng chiến đấu trên mặt trận Vị Xuyên, Hà Giang trong những năm chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc.
Người lính trinh sát luôn phải đối mặt với hiểm nguy trước cả khi trận đánh bắt đầu. Nhiệm vụ của họ là bí mật tiếp cận trận địa, quan sát địa hình, phát hiện hoạt động của đối phương, xác định các vị trí hỏa lực và cung cấp thông tin cho đơn vị.
Ông Lâm nhớ lại:
“Lính trinh sát chúng tôi thường đi trước. Có những đêm phải bò từng mét trên đá tai mèo. Không được bật đèn, không được gây tiếng động. Chỉ cần sơ suất một chút là cả tổ có thể bị lộ.”
Trận chiến ở Lò Vôi Thế Kỷ
Những ngày chiến đấu tại khu vực Lò Vôi Thế Kỷ là ký ức mà ông Lâm không bao giờ quên.
Địa hình Vị Xuyên khi ấy vô cùng hiểm trở. Núi đá tai mèo dựng đứng, nhiều vị trí bị pháo cày xới liên tục. Ban ngày, khói bụi phủ kín các sườn núi; ban đêm, tiếng pháo và tiếng súng vẫn vang lên từng đợt.
Trước một trận đánh, tổ trinh sát của ông nhận nhiệm vụ tiếp cận khu vực phía trước để nắm tình hình.
“Đêm ấy trời rất tối. Anh em đi sát nhau, người trước bám theo người sau. Chúng tôi phải quan sát từng mét đất đá. Có những chỗ chỉ cần ngẩng đầu lên là có thể bị phát hiện.”
Sau nhiều giờ tiếp cận, tổ trinh sát phát hiện những dấu hiệu cho thấy đối phương đang tăng cường lực lượng và bố trí hỏa lực.
Thông tin nhanh chóng được chuyển về sở chỉ huy.
Không lâu sau, trận đánh bắt đầu.
Tiếng pháo từ phía sau dội lên từng hồi. Những quả đạn nổ trên các mỏm đá khiến đất đá bắn tung tóe. Tiếng súng bộ binh xen lẫn tiếng nổ liên hồi.
Ông Lâm kể:
“Pháo bắn dữ dội đến mức đất đá rung lên dưới người. Có lúc chúng tôi chỉ biết nằm ép sát xuống đất. Khói bụi mù mịt, tai ù đi, nhưng vẫn phải cố quan sát và báo cáo.”
Trong lúc trận chiến diễn ra ác liệt, tổ trinh sát được lệnh cơ động sang một vị trí khác để nắm tình hình. Khi đang di chuyển qua khu vực có địa hình trống, một loạt hỏa lực bất ngờ trút xuống.
Một tiếng nổ lớn vang lên.
Ông Lâm bị thương và ngã xuống giữa trận địa.
“Lúc ấy tôi chỉ nghe một tiếng nổ rất lớn rồi người bị hất xuống. Chân và người đau buốt. Tôi biết mình bị thương nhưng vẫn cố giữ bình tĩnh. Đồng đội nghe tiếng gọi đã quay lại tìm.”
Giữa tiếng pháo và những đợt bắn dồn dập, đồng đội tìm cách tiếp cận, sơ cứu rồi đưa ông về phía sau.
“Tôi nhớ anh em phải dìu, rồi kéo tôi qua từng đoạn đá. Đưa được người bị thương ra khỏi trận địa lúc ấy khó lắm. Tôi nghĩ nếu không có đồng đội thì có lẽ mình đã không trở về.”
Sau đó, ông được chuyển về tuyến sau điều trị. Vết thương khiến ông trở thành thương binh, mang theo những di chứng của chiến tranh đến tận ngày hôm nay.
“Đồng đội mới là điều tôi nhớ nhất”
Những năm tháng đã trôi qua, nhưng mỗi khi nhắc đến Vị Xuyên, điều ông Lâm nhớ nhất không phải là tiếng pháo hay những trận đánh, mà là những người đồng đội.
“Ngày ấy anh em sống với nhau như ruột thịt. Có gì chia nhau cái đó. Một bi đông nước, một gói lương khô cũng chia đôi. Khi có người bị thương thì tìm cách cứu bằng được. Nhưng chiến tranh khốc liệt lắm, nhiều anh em đã nằm lại.”
Có những người lính ra đi khi tuổi đời còn rất trẻ. Họ chưa kịp lập gia đình, chưa kịp trở về thăm cha mẹ. Những người còn sống mang theo ký ức về họ như một món nợ ân tình không bao giờ quên.
Ông Lâm xúc động:
“Tôi trở về được với quê hương là may mắn. Nhưng nhiều đồng đội của tôi thì không. Vì vậy, mỗi khi nhắc đến chiến trường, tôi luôn nghĩ đến các anh em đã hy sinh.”
Trở về từ chiến trường
Sau khi hoàn thành thời gian điều trị, CCB Nguyễn Văn Lâm trở về quê hương Thanh Ba, Phú Thọ. Từ một người lính trinh sát từng ngày đối mặt với bom đạn, ông trở lại cuộc sống đời thường.
Vết thương chiến tranh vẫn còn đó, nhưng ông luôn giữ tinh thần lạc quan, tích cực tham gia các hoạt động của Hội Cựu chiến binh và giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ.
Ông thường nói với con cháu:
“Hòa bình hôm nay không tự nhiên mà có. Đằng sau cuộc sống bình yên là máu xương của rất nhiều người. Các cháu phải biết trân trọng những gì mình đang có.”
Câu chuyện của CCB Nguyễn Văn Lâm – người lính trinh sát Sư đoàn 356, quê Thanh Ba, Phú Thọ, thương binh từng chiến đấu tại Lò Vôi Thế Kỷ, mặt trận Vị Xuyên là một câu chuyện về tuổi trẻ, tình đồng đội và sự hy sinh.
Năm tháng đã lùi xa, những vết thương trên cơ thể có thể theo người lính suốt cuộc đời, nhưng ký ức về đồng đội và những ngày tháng “hoa lửa” vẫn còn nguyên trong tâm trí.
Họ đã chiến đấu giữa núi đá Vị Xuyên bằng tất cả tuổi trẻ của mình. Có người trở về, có người mãi mãi nằm lại. Nhưng tất cả đều góp phần viết nên một trang sử không thể lãng quên của dân tộc.



