Ký ức của Thiếu tướng Hồ Phương

Trong ký ức của Thiếu tướng Hồ Phương, càng gần đến ngày quân ta giành thắng lợi hoàn toàn, các trận đánh càng trở nên ác liệt.

“Tiếng súng đạn, tiếng máy bay gầm rú trên bầu trời hầu như không ngừng. Việc cứu chữa thương binh, việc chôn cất đồng đội phải diễn ra vào ban đêm. Các anh đã vĩnh viễn nằm lại nơi núi cao, rừng sâu, hòa mình vào đất trời, cây cỏ Điện Biên,” nói rồi, giọng ông trùng xuống, đôi mắt rưng rưng.

Suốt cuộc trò chuyện, ông vẫn luôn nhận mình là “người may mắn,” được trở về đoàn tụ với gia đình, hòa cùng niềm hạnh phúc của cả dân tộc khi hòa bình lập lại, giang sơn thu về một mối.

Những chất liệu hiện thực ấy đã đi vào những trang văn của nhà văn quân đội này: “Vài mẩu chuyện về Điện Biên Phủ” (1956), “Lá cờ chuẩn đỏ thắm” (1957)…

“Đời sống quân ngũ đã giúp tôi trưởng thành, có cái nhìn thực tế, cảm nhận sâu sắc về cuộc đấu tranh gian khó của dân tộc. Thế nhưng, tôi vẫn nợ cuộc đời,” dáng vẻ trầm ngâm như đang suy ngẫm, nhà văn chia sẻ.

Theo ông, món nợ ấy là những trang viết về cuộc chiến, về những người chiến sỹ cách mạng một cách thực hơn, “sát” hơn với những gì vốn có.

“Trước đây, các tác phẩm của tôi thường viết theo chủ nghĩa anh hùng ca. Ở đó, hình tượng người anh hùng, người chiến sỹ cách được xây dựng tròn trịa, toàn vẹn quá! Để đáp ứng nhiệm vụ tuyên truyền, vận động quần chúng tham gia cách mạng, họ được tập trung tô đậm những phẩm chất tốt đẹp. Những góc khuất, những tâm sự đời tư, xúc cảm cá nhân thường bị làm mờ nhòe đi,” nhà văn bày tỏ.

Lặng đi chừng vài phút, nhà văn Hồ Phương bảo, món nợ ấy, nhất định ông sẽ trả! “Cây đa, cây đề” của làng văn chia sẻ, ở mỗi cuộc chiến, bên cạnh vinh quang chiến thắng còn là máu và nước mắt; ở mỗi con người, những ưu điểm luôn tồn tại cùng những khuyết điểm.