KÝ ỨC ĐẠI ĐỘI 9
Bài viết là lời tự sự nhập vai của Nguyễn Văn Chuyển , một người lính trẻ sinh năm 1957, làm nhiệm vụ tại chiến trường Campuchia vào ngày 22/7/1977. Qua những dòng nhật ký, nhân vật tái hiện cuộc sống gian khổ nơi chiến trường, tình đồng chí thiêng liêng và nỗi nhớ quê hương sâu sắc. Đồng thời, bài viết thể hiện tinh thần trách nhiệm, lý tưởng cống hiến của tuổi trẻ trong thời chiến và niềm tin vào hòa bình, tương lai đất nước.
“Những Bước Chân Không Trở Về Nguyên Vẹn – Ký Ức Đại Đội 9”
Tôi là Nguyễn Văn Chuyển, sinh năm 1957, quê ở vùng Hà Nam – nay thuộc tỉnh Ninh Bình. Cuộc đời tôi có một dấu mốc không thể nào quên: ngày 22 tháng 7 năm 1977, khi tôi khoác ba lô lên đường sang chiến trường Campuchia, mang theo tuổi trẻ, niềm tin và cả những điều còn dang dở.
Tuổi hai mươi của tôi khi ấy còn nhiều bỡ ngỡ. Ở quê nhà, cánh đồng lúa vẫn xanh, con đường làng vẫn yên bình, nhưng trong lòng những thanh niên chúng tôi là tiếng gọi của trách nhiệm. Ngày tiễn con đi, mẹ chỉ kịp gói cho nắm cơm nếp, mắt đỏ hoe. Cha tôi im lặng rất lâu rồi nói: “Đi được thì phải về được "
Chúng tôi lên đường trong đội hình của Đại đội , thuộc lực lượng chủ lực, hành quân vượt biên giới vào vùng đất xa lạ. Nhiệm vụ là phối hợp truy quét tàn quân, giữ an toàn cho dân và góp phần ổn định lại cuộc sống nơi đây sau những năm tháng chiến tranh tàn phá.
Những ngày đầu ở đất lạ, mọi thứ đều khắc nghiệt. Rừng rậm dày đặc, khí hậu oi nóng xen lẫn mưa rừng bất chợt. Sốt rét rừng hành hạ không ít người. Có những chặng hành quân kéo dài nhiều ngày, ba lô nặng trĩu, giày ướt sũng, nhưng không ai dừng lại. Trong đội hình ấy, mỗi người đều hiểu rằng sự sống của mình gắn liền với đồng đội.
Trận đầu tiên tôi tham gia đến rất bất ngờ. Khi đang hành quân qua một khu rừng thưa, trinh sát phát hiện dấu hiệu phục kích. Cả đơn vị lập tức triển khai. Tiếng súng nổ vang giữa rừng sáng sớm còn mờ sương. Tôi siết chặt khẩu súng, tim đập mạnh, nhưng không còn chỗ cho sợ hãi. Bên cạnh tôi là những người anh em , cùng tiến, cùng giữ vững đội hình trong làn đạn.
Chiến tranh không chỉ là tiếng súng. Đó còn là những đêm nằm võng giữa rừng sâu, nghe tiếng côn trùng rả rích. Là những bữa ăn vội vàng với gạo sấy, muối vừng. Là những lần khát nước đến khô cổ phải chia nhau từng ngụm nhỏ lấy từ suối rừng. Gian khổ chồng chất, nhưng không ai bỏ cuộc.
Tôi nhớ một người em tên Quanh cùng làng trong đơn vị, tính tình hiền lành nhưng rất gan dạ. Trong một lần giao tranh ác liệt, đã bị thương nặng và không qua khỏi. Trước khi ra đi, em chỉ nói một câu ngắn: nếu còn sống, hãy trở về với gia đình. Câu nói ấy trở thành ký ức theo tôi suốt đời.
Không chỉ chiến đấu, chúng tôi còn có những ngày cùng người dân dựng lại nhà cửa, giúp họ ổn định cuộc sống. Có những đứa trẻ ban đầu còn sợ hãi khi nhìn thấy người lính, nhưng rồi dần quen, nở nụ cười khi nhận được sự giúp đỡ. Những khoảnh khắc ấy giúp chúng tôi hiểu rằng mình không chỉ cầm súng, mà còn đang góp phần mang lại bình yên.
Thời gian trôi qua, chiến trường trở thành nơi vừa quen vừa xa lạ. Quen vì đã sống quá lâu giữa bom đạn, xa lạ vì không ai biết ngày mai sẽ ra sao. Mỗi lần nhận tin có người ngã xuống, cả tập thể lặng đi rất lâu. Không ai nói gì, nhưng ai cũng thấy trong lòng mình một khoảng trống khó gọi tên.
Có những lúc giữa rừng sâu, tôi tự hỏi liệu mình có còn là chàng trai của ngày trước hay không. Hay tôi đã trở thành một con người khác, được tôi luyện bởi gian khổ, mất mát và những ký ức không thể gọi tên. Nhưng chính trong hoàn cảnh ấy, tôi học được cách trân trọng từng hơi thở, từng ngày còn sống bên đồng đội.
Những năm tháng ấy dạy tôi một điều sâu sắc: hòa bình không bao giờ tự nhiên mà có. Nó được đánh đổi bằng tuổi trẻ, bằng nước mắt và bằng cả những con người lặng lẽ không tên.
Ngày trở về, quê hương vẫn bình yên như lúc tôi rời đi, nhưng trong lòng tôi đã khác. Một phần ký ức vẫn ở lại nơi rừng sâu xa xôi, nơi có những người của Đại đội 9đã nằm xuống không kịp trở về.
Giờ đây, khi đã đi qua nhiều năm tháng, mỗi lần nhớ lại, tôi vẫn như thấy mình đứng giữa rừng năm ấy. Tiếng súng đã tắt, nhưng ký ức thì vẫn còn nguyên, như một vết khắc không thể phai mờ.
Và tôi hiểu rằng, câu chuyện của chúng tôi không chỉ thuộc về quá khứ, mà còn là lời nhắc nhở cho hôm nay: hãy trân trọng hòa bình, bởi nó được đánh đổi bằng cả tuổi xuân của những con người bình dị đã từng đi qua lửa đạn, trong đó có những người lính của Đại đội 9 năm ấy.



