Ký ức hào hùng trên tuyến đường Trường Sơn huyền thoại

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng ký ức hào hùng trên đường Trường Sơn của mỗi người lính vẫn vẹn nguyên. Với Thiếu tướng Võ Sở, mỗi lần nhắc lại là lịch sử sống dậy, những khoảnh khắc vào sinh ra tử làm nên bản hùng ca thống nhất đất nước

Thiếu tướng Võ Sở, Chủ tịch Hội Truyền thống Trường Sơn - đường Hồ Chí Minh Việt Nam, năm nay 96 tuổi. Ông có hơn 10 năm sống và chiến đấu trên đường Trường Sơn, 17 năm công tác tại Binh đoàn 12, từng giữ các cương vị Trưởng phòng Tổ chức, Chính ủy Binh trạm và Phó chủ nhiệm Chính trị Đoàn 559.

Hơn nửa thế kỷ đã qua, nhưng ký ức về những năm tháng mưa bom, bão đạn trên tuyến đường huyền thoại vẫn hiện lên rõ nét trong tâm trí vị tướng từng vào sinh ra tử nơi đại ngàn.

Ranh giới sinh tử mong manh

Đường Trường Sơn là tuyến huyết mạch vận chuyển cán bộ, vũ khí, hàng hóa chi viện cho chiến trường miền Nam. Để cắt đứt con đường này, quân Mỹ huy động nhiều loại máy bay, bom mìn và phương tiện trinh sát hiện đại, trong đó có máy bay trinh sát phát hiện mục tiêu, báo tọa độ cho B-52 ném bom.

“Ở Trường Sơn, không một ngày nào là không có tiếng bom rơi, đạn nổ. Từng cung đường, vạt rừng, bờ suối bị cày xới bởi hàng triệu tấn bom đạn, hàng chục triệu lít chất độc hóa học. Ở đó, đất đá trộn lẫn gang thép, thấm đẫm mồ hôi, công sức và xương máu của những người lính Trường Sơn quả cảm”, Thiếu tướng Võ Sở nhớ lại.

Thiếu tướng Võ Sở chia sẻ về những ký ức trên chiến trường Trường Sơn rực lửa. (Ảnh: NVCC)

Để hình thành tuyến đường huyền thoại, những người lính Trường Sơn phải nghiên cứu địa hình, thời tiết, quy luật hoạt động của địch, mở hệ thống giao liên gùi, thồ, kết hợp đường ô tô dã chiến và đường sông. Tính cả Tây và Đông Trường Sơn, tuyến đường dài gần 2.000km, gồm hơn 750km đường ô tô, 600km đường gùi, thồ và 300km đường sông.

Không chỉ đối mặt với bom đạn, bộ đội Trường Sơn còn phải chống chọi với bệnh tật, đặc biệt là sốt rét. Mùa mưa năm 1966, trong một lần thị sát Binh trạm 6, gần như 100% quân số bị sốt rét, ông cũng không ngoại lệ. Có thời điểm ông hôn mê suốt một tháng.

Nhưng gian khổ không làm lung lay ý chí người lính. Với ông, điều sâu sắc nhất còn lại là tinh thần và tình yêu nước của đồng đội. “Đó là cái chung không chỉ tôi mà các đồng chí khác cũng vậy. Một câu khẩu hiệu của bộ đội là họ là tất cả vì miền Nam độc lập, tất cả đến tháng năm sau này”, ông nói.

Lạc quan giữa mưa bom, bão đạn

Trong một lần nghiệm thu, Thiếu tướng Võ Sở cùng đồng đội đi dọc hơn 100km đường rừng. Tuyến đường chạy dưới 3 tán rừng già gần như nguyên sinh, nhưng chỉ sau một mùa vận chuyển đã bị địch phát hiện và đánh phá ác liệt. “Tất cả lại hoàn nguyên đất đá. Con đường đó lại nằm trơ trụi vì hàng vạn tấn bom đạn, chất khai quang…”, ông nhớ lại.

Hơn 10 năm ở Trường Sơn, ông nhiều lần đối mặt với ranh giới sinh tử. Có lần trên đường đi họp về, xe bị địch tấn công, ông bị thương nặng phải cấp cứu. Hồi phục, ông lại trở về công việc.

Một lần khác, khi đang trên đường về sau cuộc họp, địch bất ngờ tấn công. Xe bị bom đánh thủng, một đồng đội đi cùng bị kẹp cứng. “Lúc đó anh ấy mới kêu: ‘Chết tôi rồi’! Tôi nói với đồng chí: ‘Anh còn kêu được nghĩa là anh chưa chết’. Chúng tôi lạc quan nên nói vậy”, Thiếu tướng Võ Sở kể, nở nụ cười khi nhớ lại.

Chính sự lạc quan, mưu trí, sáng tạo và tinh thần đoàn kết đã giúp những người lính Trường Sơn vượt qua khắc nghiệt của chiến trường. “Tất cả vì miền Nam ruột thịt” trở thành khẩu hiệu, thôi thúc họ vượt qua hy sinh để hoàn thành nhiệm vụ chi viện cho tiền tuyến.

Năm tháng qua đi, nhưng những ký ức hào hùng về một thời hào hùng của những con người đã vào sinh ra tử sẽ còn mãi. Về với cuộc sống đời thường, họ lại trở về dáng vẻ của những người bình dị tiếp tục cống hiến, góp sức mình trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ Quốc. Lịch sử dân tộc mãi khắc ghi những con người ấy, những người chiến sĩ đã hiến dâng tuổi thanh xuân đẹp đẽ nhất của mình.