Ký ức không bao giờ già đi
Ký ức không bao giờ già đi của người mẹ tiễn con lên đường nhập ngũ, mẹ Quan Thị Hạc

Ký ức không bao giờ già đi
Có những bức ảnh được lưu giữ bằng giấy.
Có những bức ảnh được lưu giữ bằng ký ức.
Với mẹ Quan Thị Hạc, người mẹ đã ngoài chín mươi tuổi ở xã Tân Mỹ, hình ảnh người con trai cả – liệt sĩ Quan Văn Thắng – chưa bao giờ phai nhạt, dù hơn nửa thế kỷ đã trôi qua kể từ ngày anh lên đường chiến đấu.
Ngày ấy, Quan Văn Thắng còn rất trẻ.
Như bao thanh niên của quê hương trong những năm tháng đất nước còn chìm trong khói lửa, anh gác lại tuổi xuân để khoác ba lô nhập ngũ. Ngày tiễn con đi, mẹ Hạc cố nén nước mắt, chỉ dặn con vài câu ngắn ngủi rồi lặng lẽ đứng nhìn bóng con khuất dần nơi đầu bản.
Đó cũng là lần cuối cùng mẹ được nhìn thấy người con trai của mình.
Rồi chiến tranh cuốn anh đi.
Những lá thư từ chiến trường thưa dần, rồi mất hẳn. Sau đó là giấy báo tử gửi về địa phương, khẳng định người con trai cả của mẹ đã anh dũng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.
Nỗi đau của một người mẹ mất con vốn đã không gì bù đắp nổi.
Nhưng điều khiến mẹ Hạc day dứt hơn cả là thời gian đã cuốn đi gần như mọi dấu vết của con. Trong ngôi nhà nhỏ hôm nay, không còn một tấm ảnh nào của liệt sĩ Quan Văn Thắng. Không có bức chân dung để mỗi ngày ngắm nhìn. Không còn những lá thư đã ngả màu theo năm tháng. Người con chỉ còn hiện hữu trong ký ức của mẹ.
Vậy mà ký ức ấy chưa bao giờ nhạt phai.
Mẹ vẫn nhớ gương mặt của con khi còn trẻ. Nhớ vầng trán cao, đôi mắt sáng, nụ cười hiền và dáng người rắn rỏi của chàng trai năm ấy. Mỗi lần nhắc đến tên Quan Văn Thắng, đôi mắt người mẹ già như sáng lên. Những kỷ niệm tưởng chừng đã lùi rất xa lại hiện về nguyên vẹn, như thể mới chỉ diễn ra ngày hôm qua.
Người thân trong gia đình kể rằng, có lẽ cũng bởi luôn mang theo hình bóng ấy trong tim mà mẹ Hạc dành một tình cảm đặc biệt cho người con gái út. Bà vẫn thường ngắm con rất lâu, bởi trên gương mặt ấy có nhiều nét giống với người anh trai đã mãi mãi nằm lại nơi chiến trường.
Không phải vì thiên vị.
Mà bởi đó là cách một người mẹ níu giữ ký ức.
Khi không còn một bức ảnh để ngắm, gương mặt của người con gái út trở thành nơi mẹ tìm thấy thấp thoáng hình bóng của người con trai năm nào. Mỗi ánh mắt, mỗi nụ cười quen thuộc đều khiến ký ức trong mẹ sống dậy, giúp người con đã hy sinh như chưa bao giờ rời xa.
Chiến tranh đã kết thúc hơn năm mươi năm.
Đất nước đã thanh bình.
Nhưng với những người mẹ như mẹ Quan Thị Hạc, thời gian dường như đã dừng lại ở ngày tiễn con lên đường. Người con trai ấy mãi mãi ở tuổi thanh xuân, còn người mẹ thì lặng lẽ già đi trong nỗi nhớ.
Có những mất mát không thể đong đếm bằng năm tháng.
Có những ký ức không thể phai mờ theo thời gian.
Và có những người mẹ, dù mái đầu đã bạc trắng, vẫn nhớ như in từng đường nét trên gương mặt người con đã hiến dâng tuổi trẻ cho Tổ quốc.
Đó chính là bức chân dung đẹp nhất, thiêng liêng nhất, được lưu giữ không phải bằng máy ảnh hay khung hình, mà bằng tình mẫu tử – thứ ký ức không bao giờ cũ, không bao giờ già đi và cũng không bao giờ mất.



