Ký ức không phai của Mẹ Việt Nam Anh hùng Lê Thị Lục

Trong căn nhà nhỏ ở xóm 1, xã Thiên Nhẫn (trước đây là xã Nam Phúc, huyện Nam Đàn), tỉnh Nghệ An, mẹ chậm rãi kể cho chúng tôi nghe về những năm tháng chiến tranh đầy gian khó của gia đình mình - những ký ức thấm đẫm đau thương nhưng cũng vô cùng thiêng liêng.

Chỉ trong chưa đầy một năm, mẹ lần lượt tiễn biệt chồng rồi đến con trai

Sinh ra trong một gia đình nhà nho, lớn lên, mẹ Lê Thị Lục kết duyên cùng ông Võ Đình Dung và sinh được 10 người con (5 trai, 5 gái). Nhắc về chồng, giọng mẹ chùng xuống: “Ông nhà tôi sống mẫu mực lắm. Trong kháng chiến chống Pháp, ông làm cán bộ tài chính của huyện Nam Đàn. Đến thời kỳ chống Mỹ, ông là Trung đội trưởng Trung đội Dân quân trực chiến xã Nam Phúc. Dù ở cương vị nào, ông cũng tận tụy, trách nhiệm với công việc, hết lòng vì bà con làng xóm”.

Những năm tháng chiến tranh ác liệt, đế quốc Mỹ liên tiếp cho máy bay đánh phá địa bàn xã Nam Phúc. Là người chỉ huy lực lượng dân quân trực chiến, ông Võ Đình Dung luôn có mặt ở những nơi nguy hiểm nhất để tổ chức chiến đấu, giúp nhân dân sơ tán an toàn.

Ngày 6-8-1972, cũng như bao ngày khác, ông dậy từ sớm ra trận địa chỉ huy trung đội làm công tác chuẩn bị chiến đấu. Thế nhưng, sau một trận oanh tạc của máy bay Mỹ, ông anh dũng hy sinh khi đang chỉ huy đơn vị đánh trả địch. Sự ra đi đột ngột của người bạn đời khiến bà Lục đau đớn đến quặn lòng...

Mẹ Việt Nam Anh hùng Lê Thị Lục cùng người thân xúc động xem lại Bằng “Tổ quốc ghi công” của chồng và con trai hy sinh trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. 

Nỗi đau ấy chưa kịp nguôi ngoai thì ngày 26-1-1973, mẹ lại nhận hung tin người con trai đầu là anh Võ Đình Quang hy sinh tại chiến trường Quảng Trị. Chỉ trong chưa đầy một năm, mẹ lần lượt tiễn biệt chồng rồi đến con trai. Những mất mát quá lớn tưởng như có thể quật ngã người phụ nữ nhỏ bé ấy. Nhưng nhìn các con còn thơ dại, mẹ lại gượng dậy, thay chồng gánh vác công việc gia đình.

Mẹ lặng người giây lát khi nhìn lên di ảnh người con trai cả: “Thằng Quang hiền lành, học giỏi lắm. Việc gì cũng xông xáo, nhiệt tình, sống chan hòa với mọi người”. Theo lời mẹ kể, năm 1970, khi đang là sinh viên năm thứ hai Trường Đại học Mỏ - Địa chất, anh Võ Đình Quang gác lại việc học để lên đường nhập ngũ, biên chế vào Sư đoàn 325, chiến đấu tại chiến trường Quảng Trị. Khi ấy, anh là một đảng viên trẻ, giữ cương vị Phó bí thư Đoàn trường.

Mẹ vẫn nhớ như in lần cuối cùng gặp con trai. Hôm ấy, đơn vị hành quân vào Nam, anh tranh thủ ghé qua nhà. Cuộc gặp gỡ ngắn ngủi không có nhiều lời dặn dò nhưng trong ánh nhìn của hai mẹ con đều chất chứa bao điều không nói thành lời. Mẹ nén xúc động để con yên lòng lên đường làm nhiệm vụ. Bởi hơn ai hết, mẹ hiểu rằng độc lập, tự do của dân tộc không bao giờ có được từ sự bình yên dễ dàng. Để đất nước thống nhất, mẹ sẵn sàng dâng hiến cho Tổ quốc những điều thiêng liêng nhất của cuộc đời mình.

Mẹ Việt Nam Anh hùng Lê Thị Lục cùng người thân xúc động ôn lại những ký ức về con trai - Liệt sĩ Võ Đình Quang.