Ký ức không quên trên đường băng Tà Cơn

Tháng 7 năm 2022, trong chuyến tham quan về nguồn tại sân bay Tà Cơn, tôi gặp một người cựu chiến binh già. Trên ngực ông là hàng huân chương đã bạc màu theo năm tháng. Ông giới thiệu mình là Nguyễn Bá Ước, nguyên là chiến sĩ pháo binh từng trực tiếp chiến đấu tại Khe Sanh năm 1968.

Ông đứng lặng rất lâu trước đường băng cũ, rồi chậm rãi kể:

“Ngày đó, nơi các cháu đang đứng không yên bình như bây giờ đâu. Nó là túi bom, túi đạn.”

Ông nhớ rất rõ buổi sáng ngày 21 tháng 1 năm 1968.

Hôm ấy, đơn vị ông nhận lệnh nổ súng vào sân bay Tà Cơn. Pháo được kéo lên trận địa từ lúc nửa đêm. Trời Khe Sanh lạnh cắt da, sương dày đến mức không nhìn rõ mặt nhau.

Ông kể:

“Tôi là người châm ngòi cho loạt pháo đầu tiên. Khi viên đạn rời nòng, tim tôi đập mạnh lắm. Ai cũng hiểu trận đánh này sẽ rất ác liệt.”

Chỉ vài phút sau, cả sân bay rung chuyển.

Kho nhiên liệu bốc cháy, cột lửa cao hàng chục mét.

Máy bay Mỹ không thể hạ cánh.

Nhưng ngay sau đó, pháo địch bắn trả dữ dội.

Đất đá tung lên như mưa.

Một người đồng đội của ông, anh Trần Văn Phúc, ngã xuống ngay bên cạnh.

Ông nghẹn lại khi nhắc đến:

“Phúc mới 19 tuổi. Trước lúc đi, cậu ấy nói với tôi: ‘Hòa bình, em sẽ về cưới vợ’. Nhưng em đã nằm lại ở đây...”

Suốt nhiều tháng sau đó, đơn vị ông sống trong hầm, ăn cơm vắt, uống nước suối, chiến đấu liên tục.

Có những ngày, bom nổ đến mức đất rung như động đất.

Ông nói:

“Chúng tôi chỉ có một suy nghĩ duy nhất: phải giữ trận địa, không cho máy bay địch hoạt động.”

Rồi đến tháng 7 năm 1968, điều mà họ chờ đợi cũng đến.

Quân Mỹ rút chạy.

Ông Ước cùng đồng đội tiến vào sân bay.

Ông là một trong những người tận mắt chứng kiến lá cờ giải phóng tung bay trên căn cứ.

Ông kể, mắt ánh lên niềm tự hào:

“Lúc đó, chúng tôi ôm nhau khóc. Không phải vì yếu đuối, mà vì hạnh phúc. Bao nhiêu đồng đội đã ngã xuống, và cuối cùng chúng tôi đã thắng.”

Ông cúi xuống, nhặt một nắm đất, rồi nói nhỏ:

“Đất này có máu của đồng đội tôi.”

Hôm nay, sân bay Tà Cơn đã yên bình.

Không còn tiếng bom.

Không còn khói lửa.

Chỉ còn những người như ông – những nhân chứng sống, mang theo ký ức về một thời không thể nào quên.

Trước khi rời đi, ông nói với chúng tôi một câu mà tôi nhớ mãi:

“Các cháu được sống trong hòa bình, đó là điều quý giá nhất. Hãy sống sao cho xứng đáng với những người đã nằm lại nơi này.”