Ký ức không thể nào quên.
Trong những ngày tìm hiểu về lịch sử đấu tranh bảo vệ Tổ quốc, tôi có cơ hội được gặp gỡ và trò chuyện với bác Trần Văn Lực – một cựu chiến binh từng trực tiếp tham gia chiến đấu chống quân xâm lược Trung Quốc tại Lạng Sơn trong cuộc chiến bảo vệ biên giới phía Bắc năm 1979.
Bác Lực năm nay đã ngoài bảy mươi tuổi. Mái tóc bạc trắng theo năm tháng nhưng giọng nói vẫn rắn rỏi, ánh mắt vẫn ánh lên niềm tự hào khi nhắc về những năm tháng cầm súng bảo vệ Tổ quốc. Trong câu chuyện kéo dài nhiều giờ đồng hồ, bác đã kể cho chúng tôi nghe rất nhiều kỷ niệm chiến trường. Đặc biệt, có một trận đánh mà theo lời bác: “Đó là ký ức mà bác sẽ không bao giờ quên cho đến cuối đời”.
Bác kể rằng vào đầu năm 1979, bác khi ấy mới hơn hai mươi tuổi, đang là một chiến sĩ đóng quân tại khu vực biên giới Lạng Sơn. Những ngày ấy, tình hình nơi biên giới vô cùng căng thẳng. Đơn vị của bác luôn trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu.
Một buổi sáng sớm, khi màn sương còn phủ kín các sườn núi, tiếng pháo bất ngờ vang lên dữ dội từ phía biên giới. Đất trời rung chuyển bởi những tiếng nổ liên tiếp. Chuông báo động vang lên khắp đơn vị. “Lúc đó bác biết chiến tranh thực sự đã đến rồi”, bác chậm rãi kể.
Theo lời bác, dù đã được huấn luyện kỹ càng nhưng khi đối mặt với chiến tranh thực sự, ai cũng có những phút giây hồi hộp. Tuy nhiên, không một ai lùi bước. Tất cả nhanh chóng vào vị trí chiến đấu. Đơn vị của bác được giao nhiệm vụ giữ một điểm cao quan trọng gần khu vực Đồng Đăng. Đây là vị trí chiến lược, nếu mất điểm cao này thì việc quan sát và bảo vệ khu vực phía sau sẽ gặp rất nhiều khó khăn.
Khi trời dần sáng, từ trận địa, các chiến sĩ phát hiện đối phương đang tiến công về phía ngọn đồi. Tiếng súng bắt đầu nổ dồn dập. Khói thuốc súng hòa lẫn với sương sớm tạo nên một khung cảnh mà bác nói rằng đến nay vẫn còn hiện rõ trong ký ức. Bác được phân công chiến đấu tại một đoạn hào phía bên trái trận địa. Bên cạnh bác là một người đồng đội thân thiết tên Bình. Khi trận đánh diễn ra ác liệt, anh Bình vẫn luôn động viên những chiến sĩ trẻ hơn. Bác kể rằng anh thường nhắc mọi người phải bình tĩnh, phải giữ vững vị trí bằng mọi giá. Suốt nhiều giờ đồng hồ, cuộc chiến diễn ra vô cùng căng thẳng. Đạn pháo liên tục dội xuống trận địa. Đất đá tung mù mịt. Các chiến sĩ vừa chiến đấu vừa củng cố công sự.
Bác Lực xúc động nhớ lại một khoảnh khắc đau lòng trong trận đánh. Gần trưa hôm đó, một quả đạn pháo rơi rất gần vị trí của tổ chiến đấu. Sau tiếng nổ dữ dội, bác bị choáng váng trong giây lát. Khi tỉnh lại, bác phát hiện người đồng đội thân thiết của mình đã bị thương nặng. Bác bò đến bên đồng đội. Trong hoàn cảnh sinh tử ấy, người chiến sĩ bị thương vẫn nắm chặt tay bác và nói: “Đừng lo cho tôi. Hãy tiếp tục chiến đấu!”. Kể đến đây, giọng bác Lực nghẹn lại. Dường như sau gần năm mươi năm, những ký ức ấy vẫn còn nguyên vẹn trong tâm trí bác. Bác nói rằng chính tình đồng đội thiêng liêng đã tiếp thêm sức mạnh để các chiến sĩ tiếp tục chiến đấu. Dù mệt mỏi, dù đối mặt với hiểm nguy, không ai nghĩ cho riêng mình. Người còn nước chia nước, còn lương thực chia lương thực. Tất cả đều quyết tâm giữ vững trận địa.
Buổi chiều hôm đó là thời điểm khốc liệt nhất. Tiếng súng, tiếng pháo vang lên không ngớt. Nhiều đợt tiến công liên tiếp diễn ra nhưng các chiến sĩ vẫn kiên cường bám trụ. Đến cuối ngày, trận địa vẫn được giữ vững. Nhưng chiến thắng ấy phải đổi bằng sự hy sinh và mất mát của nhiều người lính. Khi tiếng súng thưa dần, nhìn lại chiến trường ngổn ngang khói lửa, nhìn những đồng đội đã mãi mãi nằm lại nơi biên cương, bác và nhiều người khác đã không cầm được nước mắt. “Chiến tranh đau thương lắm cháu ạ”, bác nói với chúng tôi.
Sau chiến tranh, bác may mắn được trở về với gia đình, tiếp tục lao động và cống hiến cho quê hương. Thế nhưng những người đồng đội đã ngã xuống trong trận đánh năm ấy mãi mãi không trở về. Ngồi lắng nghe bác kể chuyện, tôi cảm nhận được niềm tự hào xen lẫn sự xúc động sâu sắc. Tôi hiểu rằng cuộc sống hòa bình mà chúng ta đang có hôm nay được đánh đổi bằng biết bao mồ hôi, nước mắt và cả máu của những thế hệ đi trước.
Câu chuyện của bác Trần Văn Lực không chỉ giúp tôi hiểu thêm về những năm tháng chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc mà còn giúp tôi nhận thức sâu sắc hơn về lòng yêu nước, tinh thần trách nhiệm và sự hy sinh cao cả của các thế hệ cha anh.
Buổi gặp gỡ đã kết thúc từ lâu, nhưng những lời kể chân thành của bác Lực vẫn còn vang vọng trong tâm trí tôi. Đó là những ký ức lịch sử quý giá, nhắc nhở thế hệ trẻ hôm nay phải biết trân trọng hòa bình, biết ơn những người đã hy sinh vì độc lập, chủ quyền và sự bình yên của Tổ quốc Việt Nam.
