Ký ức mở đường vào bến Vũng Rô của người thuyền trưởng anh hùng

Mỗi lần đến tham quan Bảo tàng Quân chủng Hải quân, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hồ Đắc Thạnh (nguyên Thuyền trưởng Tàu 41 từ 1964-1966) thường nhắc lại kỷ niệm những lần vượt biển chở vũ khí viện trợ tiền tuyến miền Nam. Trong ký ức của ông, chuyến đi mở đường vào bến Vũng Rô có ý nghĩa đặc biệt.Sau chuyến đi Cà Mau thắng lợi trở về ngày 1/11/1964, cán bộ, chiến sĩ Tàu 41 (Đoàn 125, tiền thân Lữ đoàn Hải quân 125 ngày nay) đang họp rút kinh nghiệm và tranh thủ nghỉ ngơi sau những ngày vật lộn với sóng to gió lớn thì được lệnh về cảng Đồ Sơn nhận nhiệm vụ mới. 19 giờ ngày 10/11/1964, con tàu tới cảng Đồ Sơn trong một đêm lạnh buốt. Anh hùng Hồ Đắc Thạnh kể lại: “Tàu cập bến, tôi và đồng chí Chiếu (Chính trị viên) được xe chở về Sở chỉ huy Quân chủng. Tại phòng họp đã có các đồng chí lãnh đạo, chỉ huy Quân chủng. Một tấm hải đồ tỉ lệ lớn trải rộng trên bàn trước mặt đồng chí Tư lệnh. Buổi họp giao nhiệm vụ chuyến đi bắt đầu. Đã nhiều lần nhận nhiệm vụ, nhưng không hiểu sao lần này lòng tôi thấy hồi hộp. Mặc dù Tư lệnh chưa nói, nhưng qua tấm hải đồ mà mọi ký hiệu tình hình đều tập trung vào vùng biển Phú Yên, tôi đã tưởng tượng nhiệm vụ lần này. Như đoán được suy nghĩ trong lòng tôi. Tư lệnh Tạ Xuân Thu nói: Năm 1963, có tàu chở 20 tấn vũ khí chi viện Khu 5 vào bến Lộ Diêu, tỉnh Bình Định. Lần đó tàu vào đến nơi, chuyển được hàng nhưng vì sóng to gió lớn nên không về hậu phương được, anh em phải phá tàu để đi bộ về. Hiện nay nhu cầu vũ khí ở chiến trường Khu 5 hết sức bức thiết. Tỉnh ủy các tỉnh ven biển Khu 5 đã cử người ra Trung ương xin chi viện. Theo chỉ thị của Trung ương lần này, ta đưa hàng vào Vũng Rô. Vì nơi đây có vũng nước sâu, tàu ra vào không phụ thuộc thủy triều, lại nằm kế sát đường sắt và Quốc lộ 1, nơi địch rất sơ hở. Nếu biết lợi dụng yếu tố bí mật bất ngờ thì ta sẽ thắng. Tuy nhiên, Vũng Rô là nơi dễ bị kẻ địch bao vây, chỉ cần một tàu đứng chặn giữa Mũi Điện và Hòn Nưa là tàu ta khó thoát. Bộ Tham mưu và Thủ trưởng Đoàn chuẩn bị chu đáo để Bộ tư lệnh Quân chủng có thể giao nhiệm vụ cho tàu. Từ giờ phút đó, tàu cách ly với các đơn vị trong Đoàn và bên ngoài. Những ngày tiếp theo, cán bộ tàu chúng tôi phải lo nghiên cứu hải đồ, tính toán thủy triều, nhận dạng mục tiêu, tìm hướng đi tránh ra đa…”.
Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hồ Đắc Thạnh (nguyên Thuyền trưởng Tàu 41 từ 1964-1966). Ảnh BTHQ. Công việc chuẩn bị cho Tàu 41 được tiến hành thận trọng, khẩn trương. Một số cán bộ, chiến sĩ quê Phú Yên được đưa về tàu làm thủy thủ, gồm các đồng chí: Lê Kim Tự, Lê Xuân (quê Hòa Hiệp), Trần Mỹ Thành (quê Xuân Thịnh). Tàu có 16 người, phần lớn quê Phú Yên. Ông kể tiếp: “Hôm ấy là ngày 16/11/1964, đồng chí Tư lệnh Quân chủng, Đoàn trưởng và Chính ủy Đoàn 125 ôm hôn thắm thiết cán bộ chiến sĩ của tàu trước giờ xuất phát. 24 giờ đêm, con tàu rời bến Bãi Cháy (Quảng Ninh). Bóng người khuất dần nhưng chúng tôi vẫn nghe thấy lời động viên “chúc Tàu 41 hành trình thuận buồn xuôi gió! Bộ Tư lệnh chờ tin thắng lợi của các đồng chí báo về!”. Tình cảm ấy làm chúng tôi vô cùng cảm động, quyết tâm vượt biển, hoàn thành nhiệm vụ”. Tàu đi được hơn một ngày thì gió mùa Đông Bắc tràn về. Sóng đến cấp 6, cấp 7. Sở chỉ huy chỉ thị cho tàu dừng lại ở đảo Hải Nam chờ lệnh. Trong thời gian ở đảo, cán bộ, thủy thủ trên tàu tranh thủ tập luyện các phương án chiến đấu. “18 giờ ngày 26/11/1964, chúng tôi vượt qua giới tuyến tạm thời trên biển. Tôi ra lệnh nâng cấp sẵn sàng chiến đấu và tăng cường quan sát. Thuyền phó Hồng Lỳ trực tiếp đến từng giường của các đồng chí khách phổ biến tình hình. Tôi đang loay hoay đo đạc xác định vị trí tàu nghe phía sau có người hô to: “Xin tạm biệt hậu phương lớn hẹn ngày trở lại. Xin chào miền Nam tiền tuyến lớn chúng tôi đang về theo tiếng gọi quê hương”. Đó là anh Võ – người khách duy nhất trên tàu không say sóng. Anh đang giơ tay chào tạm biệt miền Bắc và giang tay ôm lấy miền Nam trong giây phút bồi hồi xúc động khi biết tàu qua giới tuyến tạm thời” – Ông kể tiếp. 5 giờ ngày 28 tháng 11, một máy bay địch lượn vòng trên biển. Tàu 41 lập tức treo cờ ngụy quân lên đỉnh cột và tiếp tục hành trình. Anh em còn đứng trên boong, giơ tay vẫy máy bay. Khi Tàu 41 chuẩn bị chuyển hướng vào bờ thì gặp 2 tàu địch phía trong tiến ra. Thuyền trưởng Thạnh cho anh em thay biển số tàu, sửa lại lưới đánh cá ngụy trang và sẵn sàng chiến đấu. Thấy khả nghi, cách chừng một hải lý, tàu địch giảm tốc độ, chạy vòng về phía trước tàu ta. Các khẩu pháo trên tàu của chúng đều sẵn sàng nhả đạn. Không khí trên tàu vô cùng căng thẳng vì cuộc chiến có thể sắp xảy ra nhưng mọi người vẫn rất bình tĩnh. Thấy Tàu 41 không có biểu hiện gì khác thường, vài tiếng sau cả hai tàu địch tăng tốc chuyển đi hướng khác.