Ký ức một thời máu lửa của cựu thanh niên xung phong

Trong phòng truyền thống của Hội cựu TNXP vẫn còn lưu giữ lá cờ với chi chít những vết thủng vằm, dấu vết của những mảnh bom đạn Mỹ găm vào. Ít ai biết được rằng, lá cờ ấy cách đây gần 50 năm đồng hành cùng TNXP vào sinh ra tử.

Để hiểu hơn về chứng nhân của một thời kháng chiến hào hùng, chúng tôi tìm gặp ông Trần Võ Tánh, chàng TNXP ngoài 20 tuổi ngày ấy dẫn theo hàng nghìn TNXP đi mở đường Trường Sơn. Ông sinh ra trên mảnh đất Lam Kinh - vùng đất địa linh nhân kiệt, Trần Võ Tánh thừa hưởng dòng máu đầy nhiệt huyết của cha ông.

Đang làm thầy giáo, Võ Tánh được điều sang làm Ban chỉ đạo TNXP Thanh Hóa vào năm 1965 khi giặc Mỹ ồ ạt đổ quân vào miền Nam, đánh phá miền Bắc. Lúc này tình thế cấp bách, Võ Tánh được giao nhiệm vụ chi viện cho chiến trường miền Nam. Mặc dù đứa con đầu của ông mới chỉ 8 tháng tuổi nhưng gạt bỏ việc tư, Võ Tánh đã dẫn đoàn TNXP lên đường hành quân vào với miền Nam ruột thịt.

Vào ngày 18/6/1966, trước ngày lên đường, chàng thanh niên trẻ ấy nhận trên tay lá cờ rộng 1,4m có thêu dòng chữ: “Phát huy truyền thống Thanh Hóa anh hùng” do tỉnh ủy Thanh Hóa trao tặng như một lời nhắc nhở anh cùng đoàn TNXP cố gắng. Những dòng chữ đó như khắc vào tim anh một lời thề, lời hứa sẽ hoàn thành nhiệm vụ.

Đoàn TNXP mang theo lá cờ tỉnh nhà trao tặng mải miết đi về phương Nam cho đến gần 1 tháng sau cuộc hành trình mới dừng lại ở huyện Bố Trạch (Quảng Bình). Bắt đầu từ đây, lực lượng TNXP phải làm nhiệm vụ hết sức nặng nề: đảm bảo mạch máu giao thông thông suốt trong mọi tình huống, bốc vác hàng hóa, vận chuyển thương binh, kết hợp với công binh bộ đội mở con đường Trường Sơn dài hơn 100 km chỉ trong vòng 1 tháng.

Dù đã ngoài 80 tuổi nhưng những ngày hành quân trên chiến trường, cụ Võ Tánh vẫn còn nhớ như in, cụ kể: “Hành quân vào đến địa phận Quảng Bình cũng là thời điểm Mỹ đánh phá ác liệt ngày đêm. Đặc biệt bến phà Xuân Sơn, dốc đá Đồng Tiền, Suối ba khe, dốc Ba Thang... ấy thế mà nơi bỏng rát bom đạn ấy những TNXP chúng tôi vẫn ngời ngời khí thế. Lá cờ thêu chữ “Phát huy truyền thống Thanh Hóa anh hùng” vẫn phấp phới tung bay trên đỉnh Trường Sơn dù cho bom rơi, nhiều mảnh đạn găm vào. Lực lượng TNXP đi đến đâu, lá cờ tung bay phấp phới đến đó”.

“Những khẩu hiệu “Sống bám đường bám cầu, chết kiên cường dũng cảm”, “Dù tim ngừng đập chứ không để đường tắc”, “Địch đánh ngày thì ta làm đêm” hay “Chiến trường là trận địa, thanh niên là cuốc xẻng xà beng” luôn đồng hành cùng lực lượng TNXP. Chiến tranh càng khốc liệt, tinh thần khí thế dũng cảm quên mình của những người lính TNXP chúng tôi càng mãnh liệt” – cụ Tánh bồi hồi nhớ lại.

Cụ cũng xót xa khi nhớ về thời điểm giữa tháng 4 năm 1968, Mỹ đánh phá ác liệt hơn, âm mưu đánh sập núi, gây tắc toàn tuyến đường, mỗi ngày có hàng chục trận bom B52 rải xuống, hàng trăm người nằm lại nơi này, hàng trăm người khác bị thương. Thế nhưng, lá cờ lại như cổ vũ động viên anh em không chùn bước.