KÝ ỨC MỘT THỜI MỞ ĐƯỜNG CỦA ÔNG MA VĂN NGỰ

Ông Ma Văn Ngự, sinh năm 1967, quê tại thôn Yên Phúc, xã Yên Lập, là một trong những người đã dành những năm tháng đẹp nhất của tuổi trẻ để tham gia lực lượng dân công hỏa tuyến, góp sức thực hiện nhiệm vụ xây dựng các tuyến đường tại khu vực miền núi. Năm 1986, khi mới 19 tuổi, ông lên đường đến xã Liên Hiệp, huyện Bắc Quang, tỉnh Hà Giang, thực hiện nhiệm vụ mở đường.

Sinh ra và lớn lên tại thôn Yên Phúc, tuổi thơ của ông Ma Văn Ngự gắn liền với cuộc sống lao động của người dân miền núi. Khi ấy, đời sống của bà con còn nhiều khó khăn, thiếu thốn. Những con đường nối giữa các thôn, bản phần lớn là đường đất nhỏ hẹp, quanh co theo sườn núi. Việc đi lại, vận chuyển lương thực, nông sản và những vật dụng cần thiết chủ yếu dựa vào sức người.

Từ nhỏ, ông đã quen với việc giúp đỡ gia đình làm ruộng, lên nương, lấy củi và vận chuyển nông sản. Những công việc tưởng chừng bình dị ấy đã rèn luyện cho ông sức khỏe, tính cần cù và sự bền bỉ. Đó cũng là hành trang quý giá giúp người thanh niên trẻ tuổi vượt qua những khó khăn khi tham gia dân công hỏa tuyến.

Năm 1986, hưởng ứng nhiệm vụ được địa phương phát động, ông Ma Văn Ngự cùng nhiều thanh niên lên đường đến xã Liên Hiệp. Khi đó, ông vừa tròn 19 tuổi, độ tuổi đầy sức trẻ, nhiệt huyết và khát vọng được đóng góp cho quê hương, đất nước.

Ngày rời thôn Yên Phúc, hành trang của ông rất đơn sơ. Bên cạnh một vài bộ quần áo và những vật dụng cần thiết là lời dặn dò của gia đình, tình cảm của bà con quê hương cùng ý thức trách nhiệm của người thanh niên đối với công việc chung. Dù biết phía trước sẽ có nhiều khó khăn, ông vẫn quyết tâm lên đường và hoàn thành nhiệm vụ được giao.

Đến xã Liên Hiệp, huyện Bắc Quang, ông cùng đoàn dân công bắt tay vào nhiệm vụ mở đường. Đây là công việc có ý nghĩa thiết thực đối với việc đi lại, vận chuyển hàng hóa, lương thực và phục vụ đời sống của nhân dân tại địa phương. Tuy nhiên, trong điều kiện địa hình đồi núi và phương tiện lao động còn hạn chế, việc mở đường gặp rất nhiều trở ngại.

Công việc của đoàn dân công bao gồm phát quang cây cối, chặt bỏ những bụi rậm, đào đất, san nền, di chuyển đá và mở rộng những lối đi nhỏ. Mỗi người được phân công một phần việc, nhưng khi gặp đoạn khó, tất cả cùng phối hợp, hỗ trợ nhau để hoàn thành.

Hằng ngày, khi sương sớm còn bao phủ các sườn đồi, ông Ma Văn Ngự cùng mọi người đã có mặt tại vị trí làm việc. Tiếng cuốc, tiếng xẻng và tiếng gọi nhau vang lên giữa núi rừng. Người phát cây đi trước, người đào đất, người san nền, người thu dọn cành lá và vận chuyển đất đá ra khỏi tuyến đường.

Những dụng cụ lao động khi ấy còn rất thô sơ. Phần lớn công việc được thực hiện bằng cuốc, xẻng, dao phát và sức người. Không có nhiều máy móc hỗ trợ, từng mét đường được hình thành từ mồ hôi, công sức và sự kiên trì của cả tập thể.

Có những đoạn đất mềm, mọi người có thể đào và san tương đối thuận lợi. Nhưng cũng có những khu vực đất cứng, lẫn nhiều đá hoặc rễ cây lớn. Mỗi nhát cuốc phải dùng nhiều sức mới có thể làm bật lớp đất. Khi gặp tảng đá nặng, nhiều người phải cùng nhau đào xung quanh, dùng sức di chuyển hoặc tìm cách phá nhỏ.

Công việc mở đường diễn ra liên tục trong nhiều giờ. Đôi bàn tay của những người dân công dần chai sạn, có lúc phồng rộp vì phải cầm cuốc, xẻng suốt ngày. Mồ hôi thấm đẫm lưng áo, bụi đất bám đầy quần áo và khuôn mặt. Tuy vậy, ông Ma Văn Ngự cùng mọi người vẫn kiên trì, động viên nhau cố gắng.

Thời tiết ở miền núi cũng là một thử thách lớn. Những ngày nắng, mặt đất khô cứng, bụi bay lên theo từng nhát cuốc. Cái nắng và sự mệt mỏi khiến công việc trở nên nặng nhọc hơn, nhưng cả đoàn vẫn tranh thủ thời gian để hoàn thành khối lượng được giao.

Khi trời mưa, khó khăn lại tăng lên. Những đoạn đường đất trở nên trơn trượt, bùn bám vào chân và dụng cụ lao động. Nước mưa chảy từ trên sườn núi xuống có thể làm xói những phần nền đường vừa được san. Khi đó, mọi người phải đào rãnh thoát nước, gia cố mặt đường và sửa lại những đoạn bị hư hỏng.

Điều kiện sinh hoạt của đoàn dân công còn nhiều thiếu thốn. Những bữa ăn chủ yếu là các món đơn giản, được chuẩn bị trong điều kiện không đầy đủ. Sau một ngày làm việc vất vả, ai cũng mệt, nhưng mọi người luôn chia sẻ và nhường nhịn nhau.

Chính trong gian khó, tình cảm giữa những người dân công càng thêm bền chặt. Họ đến từ những gia đình và thôn bản khác nhau, nhưng khi cùng thực hiện nhiệm vụ, tất cả đều trở thành những người bạn, người đồng đội thân thiết. Người khỏe hỗ trợ người yếu, người có kinh nghiệm hướng dẫn người mới, người làm xong phần việc của mình lại sang giúp nhóm bên cạnh.

Ông Ma Văn Ngự luôn ý thức rằng việc mở đường không chỉ là hoàn thành một nhiệm vụ lao động. Mỗi mét đường được mở rộng đều giúp việc đi lại trở nên thuận lợi hơn, tạo điều kiện cho việc vận chuyển lương thực, thực phẩm và các nhu yếu phẩm cần thiết.

Trong điều kiện miền núi, con đường có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Một tuyến đường được mở có thể giúp các thôn bản gần nhau hơn, giúp người dân đưa nông sản ra trao đổi và tiếp cận các dịch vụ cần thiết. Đường giao thông cũng phục vụ công tác tại địa phương và góp phần cải thiện đời sống của bà con.

Dù không trực tiếp cầm súng, những người dân công hỏa tuyến như ông Ma Văn Ngự vẫn có những đóng góp đáng trân trọng. Họ góp sức bằng đôi bàn tay, sức khỏe và lòng nhiệt huyết của tuổi trẻ. Công việc diễn ra âm thầm, nhưng kết quả để lại là những tuyến đường phục vụ nhân dân và nhiệm vụ chung.

Những giờ nghỉ ngắn bên đường cũng trở thành kỷ niệm đáng nhớ. Sau những giờ lao động, mọi người ngồi lại bên nhau, uống ngụm nước, chia sẻ phần cơm và kể những câu chuyện về gia đình. Có khi một câu chuyện vui hay vài lời hát giản dị cũng đủ giúp cả đoàn quên đi mệt mỏi.

Đối với ông Ma Văn Ngự, những ngày tháng tại xã Liên Hiệp là quãng thời gian tuổi trẻ đầy gian khó nhưng cũng rất đáng tự hào. Nơi ấy đã rèn luyện cho ông sự kiên trì, tinh thần trách nhiệm và ý thức đoàn kết. Ông hiểu rằng khi mỗi người cùng cố gắng, những công việc tưởng chừng khó khăn cũng có thể được hoàn thành.

Ở tuổi 19, ông đã biết sống vì tập thể, sẵn sàng rời gia đình để thực hiện nhiệm vụ. Những ngày lao động giữa núi rừng giúp ông trưởng thành hơn, biết trân trọng sức lao động, tình cảm đồng đội và giá trị của sự cống hiến.

Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, ông Ma Văn Ngự trở về thôn Yên Phúc, tiếp tục lao động, xây dựng cuộc sống gia đình và tham gia các công việc tại địa phương. Những phẩm chất được rèn luyện trong thời gian tham gia dân công hỏa tuyến tiếp tục trở thành hành trang quý giá trong cuộc đời ông.

Nhiều năm đã trôi qua, những con đường tại xã Liên Hiệp có thể đã được mở rộng, sửa chữa và thay đổi. Các phương tiện hiện đại dần thay thế sức người, việc đi lại ngày càng thuận lợi hơn. Tuy nhiên, phía sau những tuyến đường ấy vẫn có dấu ấn của một thế hệ đã từng dùng cuốc, xẻng và đôi bàn tay để mở từng lối đi giữa núi rừng.

Trong ký ức của ông, hình ảnh những buổi sáng còn đẫm sương, tiếng cuốc xẻng vang giữa núi đồi, những đôi vai vận chuyển đất đá và những người bạn cùng đoàn vẫn luôn hiện hữu. Đó là những kỷ niệm không dễ phai mờ, bởi chúng gắn với tuổi trẻ, trách nhiệm và tinh thần cống hiến.

Câu chuyện của ông Ma Văn Ngự là câu chuyện bình dị về một người thanh niên đã tham gia dân công hỏa tuyến khi tuổi đời còn rất trẻ. Ông không tạo nên những chiến công được ghi bằng những lời hào nhoáng, nhưng đã góp sức bằng những ngày lao động bền bỉ và tinh thần sẵn sàng nhận nhiệm vụ.

Những đóng góp thầm lặng ấy là một phần đáng trân trọng trong lịch sử của địa phương. Mỗi mét đường được mở là kết quả của sự đoàn kết, lòng nhiệt huyết và công sức của biết bao người. Trong đó có mồ hôi và sức trẻ của ông Ma Văn Ngự, người con của thôn Yên Phúc, xã Yên Lập.

Đối với thế hệ trẻ hôm nay, câu chuyện của ông là bài học về tinh thần trách nhiệm và sự cống hiến. Mỗi người dù đảm nhận công việc nào, nếu biết làm việc bằng sự tận tâm, đoàn kết và ý thức vì cộng đồng thì đều có thể tạo nên những giá trị tốt đẹp.

Ký ức về năm 1986 tại xã Liên Hiệp, huyện Bắc Quang, tỉnh Hà Giang sẽ mãi là một dấu mốc đáng tự hào trong cuộc đời ông Ma Văn Ngự. Đó không chỉ là ký ức của riêng ông mà còn là một phần trong ký ức chung về những người dân công hỏa tuyến đã âm thầm góp sức mở đường, phục vụ quê hương và đất nước.