Ký ức người lính xe tăng Vi Văn Đảm – nguyên mẫu “Năm anh em trên một chiếc xe tăng”

Ký ức người lính xe tăng Vi Văn Đảm – nguyên mẫu “Năm anh em trên một chiếc xe tăng”

Hơn nửa thế kỷ đã qua, nhưng trong ký ức của cựu chiến binh (CCB) Vi Văn Đảm (xã Đông Thành, huyện Thanh Ba, Phú Thọ) những năm tháng chiến tranh vẫn vẹn nguyên như mới hôm qua. Ở tuổi ngoài 70, người lính xe tăng năm xưa giờ bình dị với đời thường, ngày ngày chăm sóc vườn hoa lan của gia đình. Thế nhưng, chỉ cần nhắc đến một thời “hoa lửa” hào hùng, đôi mắt ông ánh lên ký ức rực lửa và giọng kể lại trở nên sôi nổi lạ thường.

Vi Văn Đảm chính là nguyên mẫu nhân vật trong bài thơ “Trên một chiếc xe tăng” của nhà thơ Hữu Thỉnh – tác phẩm được nhạc sĩ Doãn Nho phổ nhạc thành bài hát nổi tiếng “Năm anh em trên một chiếc xe tăng”. Ông nhập ngũ tháng 6/1968, khi vừa tròn 18 tuổi, theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc. Trải qua huấn luyện, đến tháng 9/1970, binh nhất Vi Văn Đảm được điều về xe tăng T160 thuộc Đoàn 397, cùng tổ lái gồm 5 người đến từ nhiều miền khác nhau: trưởng xe Lê Đức Tuân (quê Hà Nội), lái xe Đỗ Quang Phục (Thái Bình), lái phụ Nguyễn Xuân Long (Bắc Ninh), pháo thủ Nguyễn Bá Năng (Bắc Ninh) và pháo thủ số 1 Vi Văn Đảm – chàng trai Đất Tổ Phú Thọ. Trước ngày ra trận, tổ xe T160 đón một vị khách đặc biệt – nhà thơ, chiến sĩ Hữu Thỉnh, khi ấy công tác tại Binh chủng Tăng Thiết giáp. Chứng kiến tình đồng chí gắn bó của năm người lính trẻ trong khoang xe tăng chật hẹp mà tinh thần sắt đá, nhà thơ đã xúc động bật ra những câu thơ giản dị mà hào sảng: “Năm anh em trên một chiếc xe tăng/ Như năm bông hoa nở cùng một cội…”. Những vần thơ ấy sau này trở thành giai điệu bài ca đi cùng năm tháng, khắc họa tình đồng đội keo sơn giữa lửa đạn chiến trường.

Mùa Xuân năm 1971, người lính trẻ Vi Văn Đảm cùng đồng đội trên xe tăng T160 đã tham gia Chiến dịch phản công Đường 9 – Nam Lào lịch sử. Xe tăng T160 cùng quân dân ta lập chiến công vang dội, đánh bại cuộc hành quân Lam Sơn 719 do Mỹ nguỵ phát động, góp phần phá tan chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” của địch. Chiến thắng Đường 9 – Nam Lào năm 1971 là mốc son mà Vi Văn Đảm và đồng đội vô cùng tự hào, tạo tiền đề cho đại thắng mùa Xuân 1975 thống nhất đất nước.

Năm tháng qua đi, ký ức chiến tranh vẫn sống động trong tâm trí Vi Văn Đảm. Ông nhớ như in từng gương mặt đồng đội, từng trận đánh. Thỉnh thoảng, những người lính T160 năm xưa có dịp hội ngộ, ôn lại kỷ niệm chiến trường. Vào dịp kỷ niệm 50 năm Chiến thắng Đường 9 – Nam Lào, ông Đảm gặp lại những người anh em của mình. “Năm anh em giờ chỉ còn bốn,” – giọng người lính già nghẹn ngào khi nhắc tới người đồng đội đã hy sinh – “Hơn nửa thế kỷ trôi qua nhưng niềm tự hào được đứng trong đội ngũ Quân đội Nhân dân Việt Nam thì vẫn vẹn nguyên”. Với ông, quãng đời tuổi trẻ “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước” là những năm tháng gian khổ mà hào hùng nhất. Dù bom đạn khốc liệt, tuổi xuân của ông và biết bao thanh niên Đất Tổ đã “rực cháy như những đóa hoa lửa cho đất nước nở hoa độc lập, kết trái tự do”. Ký ức ấy vừa là niềm tự hào, vừa là hành trang ông luôn trân quý, để nhắc nhở con cháu hôm nay về giá trị của độc lập hòa bình và lòng yêu nước.

"Chiến tranh đã lùi xa nhưng đồng đội, những năm tháng chiến đấu thì không bao giờ quên được," CCB Vi Văn Đảm bộc bạch. Giờ đây, giữa cuộc sống hòa bình, mỗi sớm tưới những giò phong lan trong vườn nhà, ông lại thầm nhắc mình và thế hệ sau: có được độc lập tự do ngày hôm nay là nhờ sự hy sinh vô giá của bao người đi trước. Ngọn lửa yêu nước từ “một thời hoa lửa” vẫn đang âm ỉ cháy trong tim người lính già, và ông mong muốn truyền lại ngọn lửa đó cho lớp trẻ hôm nay.

Nguồn:

baophutho.vn, cauchuyenlichsu.vn, baomoi.com