Ký ức tháng 4 của những người lính “H50 huyền thoại”

Tháng 4 về, đất trời như bừng lên sắc nắng vàng rực rỡ, gợi nhắc về những ngày toàn thắng năm xưa. Trong không khí hào hùng ấy, những người lính của Đoàn vận tải H50 anh hùng dù không có điều kiện hội ngộ trực tiếp, nhưng tâm tưởng họ vẫn luôn hướng về nhau, cùng sống lại một thời hoa lửa qua những thước phim ký ức.

Ra đời vào tháng 4/1967, Đoàn H50 không chỉ là “mạch máu” nối liền sự chi viện của Trung ương với chiến trường Khu VI, mà còn là biểu tượng của tinh thần “chân cứng đá mềm” trên những cung đường huyền thoại qua các tỉnh Bình Thuận, Ninh Thuận, Lâm Đồng, Tuyên Đức (cũ).

Một thời “tăng ký, tăng vòng, tăng chuyến” trên đôi vai thép

Đoàn vận tải H50 được thành lập với nhiệm vụ vận chuyển vũ khí, đạn dược và lương thực phục vụ cho đợt Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968. Từ những ngày đầu chỉ có vài tiểu đội mở đường, rồi lên cấp đại đội, đơn vị nhanh chóng lớn mạnh với hàng trăm cán bộ, chiến sĩ. Trong ký ức của bà Hoàng Thị Loan (tên thật là Nguyễn Thị Ánh, sinh năm 1947, quê Quảng Ngãi), nay đã gần 80 tuổi, hiện đang sinh sống tại xã Đức Trọng, những ngày đầu gia nhập H50 vẫn hiện rõ mồn một, đó là những chuyến băng rừng, lội suối không quản ngày đêm. Bà Loan vốn là cán bộ chiến trường Tuyên Đức được điều động về tăng cường cho Đoàn H50 từ những ngày đầu mới thành lập, vào năm 1967.

Nhớ về những ngày tháng ấy, bà xúc động kể lại những chuyến tải đạn ra chiến trường Bình Long, Phước Long và cả những hành trình xuyên biên giới sang Campuchia để đưa hàng về. Thời ấy, vũ khí chủ yếu được đặt lên vai, về sau mới có xe đạp thồ hỗ trợ. Phong trào “Tăng ký, tăng vòng, tăng chuyến” được phát động rầm rộ, liên tục, các chiến sĩ trẻ tuổi mười tám đôi mươi dường như có sức mạnh phi thường, có những lúc tải đạn dồn dập đến mức không kịp ăn để bảo đảm đạn dược ra tiền tuyến kịp giờ nổ súng.

Cùng chung mạch hồi ức ấy, bà Hồ Thị Hương (sinh năm 1947, hiện ngụ tại phường Lâm Viên - Đà Lạt) vẫn nhớ như in những ngày phụ trách Trung đội Trinh sát thuộc Đại đội 8 (C8) với quân số 16 người. Trước khi về H50 vào năm 1968, bà từng công tác tại Ban An ninh tỉnh Bình Thuận. Với bà Hương, kỷ niệm đau thương nhưng cũng tự hào nhất là lần bị thương tại Madagui năm 1971. Mảnh đạn M79 vẫn còn nằm lại trong chân bà cho đến tận hôm nay, như một “chứng nhân” lịch sử mỗi khi trái gió trở trời lại đau nhức. Bà nhớ lại, lúc đó chỉ nằm điều trị tại bệnh viện dã chiến 10 ngày, khi vết thương vừa se miệng, bà lại tiếp tục khoác ba lô lên đường chiến đấu.

Trong những ngày tháng 4 lịch sử năm 1975, lực lượng H50 - những người lính vận tải năm xưa, đã góp phần không nhỏ làm nên khúc khải hoàn ca đại thắng mùa Xuân, thống nhất đất nước. Hơn 8 năm ròng rã (4/1967 - 6/1975), Đoàn H50 đã vận chuyển hơn 3.000 tấn vũ khí, thuốc men, lương thực; khai phá hơn 100 con đường và tiêu diệt hàng trăm tên địch... và gần 200 chiến sĩ đã anh dũng hi sinh trên chiến trường, xứng đáng với danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang nhân dân mà Nhà nước đã trao tặng.