Ký ức thời hoa lửa trong cuộc đời ông Lê Trọng Phú

“Lịch sử được viết bằng máu,
nếu lãng quên phải dùng máu để viết lại.”

Có những câu chuyện không nằm trong sách giáo khoa, không được kể bằng những dòng chữ in đậm, nhưng lại sống mãi trong ký ức của một gia đình, một vùng quê, hay lặng lẽ hơn – trong chính những kỷ vật đã nhuốm màu thời gian. Tôi đã từng nghĩ lịch sử là điều gì đó thật xa xôi, cho đến khi đứng trước những dấu tích còn lại của ông Lê Trọng Phú – một người lính đã đi qua những năm tháng “hoa lửa” của dân tộc.

Ông Lê Trọng Phú sinh năm 1945, tại xã Thọ Minh, huyện Thọ Xuân, tỉnh Thanh Hóa (nay là xã Thọ Lập, tỉnh Thanh Hóa). Cái tên nghe bình dị như bao con người Việt Nam khác, nhưng ẩn sau đó là cả một cuộc đời gắn bó với cách mạng. Sinh ra trong thời kỳ đất nước còn chìm trong khói lửa chiến tranh, tuổi thơ của ông không có nhiều lựa chọn. Khi Tổ quốc cần, ông đã bước vào con đường cách mạng như một lẽ tự nhiên, mang theo trong tim lòng yêu nước và khát vọng độc lập.

Đó là thời của bom rơi, đạn nổ; của những cuộc hành quân xuyên rừng, vượt núi; của những đêm dài giữa chiến khu, nơi sự sống và cái chết chỉ cách nhau trong gang tấc. Khoảng những năm 1960–1970, khi cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước bước vào giai đoạn cam go nhất, ông tham gia lực lượng Thanh niên xung phong, trực tiếp phục vụ trên các tuyến đường chiến lược, đặc biệt là tuyến đường Trường Sơn – huyết mạch vận chuyển chi viện cho chiến trường miền Nam.

Những năm tháng ấy là chuỗi ngày gian khổ không thể nào quên. Ông cùng đồng đội mở đường, tải đạn, vận chuyển lương thực, san lấp hố bom, giữ cho mạch máu giao thông không bị gián đoạn. Công việc tưởng chừng thầm lặng nhưng lại vô cùng nguy hiểm, bởi bất cứ lúc nào cũng có thể đối mặt với bom rơi, đạn nổ. Có những đêm hành quân trong mưa rừng xối xả, có những ngày nắng cháy da, có cả những khoảnh khắc sinh tử chỉ cách nhau trong gang tấc.

Ông không kể nhiều về chiến tranh. Những câu chuyện, nếu có, cũng chỉ thoáng qua, giản dị đến mức tưởng như không có gì đáng nói. Nhưng chính sự lặng im ấy lại khiến tôi hiểu rằng: những người đã đi qua chiến tranh thường không nói nhiều về nó, bởi ký ức ấy vừa thiêng liêng, vừa quá đỗi sâu sắc.

Chỉ đến khi tôi nhìn thấy những kỷ vật còn lại, tôi mới thực sự hiểu được phần nào cuộc đời của ông. Đó là tấm Huân chương Kháng chiến hạng Ba và Huân chương Chiến sĩ vẻ vang hạng Ba – phần thưởng cao quý mà Nhà nước trao tặng để ghi nhận những đóng góp của ông trong sự nghiệp giải phóng dân tộc. Tấm bằng đã cũ, có chỗ ố vàng, thậm chí rách nhẹ, nhưng từng dòng chữ vẫn như vang lên âm hưởng của một thời không thể nào quên.