Ký ức về thời hoa lửa của người lính pháo cao xạ

Theo ông chia sẻ, chiến trường Cánh đồng Chum lúc bấy giờ là một trận địa vô cùng khốc liệt, vừa giải phóng hôm trước, hôm sau có thể đã bị chiếm lại, tình thế liên tục giằng co. Chính vì vậy, lực lượng pháo cao xạ mà ông tham gia đã gấp rút lên đường, kịp thời chi viện. “Chúng tôi sang từ tháng 3 đến tháng 7, đúng 4 tháng, bắn rơi được 4 máy bay F8U. Ngắn ngủi nhưng đầy khắc nghiệt và đáng nhớ”, ông tự hào kể lại. Thậm chí lúc ấy mỗi người còn mang cho mình một số hiệu mà ông Soảng hay gọi vui là số chết. “Tôi mang số hiệu S48, số hiệu này luôn phải đút ở túi ngực để khi hy sinh người ta còn mò ra để biết thông tin, quê quán”, ông Soảng nói.

Cuối năm 1965, sau những tháng ngày chiến đấu nơi chiến trường, ông về Trường Sĩ quan Pháo binh ở Sơn Tây để học tập và nghiên cứu. Đến giai đoạn 1966-1967, ông được biên chế làm Đài trưởng Đài Radar P-35 thuộc Đại đội 45 anh hùng. “Hồi đó, Radar P-35 là một trong những hệ thống hiện đại nhất mà Việt Nam ta sở hữu. Làm nhiệm vụ dẫn đường cho những phi công huyền thoại, những người trực tiếp đối mặt với kẻ thù trên bầu trời”, ông Soảng tự hào kể.

Từ cuối năm 1970 đến đầu 1971, ông bước vào Chiến dịch Đường 9 - Nam Lào, lúc đó thuộc Tiểu đoàn 18, Trung đoàn 243 với nhiệm vụ bảo vệ tuyến giao thông chiến lược tại khu vực cửa khẩu Đường 16 và Đường 18 của Nam Lào. Tiếp đó là những ngày tháng chiến đấu gian khổ trong chiến dịch giải phóng thành phố Đông Hà, Quảng Trị năm 1972. Lúc bấy giờ, ông Soảng giữ chức Đại đội trưởng Đại đội 6, Tiểu đoàn 18, Trung đoàn 243 tham gia bảo vệ hệ thống ngầm sông Bến Hải. Ông cùng đồng đội kiên cường bám trụ tại các trận địa pháo, giữa những trận mưa bom, bão đạn ác liệt.

Đến năm 1975, hành quân vào Nam, ông theo mũi tiến công hướng Đông Nam Sài Gòn. Tại thị xã Bà Rịa, ông được Tham mưu trưởng Trung đoàn giao nhiệm vụ đi trinh sát cùng một chiến sĩ khác, tìm vị trí bố trí trận địa cho Đại đội 12 pháo 57. Ông Soảng bồi hồi khi nhớ lại khoảnh khắc “ngàn cân treo sợi tóc”: “Khi đơn vị chúng tôi tiến xuống khu vực Bà Rịa, tôi cùng một đồng chí trinh sát được Tham mưu trưởng Trung đoàn giao nhiệm vụ xuống thị xã để khảo sát, tìm vị trí bố trí trận địa cho Đại đội 12 pháo 57. Vừa đặt chân tới nơi, xe của chúng tôi chỉ mới đi thêm khoảng 300 mét thì bất ngờ trúng đạn cối của tàn quân địch. Vụ nổ xảy ra quá nhanh khiến ba người hy sinh ngay tại chỗ gồm Tiểu đoàn trưởng, Đại đội trưởng và một đồng chí trinh sát”. Sau khi may mắn thoát nạn, ông tiếp tục chỉ huy bố trí trận địa và đại đội sau đó đã lập chiến công xuất sắc, bắn rơi ba trực thăng của địch khi chúng tháo chạy ra biển, một chiếc vào tối 28-4 và hai chiếc vào tối 29-4.Khi nghe tin cờ giải phóng đã tung bay trên nóc Dinh Độc Lập vào trưa 30-4, báo hiệu sự sụp đổ hoàn toàn của chính quyền Sài Gòn, ông Soảng và đồng đội vỡ òa xúc động...