Ký ức về trận Phước Long

Chú Huỳnh Thanh Nhàn sinh năm 1943, tại vùng quê Hương Mỹ yên bình. Năm 1962, chú lên đường nhập ngũ khi mới tròn 19 tuổi, trở thành một người lính của đơn vị 7707 – Quân khu 7. Hơn 21 năm quân ngũ (1962 – 1983), chú từng chiến đấu trên nhiều địa bàn, từ rừng núi Tây Nguyên đến các chiến trường miền Đông Nam Bộ ác liệt.

Trong số những năm tháng chiến đấu ấy, trận Phước Long là ký ức theo chú đến tận bây giờ – vừa tự hào, vừa đau thương.

“Hồi đó, cả quân đoàn lớn tham gia, nhưng tiểu đoàn tụi tui được phân đánh độc lập.
Bố trí xong hết rồi thì địch nó phát loa:
'Cộng sản tụi bay không bao giờ chiếm nổi Phước Long!'
Nó nói vậy đó.
Nhưng rồi chiến sự nổ ra… đất trời rung chuyển.”

Địch dùng pháo, xe tăng, và hỏa lực cực mạnh. Thị xã gần như bị san bằng. Nhà cửa, đường sá, chợ búa – tất cả đều đổ nát. Có những người lính hy sinh vẫn còn ôm chặt khẩu súng trong tay. Đồng đội ngã xuống bên cạnh, không kịp gọi tên nhau.

Chú Nhàn nhớ rõ cảnh chốt Mỹ, nơi mỗi tiếng động dù rất nhẹ cũng có thể khiến đạn nổ như mưa:

“Muốn đi lấy nước là phải có thằng giữ, thằng đưa thùng lên từ từ.
Nghe động mạnh là nó bắn liền.
Hồi đó mình với nó cứ nằm xen kẽ nhau như bánh da lợn vậy đó.”

Ác liệt nhất là khi dân chạy loạn:

“Người ta chạy theo đường Cầu Đắc Lung.
Chiến sự dữ quá, vừa chạy vừa ngã.
Có người chưa kịp gọi người thân một tiếng cuối…”

Nhiều thương binh, tử sĩ được chôn vội trong hố tập thể. Có người không còn tìm ra danh tính nữa. Đó là điều mà chú nhắc đến với giọng trầm buồn:

“Hồi đó chết nhiều lắm.
Đâu có kịp khâm liệm, đâu có kịp ghi tên.
Bây giờ mình nhớ, mà tìm… cũng không còn ra.”

Nhưng chú cũng tự hào:

“Trận đó tuy hy sinh nhiều, nhưng mình giữ được trận địa, giữ được lá cờ.
Là người lính, điều đó là đủ.”

Sau ngày đất nước hoàn toàn giải phóng, chú tiếp tục công tác thêm nhiều năm rồi xuất ngũ năm 1983, mang trên mình những vết thương không còn nhìn thấy, nhưng luôn đau lại mỗi khi ký ức ùa về.

Giờ đây, ở tuổi xế chiều, chú sống bình dị tại Ấp Bình Đông, xã Hương Mỹ. Mỗi khi kể lại chuyện cũ, chú không nhắc mình đã lập công gì, chỉ nhắc:

“Đồng đội tao nhiều người nằm lại lắm.
Tao còn sống được tới bây giờ… là nhờ tụi nó nằm xuống trước.”