Kỷ vật của Liệt sĩ, Phi công Dương Văn Thanh

Bộ quần áo bay của Liệt sĩ, Phi công Dương Văn Thanh, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Ảnh BTLSQSVN. Ngày 12/5/2015, trong đợt tập huấn nghiệp vụ bảo tàng toàn quân được tổ chức tại Thành phố Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa đoàn công tác của Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam do đồng chí Thượng tá Phạm Văn Phi, Trưởng phòng Nghiên cứu Sưu tầm - Hướng dẫn nghiệp vụ dẫn đầu, đã đến gia đình chị Lê Thị Minh Thủy, vợ của Anh hùng Dương Văn Thanh tại số 117 Trần Nhật Duật, thành phố Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa. Mặc dù tấm gương hy sinh của Liệt sĩ Dương Văn Thanh được báo chí viết bài, đưa tin rất nhiều, nhưng qua lời kể của chị Thủy, hình ảnh của anh hiện về thật chân thực và cảm động: "Anh Thanh, sinh năm 1958 ở xã Yên Thái, huyện Yên Mô, tỉnh Ninh Bình. Năm 1976, trúng tuyển phi công và được đào tạo ở Trường Sĩ quan Không quân, miệt mài học tập và trở thành học viên giỏi năm năm liền, anh tốt nghiệp xếp loại xuất sắc trong kỳ thi cuối năm 1981 và vinh dự được nhà trường tuyển dụng để đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ và trở thành giảng viên. Sau 29 năm phục vụ công tác ở Trường Sĩ quan Không quân, anh ấy lần lượt được bổ nhiệm giảng viên bay kiêm Biên đội trưởng, Phó Phi đội trưởng, Phi đội trưởng, Phó Trung đoàn trưởng 910, Tham mưu trưởng và Phó Trung đoàn trưởng huấn luyện kiêm Trưởng ban quân huấn, trực tiếp đào tạo phi công trên máy bay L-39”. Hơn 10 năm sau ngày Thượng tá Dương Văn Thanh đi xa, trong ký ức của chị Lê Thị Minh Thủy, nguyên y sĩ Bệnh xá Công an tỉnh Khánh Hòa, vẫn luôn đầy ắp những kỷ niệm đẹp về người chồng thủy chung, mẫu mực, thương yêu vợ con trọn vẹn nghĩa tình. Mở khóa chiếc tủ kính, chị Thủy lấy ra Bộ quần áo bay của phi công quân sự, hai tay run run nhẹ nhàng đặt xuống mặt bàn, nói: “Đây là bộ quần áo bay của anh Thanh được cấp phát và sử dụng từ năm 2002 cho đến ngày hy sinh, anh ấy đã mặc khi điều khiển chiếc máy bay lao xuống biển. Nhà trường đã gửi lại cho gia đình bộ quần áo bay này, đây là kỷ vật vô cùng quý giá của anh ấy… Hôm nay, tôi trao tặng lại cho Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam để lưu giữ, bảo quản giúp cho gia đình”. Chân dung Liệt sĩ, Phi công Dương Văn Thanh. Tiếp lời chị Thủy, lúc này đang xúc động, nghẹn ngào không nói nên lời, Đại tá Phạm Văn Đông, Chủ nhiệm Chính trị Trường Sĩ quan Không quân, một đồng đội thân thiết của Thượng tá Dương Văn Thanh cho biết: Thượng tá Dương Văn Thanh điều khiển được ba loại máy bay và đã thực hiện 2.195 giờ bay trên bầu trời, chỉ huy hàng trăm ban bay đảm bảo an toàn, đồng thời trực tiếp đào tạo 48 phi công từ khi họ mới bước vào trường đến khi hoàn thành bài thi tốt nghiệp, trong số đó có không ít người đã trở thành cán bộ quản lý trung đoàn. Đặc biệt trong công tác rèn luyện, huấn luyện thực hành chiến đấu, Thượng tá Thanh đã hai lần thực hiện đề tài cấp Bộ Tư lệnh Quân chủng Phòng không - không quân về bắn đạn Rocket C5-KO lắp đặt trên máy bay L-39. Đồng chí được Nhà nước tặng thưởng Huân chương Chiến công hạng Nhất, ba Huân chương Chiến sĩ vẻ vang hạng Nhất, Nhì, Ba; Huy chương Quân kỳ quyết thắng và Huy chương Vì sự nghiệp giáo dục. Trong dịp kỷ niệm 40 năm Ngày Quốc khánh Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, đồng chí Thanh vinh dự được điều khiển máy bay trong đội bay xếp hình con số 40 trên bầu trời Quảng trường Ba Đình lịch sử. Không giảng viên và học viên phi công quân sự nào quên được chuyến bay ngày 29/4/2005 của Thượng tá Dương Văn Thanh, Phó trung đoàn trưởng Trung đoàn 910 và học trò là Trung úy Đào Việt Hưng trên máy bay L-39. Hôm đó, sau khi cùng tập thể giảng viên nhà trường hoàn thành xuất sắc 100% chỉ tiêu kế hoạch bay đơn cho học viên khóa huấn luyện thứ 30, Thượng tá Dương Văn Thanh cùng Trung úy phi công trẻ Đào Việt Hưng bay trên chiếc máy bay L-39 mang số hiệu 8732 huấn luyện chiến đấu cùng biên đội thực hiện nhiệm vụ ở độ cao thấp. Trong khi hai thầy trò đang thực hiện bài bay, máy bay đột ngột chết máy, với kinh nghiệm đã xử lý hàng chục tình huống chết máy trên không, biết không thể nào tự khắc phục được sự cố kỹ thuật hiếm có này. Báo cáo về Sở chỉ huy, Thượng tá Dương Văn Thanh nhận được lệnh: "Đồng chí được phép nhảy dù để thoát hiểm". Quan sát thấy phía trước là đảo Hòn Tre với khu du lịch và giải trí Vinpearl Land tấp nập người trong ngày nghỉ lễ, đồng chí báo về Sở chỉ huy: "Phía trước là đảo, tôi phải điều khiển máy bay ra phía biển", rồi ra lệnh cho phi công Đào Việt Hưng đẩy cửa, phóng ghế lái, bung dù thoát hiểm trước. Tận dụng những giây cuối cùng điều khiển máy bay vòng tránh những tòa nhà trên đảo, Thượng tá Thanh cùng chiếc máy bay L-39 số hiệu 8732 lao qua đảo Hòn Tre, mất độ cao, lao xuống biển. Ngay sau đó, các đội cứu hộ, cứu nạn dưới biển, trên không đã được Trường Sĩ quan Không quân huy động khẩn cấp, nhưng khi tìm được chiếc máy bay dưới lòng biển, thì Thượng tá Thanh đã ra đi trong tư thế ngồi trong khoang lái như đang bay giữa vùng trời bình yên. Ngày 09/01/2007, Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết ký quyết định truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân trong thời kỳ đổi mới đối với Thượng tá Dương Văn Thanh vì đã có nhiều thành tích xuất sắc trong công tác huấn luyện chiến đấu, góp phần vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam. Tiếp nhận kỷ vật của Liệt sĩ, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Thượng tá Dương Văn Thanh trở về, trong cái nắng của thành phố biển, nhìn những chiếc máy bay L-39 lướt nhanh trên đường băng rồi cất cánh bay lên bầu trời, những cán bộ sưu tầm của Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam dường như thấy có bóng dáng của Phi công Dương Văn Thanh đang bay cùng đồng đội. Chúng tôi thầm hứa, sẽ bảo quản, lưu giữ bộ quần áo bay này thật tốt để trưng bày, tuyên truyền về người Liệt sĩ, Anh hùng thời bình. Người đã góp phần tô điểm truyền thống lịch sử hào hùng của Trường Sĩ quan Không quân, tấm gương sáng để các thế hệ phi công trẻ sẵn sàng chiến đấu vì sự bình yên của bầu trời Tổ quốc Việt Nam, là điểm tựa để thế hệ trẻ nối dài những chiến công mà cha anh để lại, tiếp thêm sức mạnh và niềm tin cho mỗi người lính hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ, góp phần xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ Quốc./.Phạm Tuấn Trung