LÁ CỜ THIÊU THÙA VÀ TRẬN ĐÁNH TẠI ĐỒNG XỜI
Nguyễn Văn Trỗi sinh ra trong một gia đình giàu truyền thống yêu nước tại Quảng Nam. Vào Nam sinh sống và làm thợ điện tại xưởng hỏa xa Sài Gòn, anh sớm giác ngộ cách mạng và trở thành chiến sĩ biệt động thuộc Quân khu Sài Gòn - Gia Định, hoạt động nội thành trong lòng địch.
Năm 1964, cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn ác liệt. Nhận được tin Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Robert McNamara sẽ sang Sài Gòn để thị sát và vạch kế hoạch tăng cường chiến tranh, Đội Biệt động Sài Gòn giao nhiệm vụ cho Nguyễn Văn Trỗi gài mìn tại cầu Công Lý (nay là cầu Nguyễn Văn Trỗi) – con đường duy nhất mà đoàn xe của McNamara bắt buộc phải đi qua.
Với sự mưu trí của một người thợ điện am hiểu địa hình, Nguyễn Văn Trỗi cùng đồng đội âm thầm chuẩn bị 8kg thuốc nổ mạnh cùng hệ thống kíp nổ tự tạo. Tuy nhiên, đêm ngày 9 tháng 5 năm 1964, khi cuộc chuẩn bị bước vào giai đoạn cuối cùng, do có sự phản bội, kế hoạch bị lộ. Anh Trỗi bị địch bắt giữ ngay tại chân cầu.
Tên tay sai và cố vấn Mỹ dùng mọi thủ đoạn dã man nhất: từ tra tấn điện, kẹp móng tay, đánh đập dã dã man đến dụ dỗ tiền bạc, địa vị nhằm ép anh khai ra tổ chức biệt động nội thành. Thế nhưng, trước kẻ thù, người thanh niên 24 tuổi vẫn giữ vững khí tiết. Anh nhận hết trách nhiệm về mình để bảo vệ đồng đội và mạng lưới cách mạng.
Ngày 15 tháng 10 năm 1964, chính quyền Sài Gòn đưa anh ra xử bắn tại pháp trường Khám Chí Hòa. Nhằm uy hiếp tinh thần của phong trào đấu tranh, chúng cho phép báo chí trong và ngoài nước đến tham dự. Chính hành động này đã vô tình biến pháp trường thành nơi Nguyễn Văn Trỗi lên án tội ác chiến tranh của Mỹ.
Tại pháp trường, trước đông đảo phóng viên quốc tế và họng súng của toán lính tiễn đưa, Nguyễn Văn Trỗi từ chối rửa tội, từ chối bịt mắt. Anh thẳng thắn giật phắt dải băng đen che mắt và hô to: "Hãy nhớ lấy lời tôi! Đả đảo đế quốc Mỹ! Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam muôn năm!" 9 viên đạn đạn vang lên, anh gục xuống nhưng tư thế hiên ngang của anh đã trở thành biểu tượng bất tử của thanh niên Việt Nam thời hoa lửa. Chút khí tiết kiên trung của Nguyễn Văn Trỗi đã làm lay động hàng triệu trái tim yêu chuộng hòa bình trên toàn thế giới.
