LA THỊ TÁM – CÔ GÁI ĐỨNG GIỮA MƯA BOM ĐỂ GIỮ MẠCH ĐƯỜNG RA TRẬN
“Em đứng đó giữa trời bom lửa đạn Đếm từng loạt bom rơi xuống quê hương…” Những câu thơ ấy đã đi vào lòng nhiều thế hệ người Việt Nam như một biểu tượng đẹp về tuổi trẻ trong chiến tranh. Và người con gái được nhắc đến trong những vần thơ ấy chính là Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân La Thị Tám – nữ thanh niên xung phong đã viết nên huyền thoại giữa tọa độ lửa Ngã ba Đồng Lộc.
La Thị Tám sinh năm 1949 tại xã Đồng Lộc, huyện Can Lộc, tỉnh Hà Tĩnh (nay thuộc xã Đồng Lộc, tỉnh Hà Tĩnh). Tuổi thơ của bà gắn liền với những năm tháng đất nước bị chiến tranh tàn phá. Khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn ác liệt, cô gái vùng quê nghèo ấy đã sớm lựa chọn con đường cống hiến cho Tổ quốc.
Năm 1967, khi vừa tròn 18 tuổi, La Thị Tám viết đơn tình nguyện gia nhập lực lượng Thanh niên xung phong.
Thời điểm ấy, Ngã ba Đồng Lộc là một trong những trọng điểm đánh phá khốc liệt nhất của không quân Mỹ.
Nằm trên tuyến đường chiến lược chi viện cho chiến trường miền Nam, nơi đây được ví như "yết hầu giao thông" của miền Bắc. Hầu như ngày nào bom đạn cũng trút xuống. Đất đá bị cày xới liên tục. Cây cối cháy đen. Khói bom phủ kín núi đồi.
Nhưng giữa nơi được gọi là "tọa độ chết" ấy, những đoàn xe vận tải vẫn phải vượt qua để đưa người và hàng hóa vào chiến trường.
Và để giữ cho tuyến đường ấy luôn thông suốt, những thanh niên xung phong đã chấp nhận đối mặt với hiểm nguy mỗi ngày.
La Thị Tám được giao một nhiệm vụ đặc biệt.
Công việc của bà là đứng trên điểm cao quan sát máy bay địch, theo dõi hướng đánh phá, đếm số lượng bom rơi và nhanh chóng xác định vị trí các quả bom chưa nổ để lực lượng công binh xử lý.
Nghe qua tưởng chừng đơn giản.
Nhưng thực tế đó là một nhiệm vụ vô cùng nguy hiểm.
Mỗi khi máy bay xuất hiện, mọi người đều tìm nơi trú ẩn.
Còn La Thị Tám lại phải tiến về phía trận địa quan sát.
Giữa tiếng động cơ gầm rú trên đầu và những đợt bom rung chuyển mặt đất, cô gái trẻ vẫn kiên trì theo dõi từng đợt đánh phá.
Chỉ một sai sót nhỏ cũng có thể khiến cả đoàn xe hoặc lực lượng làm đường gặp nguy hiểm.
Suốt hơn 200 ngày đêm bám trụ tại Ngã ba Đồng Lộc, La Thị Tám đã trực tiếp quan sát, đếm và đánh dấu vị trí của 1.205 quả bom.
Đó là 1.205 lần đối mặt với lằn ranh sinh tử.
1.205 lần tuổi trẻ Việt Nam hiên ngang đứng trước bom đạn chiến tranh.
Nhiều đồng đội sau này kể lại rằng hình ảnh quen thuộc nhất về La Thị Tám là cô gái nhỏ bé khoác tấm dù ngụy trang, tay cầm ống nhòm đứng lặng trên đỉnh đồi giữa khói lửa mịt mù.
Một hình ảnh bình dị nhưng chứa đựng sự can trường phi thường.
Chính từ câu chuyện ấy, nhạc sĩ Doãn Nho đã xúc động sáng tác ca khúc nổi tiếng “Người con gái sông La”, góp phần làm cho hình tượng La Thị Tám trở thành biểu tượng đẹp của thế hệ thanh niên Việt Nam trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước.
Nhưng khi nhắc về những chiến công của mình, La Thị Tám luôn khiêm nhường.
Bà cho rằng đó không phải chiến công của riêng một người.
Đó là công sức của biết bao đồng đội đã cùng sống, cùng chiến đấu và sẵn sàng hy sinh để giữ vững mạch máu giao thông của Tổ quốc.
Năm 1969, khi mới 20 tuổi, La Thị Tám được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Đó là sự ghi nhận xứng đáng dành cho một cô gái đã dành trọn tuổi xuân nơi tuyến lửa.
Nhưng có lẽ phần thưởng lớn nhất đối với bà chính là ngày đất nước hòa bình, những con đường từng ngập khói bom lại rộn rã tiếng xe qua lại và những thế hệ trẻ được lớn lên trong độc lập, tự do.
Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, Ngã ba Đồng Lộc hôm nay đã trở thành địa chỉ đỏ của lòng yêu nước.
Mỗi mùa hoa nở, hàng vạn người từ khắp mọi miền đất nước lại tìm về nơi đây để tưởng nhớ những người đã ngã xuống vì Tổ quốc.
Trong ký ức của dân tộc, La Thị Tám mãi là biểu tượng đẹp của tuổi trẻ Việt Nam.
Một cô gái nhỏ bé nhưng mang trong mình ý chí lớn lao.
Một người con của Hà Tĩnh đã biến tuổi xuân của mình thành ngọn lửa bất diệt của lòng yêu nước.
Nguyên Trực (tổng hợp)



