La Thị Tám – cô gái đứng giữa tọa độ bom đạn
Nguyễn Lan Chi
Năm 1967, khi vừa tròn 18 tuổi, La Thị Tám gia nhập lực lượng thanh niên xung phong và được giao nhiệm vụ tại Ngã ba Đồng Lộc, Hà Tĩnh – một trong những địa bàn trọng điểm trên tuyến đường vận tải chiến lược trong những năm kháng chiến chống Mỹ. Công việc của cô là quan sát máy bay địch, xác định vị trí bom rơi và đánh dấu tọa độ để lực lượng công binh xử lý. Giữa một nơi thường xuyên hứng chịu bom đạn, người nữ thanh niên xung phong ấy ngày ngày có mặt trên đài quan sát, thực hiện nhiệm vụ được giao.
Trong khoảng 200 ngày đêm làm nhiệm vụ, La Thị Tám đã đếm và cắm tiêu hơn 1.200 quả bom. Mỗi lần máy bay địch xuất hiện, cô lại phải nhanh chóng quan sát, xác định vị trí bom rồi báo về đơn vị. Công việc ấy đòi hỏi sự chính xác và bình tĩnh trong điều kiện vô cùng nguy hiểm. Với La Thị Tám, đó là nhiệm vụ của một người thanh niên xung phong giữa những năm tháng chiến tranh khốc liệt.
Năm 1969, khi mới 19 tuổi, La Thị Tám được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Nhưng phía sau danh hiệu ấy vẫn là hình ảnh một cô gái tuổi đôi mươi đã dành những năm tháng đẹp nhất của tuổi trẻ cho nhiệm vụ trên tuyến lửa. Câu chuyện của bà cũng gắn với biết bao thanh niên xung phong từng có mặt tại những cung đường ác liệt, nơi mỗi chuyến xe thông đường đều phải đánh đổi bằng sự can trường và cả những mất mát.
Chiến tranh đã lùi xa, Ngã ba Đồng Lộc hôm nay đã trở thành một địa danh lịch sử. Còn câu chuyện về La Thị Tám vẫn được nhắc lại như một lát cắt của tuổi trẻ trong những năm tháng đất nước gian lao. Không phải ai trong thế hệ ấy cũng trở về sau chiến tranh, nhưng những người đã đi qua thời hoa lửa bằng lòng dũng cảm và trách nhiệm của mình đã để lại những câu chuyện mà thời gian khó có thể xóa nhòa.



