La Thị Tám – người con gái sông La đếm bom trên đồi cao
Suốt 200 ngày đêm, người con gái 19 tuổi đứng trên đồi quan sát, đếm và cắm tiêu gần 2.000 quả bom địch thả xuống Ngã ba Đồng Lộc.
La Thị Tám sinh năm 1949 tại xã Vĩnh Lộc, huyện Can Lộc, Hà Tĩnh. Năm 18 tuổi, chị gia nhập lực lượng bảo đảm giao thông tại trọng điểm Ngã ba Đồng Lộc, nhận nhiệm vụ đặc biệt: quan sát máy bay, đếm bom rơi và cắm tiêu đánh dấu bom chưa nổ.
Hằng ngày, chị đứng trên đỉnh đồi cao trống trải cạnh ngã ba – nơi máy bay địch quần đảo liên tục – căng mắt theo dõi từng loạt bom, ghi nhớ vị trí từng quả chưa nổ. Dứt loạt bom, chị chạy băng xuống cắm cờ tiêu để các tổ phá bom xử lý và đoàn xe biết đường tránh. Suốt 200 ngày đêm ròng rã năm 1968, chị đã đếm và cắm tiêu được 1.205 quả bom – con số được ghi vào sử sách lực lượng giao thông vận tải. Công việc tưởng thầm lặng ấy cận kề cái chết từng giây, đòi hỏi thần kinh thép và trái tim quả cảm phi thường.
Năm 1969, La Thị Tám được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân khi mới 20 tuổi. Hình ảnh chị trở thành nguyên mẫu trong bài hát "Người con gái sông La" (nhạc Doãn Nho, thơ Phương Thúy) với câu hát nổi tiếng "Em - người chiến thắng sức mạnh bạo tàn…"
Sau chiến tranh, chị công tác tại Hà Tĩnh cho đến lúc nghỉ hưu. Mỗi lần về thăm Đồng Lộc, người nữ anh hùng tóc đã bạc vẫn rưng rưng nhìn lên ngọn đồi năm xưa – nơi tuổi hai mươi của chị và đồng đội hóa thành huyền thoại.
