La Thị Tám – người giữ mạch đường ra trận

Trong những câu chuyện về Ngã ba Đồng Lộc, người ta thường nhớ đến những trận bom dữ dội và những con người đã bám trụ nơi đây. Nhưng phía sau mỗi chuyến xe vượt qua vùng trọng điểm là rất nhiều nhiệm vụ âm thầm. La Thị Tám là một trong những người đã đảm nhận một công việc như vậy: quan sát và đánh dấu từng vị trí bom giữa nơi sự sống luôn bị đe dọa.

La Thị Tám sinh ra ở xã Vĩnh Lộc, tỉnh Hà Tĩnh. Cha mất sớm, gia đình thuộc diện khó khăn nên cô phải nghỉ học từ sớm để phụ giúp mẹ.

Tuổi thơ của cô không có nhiều điều kiện, nhưng chính hoàn cảnh ấy giúp cô sớm hình thành sự mạnh mẽ và tinh thần chịu khó.

Năm 1967, khi vừa bước sang tuổi 18, La Thị Tám tình nguyện gia nhập lực lượng Thanh niên xung phong. Cô được phân công vào đơn vị C2 thuộc ngành Giao thông vận tải Hà Tĩnh.

Công việc đưa cô đến tuyến Quốc lộ 15A, nơi đang giữ vai trò quan trọng trong việc chi viện cho chiến trường miền Nam. Ngã ba Đồng Lộc trở thành một trong những điểm bị đánh phá ác liệt nhất.

Máy bay Mỹ liên tục ném bom xuống khu vực. Đường sá bị phá hỏng, đất đá bị xới tung. Nhưng bất chấp sự nguy hiểm, những người làm nhiệm vụ vẫn phải tìm cách duy trì tuyến vận tải.

La Thị Tám được giao đứng trên một quả đồi cao. Với chiếc ống nhòm trong tay, cô quan sát những đợt máy bay và đếm số bom được thả xuống.

Sau khi bom rơi, cô xác định vị trí rồi cắm tiêu đánh dấu. Công việc này giúp đồng đội biết được khu vực bị đánh phá và có phương án xử lý.

Có những ngày máy bay xuất hiện nhiều lần. Cô phải liên tục tập trung quan sát, trong khi dưới mặt đất tiếng bom vẫn vang lên.

Trong 200 ngày đêm, La Thị Tám đã đếm và cắm tiêu 1.205 quả bom.

Đằng sau con số ấy là những tháng ngày căng thẳng. Cô phải làm việc trong điều kiện thiếu thốn, thường xuyên đối mặt với tiếng nổ và những nguy hiểm bất ngờ.

Nhưng cô không rời vị trí.

Sự kiên trì ấy cũng là tinh thần chung của những người đang làm nhiệm vụ tại Đồng Lộc. Khi con đường bị phá, họ sửa đường. Khi bom còn sót lại, họ tìm cách xử lý. Khi đoàn xe đến, họ hướng dẫn để xe vượt qua khu vực nguy hiểm.

Mỗi người góp một phần sức lực để bảo vệ tuyến đường.

La Thị Tám đã trở thành một trong những gương mặt tiêu biểu của thế hệ thanh niên ấy. Cuối năm 1968, cô được tặng Huy hiệu Bác Hồ. Ngày 22/12/1969, Nhà nước phong tặng cô danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Sau khi hoàn thành nhiệm vụ ở tuyến lửa, bà trở về quê hương, lập gia đình và tiếp tục công tác tại Tỉnh ủy Hà Tĩnh.

Nhìn lại hành trình ấy, điều đáng quý nhất ở La Thị Tám không chỉ nằm ở thành tích mà còn ở thái độ đối với nhiệm vụ. Một cô gái mới 18 tuổi đã chấp nhận đứng giữa vùng chiến sự và kiên trì làm công việc của mình trong suốt nhiều tháng.

Đó là câu chuyện về trách nhiệm được đặt lên trên nỗi sợ hãi.

Và cũng chính từ những con người bình dị như thế, những tuyến đường trong chiến tranh mới có thể tiếp tục nối dài.