“Lá thư chưa kịp gửi” (1)
Trong những ngày chiến đấu ác liệt tại chiến trường Quảng Trị năm 1972, một người đồng đội trẻ đã gửi gắm lá thư cuối cùng cho đồng đội với mong muốn được chuyển về cho mẹ. Tuy nhiên, anh đã anh dũng hy sinh trước khi lá thư được gửi đi. Hơn bốn mươi năm sau, lời hứa năm xưa mới được hoàn thành, trở thành ký ức không thể nào quên của những người lính thời hoa lửa.
Mỗi lần nhắc đến những năm tháng chiến tranh, ông Nguyễn Văn Hòa lại nhớ đến người đồng đội thân thiết của mình là chiến sĩ Trần Văn Nam, quê ở huyện Đức Phổ, tỉnh Quảng Ngãi.
Tháng 6 năm 1972, đơn vị của ông Hòa chiến đấu tại chiến trường Quảng Trị. Những trận bom, pháo kích diễn ra liên tục, cuộc sống của người lính vô cùng gian khổ. Trong một đêm tranh thủ nghỉ ngơi giữa hai trận đánh, Nam cặm cụi viết thư cho mẹ dưới ánh đèn pin được che bằng mảnh vải dù.
Viết xong, Nam cẩn thận gấp lá thư lại, bỏ vào túi ni lông rồi đưa cho ông Hòa và nói:
– “Nếu mai có chuyện gì xảy ra với tôi, anh nhớ gửi giúp lá thư này về cho mẹ. Tôi hứa với mẹ, ngày hòa bình sẽ về phụng dưỡng mẹ lúc tuổi già.”
Ông Hòa cười xòa:
– “Chiến tranh rồi sẽ qua, cậu còn phải tự tay mang thư về chứ!”
Nhưng sáng hôm sau, trong một trận pháo kích dữ dội, Nam đã anh dũng hy sinh khi đang cùng đồng đội giữ trận địa. Ông Hòa đau xót thu lại ba lô và những kỷ vật của bạn, trong đó có lá thư chưa kịp gửi.
Sau ngày đất nước thống nhất, cuộc sống còn nhiều khó khăn, ông Hòa nhiều lần tìm kiếm địa chỉ gia đình Nam nhưng không có kết quả. Lá thư ấy được ông giữ gìn cẩn thận suốt hơn bốn mươi năm như một lời hứa thiêng liêng với người đồng đội đã khuất.
Năm 2016, thông qua Hội Cựu chiến binh và chính quyền địa phương, ông Hòa tìm được người em gái của Nam. Khi trao lại lá thư đã úa màu thời gian, cả gia đình không cầm được nước mắt. Người mẹ của Nam lúc sinh thời đã luôn mong ngóng tin con, nhưng bà đã mất nhiều năm trước đó.
Mở lá thư ra, những dòng chữ đã phai màu vẫn còn đọc được:
“Mẹ kính yêu! Nếu con chưa thể trở về, mẹ đừng buồn. Con và đồng đội đang chiến đấu để đất nước được hòa bình, để mai này những đứa trẻ không còn phải sống trong tiếng bom đạn…”
Ông Hòa nghẹn ngào kể lại:
– “Tôi đã giữ lời hứa với đồng đội, dù muộn nhiều năm. Những người lính chúng tôi sống được đến hôm nay là nhờ luôn nhớ về nhau, nhớ về những người đã nằm lại vì Tổ quốc.”
Câu chuyện về lá thư chưa kịp gửi không chỉ là ký ức của riêng ông Nguyễn Văn Hòa, mà còn là biểu tượng của tình đồng chí, đồng đội thiêng liêng, của sự hy sinh cao cả của thế hệ đã đi qua những năm tháng “thời hoa lửa”, góp phần làm nên hòa bình và độc lập cho dân tộc hôm nay.
