LÁ THƯ CHƯA KỊP GỬI (2)
Những năm tháng ở chiến trường Tây Nguyên đã để lại trong bác Trần Văn Hùng rất nhiều ký ức. Có những chuyện theo thời gian dần trở nên xa xôi, nhưng cũng có những điều dù đã mấy chục năm trôi qua vẫn nguyên vẹn như vừa mới hôm qua.
Người viết nhận thấy mỗi khi nhắc về đồng đội cũ, giọng bác Hùng thường chậm lại. Ánh mắt bác như nhìn về một khoảng rừng xa thẳm nào đó của tuổi trẻ.
Bác kể rằng năm ấy đơn vị thường xuyên phải hành quân dài ngày giữa rừng sâu. Mỗi chiến sĩ mang theo trên vai không chỉ súng đạn, lương thực mà còn là nỗi nhớ quê nhà âm thầm giấu kín trong lòng.
“Ngày ấy thư từ quý lắm,” bác kể.
“Một lá thư từ quê gửi vào có khi đọc đi đọc lại cả chục lần.”
Trong tiểu đội của bác có một chiến sĩ trẻ tên Bình, quê ở Nam Định. Bình nhỏ tuổi nhất đơn vị, hiền lành và rất chịu khó. Những lúc nghỉ chân, cậu thường ngồi viết thư về cho mẹ.
“Cậu ấy hay kể nhớ nhà,” bác cười buồn.
“Nói khi nào hòa bình sẽ về cưới vợ.”
Người viết hình dung chàng trai trẻ giữa rừng sâu ngồi dưới ánh đèn pin yếu ớt, cặm cụi viết từng dòng thư gửi về quê. Giữa chiến tranh khốc liệt, những lá thư trở thành nơi gửi gắm yêu thương và hy vọng.
Một lần đơn vị của bác nhận nhiệm vụ hành quân qua khu vực rừng núi hiểm trở để bảo vệ tuyến vận chuyển quân nhu. Những ngày ấy mưa rừng kéo dài liên tục. Đất đỏ bazan nhão nhoét, mỗi bước chân đi đều rất nặng.
“Có hôm đi từ sáng đến đêm vẫn chưa tới nơi,” bác kể.
“Ai cũng mệt rã rời.”
Đêm ấy, đơn vị dừng chân nghỉ tạm dưới một triền đồi thấp. Anh em tranh thủ hong quần áo bên bếp lửa nhỏ rồi ngả lưng trên võng. Bình ngồi cạnh bác, lấy trong túi áo ra một lá thư còn dang dở.
“Cậu ấy bảo mai nghỉ sẽ viết tiếp để gửi về cho mẹ,” bác nhớ lại.
Người viết lặng im nghe câu chuyện tiếp tục.
Rạng sáng hôm sau, đơn vị tiếp tục lên đường. Khi đi qua một đoạn rừng hẹp, bất ngờ xảy ra tình huống nguy hiểm. Cả đơn vị nhanh chóng triển khai đội hình chiến đấu.
“Lúc ấy mọi thứ diễn ra rất nhanh,” bác trầm giọng.
Sau trận chiến ngắn nhưng căng thẳng, đơn vị kiểm quân số thì phát hiện Bình đã hy sinh.
Không khí lặng đi.
Bác kể rằng hôm ấy cả tiểu đội gần như không ai nói nổi lời nào. Người chiến sĩ trẻ mới hôm qua còn ngồi viết thư dưới ánh lửa rừng, hôm nay đã mãi mãi nằm lại nơi đại ngàn.
“Tôi còn nhớ rất rõ chiếc túi áo của cậu ấy vẫn còn lá thư chưa viết xong,” bác nói nhỏ.
Người viết cảm thấy nghẹn lòng.
Giữa chiến tranh, có những ước mơ còn chưa kịp thực hiện, có những lá thư chưa kịp gửi đi và có những cuộc đời mãi dừng lại ở tuổi đôi mươi.
Bác Hùng kể rằng sau hôm ấy, cả tiểu đội thay nhau hoàn thành phần việc còn dang dở của Bình. Lá thư chưa kịp gửi được đơn vị giữ lại và gửi về cho gia đình như một kỷ vật cuối cùng.
“Tôi nhớ mãi ánh mắt mẹ cậu ấy ngày nhận lại lá thư,” bác xúc động kể.
“Bà chỉ ôm lá thư rồi khóc.”
Người viết hiểu rằng, với những người lính đi qua chiến tranh, điều ám ảnh nhất không phải tiếng súng mà là ký ức về những người đồng đội đã không còn trở về.
Những năm sau đó, bác Hùng tiếp tục chiến đấu và công tác tại chiến trường Campuchia. Gian khổ vẫn nối tiếp gian khổ. Có những tháng trời hành quân liên tục trong rừng sâu, thiếu nước sạch, thiếu thuốc men.
Bác từng nhiều lần bị sốt rét rừng hành hạ. Có đêm sốt cao đến mê man nhưng sáng hôm sau vẫn phải tiếp tục hành quân.
“Thời ấy ai cũng vậy,” bác kể.
“Mệt cũng phải cố.”
Điều giúp người lính vượt qua tất cả chính là tình đồng đội.
Bác nhớ có lần đơn vị thiếu lương thực nhiều ngày. Mỗi người chỉ còn một ít gạo nhưng vẫn nhường nhau từng phần nhỏ.
“Không ai để đồng đội bị bỏ lại phía sau,” bác nói.
Người viết cảm nhận được sự thiêng liêng của tình cảm ấy. Trong chiến tranh, đồng đội không chỉ là người cùng chiến đấu mà còn là chỗ dựa tinh thần để vượt qua sợ hãi và cô đơn.
Sau nhiều năm quân ngũ, bác Trần Văn Hùng được phong Thượng sĩ và giữ chức Tiểu đội phó. Với bác, điều quý giá nhất không phải cấp bậc hay huân chương mà là việc được sống cùng những đồng đội giàu nghĩa tình.
Năm 1981, bác xuất ngũ trở về quê hương Hoằng Tiến.
Những ngày đầu trở lại cuộc sống đời thường, bác vẫn thường giật mình giữa đêm vì nhớ tiếng mưa rừng và những lần báo động nơi chiến trường.
“Có những ký ức không bao giờ quên được,” bác nói.
Đến hôm nay, trong chiếc hộp gỗ cũ ở góc nhà, bác vẫn cẩn thận giữ vài tấm ảnh quân ngũ và một cuốn sổ nhỏ ghi tên những đồng đội đã hy sinh.
Trong đó có cả tên Bình – người chiến sĩ trẻ với lá thư chưa kịp gửi năm nào.
Người viết nhìn người lính già trước mặt mà cảm nhận rõ chiến tranh đã đi qua rất lâu, nhưng những ký ức của “Thời hoa lửa” vẫn còn nguyên trong trái tim người cựu chiến binh.
Cuối buổi trò chuyện, bác Hùng chậm rãi nói:
“Chúng tôi may mắn được trở về nên càng phải sống sao cho xứng đáng với những người đã nằm lại.”



