Anh hùng Lực lượng vũ trang

Lá thư cuối cùng của liệt sỹ Trần Văn Bảy

Cách đây 38 năm, vào ngày 14/3/1988, trong một cuộc chiến không cân sức, 64 chiến sỹ Hải quân Việt Nam đã vĩnh viễn nằm lại giữa biển sâu để bảo vệ chủ quyền của đất nước tại đảo đá Gạc Ma, Cô Lin và Len Đao thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam.

Ninh Bình04/02/2026Trần Phú Hiển (Bảo tàng tỉnh Ninh Bình)3 lượt xem0 lượt chia sẻ

Lá thư cuối cùng của liệt sỹ Trần Văn Bảy

Cách đây 38 năm, vào ngày 14/3/1988, trong một cuộc chiến không cân sức, 64 chiến sỹ Hải quân Việt Nam đã vĩnh viễn nằm lại giữa biển sâu để bảo vệ chủ quyền của đất nước tại đảo đá Gạc Ma, Cô Lin và Len Đao thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam.

Hình ảnh 64 chiến sỹ Hải quân Việt Nam hiên ngang đứng thành vòng tròn bảo vệ lá cờ Tổ quốc trên đảo đá Gạc Ma, đã vẽ thành "vòng tròn bất tử" mãi khắc ghi sử sách, viết nên bản anh hùng ca còn vang vọng mãi trong lịch sử dựng nước, giữ nước của ông cha, nhắc nhở con cháu phải quyết giữ vững từng tấc đất, lãnh thổ, hải giới mà ông cha đã không tiếc máu xương để bảo vệ.

Nhà thơ Nguyễn Việt Chiến đã khắc họa lại trận chiến đấu bảo vệ đảo Gạc Ma của những người con Việt Nam anh hùng trong tác phẩm “Biển là nơi tổ quốc sinh ra” với những vần thơ bi hùng:

“Khi hi sinh ở đảo đá Gạc Ma

Họ đã lấy ngực mình làm lá chắn

Để một lần Tổ quốc được sinh ra

Máu của họ thấm vào lòng biển cả

Cờ Tổ quốc phất lên trong mưa đạn

Phút cuối cùng đảo đá hóa biên cương

Họ đã lấy thân mình làm cột mốc

Chặn quân thù trên biển đảo quê hương…”

Sự kiện lịch sử Gạc Ma đã minh chứng một cách đầy đủ, rõ nét phẩm chất những chiến sỹ cách mạng kiên trung, những người con ưu tú của đất nước, sẵn sàng xả thân, không lùi bước, quyết lấy máu mình để bảo vệ biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Trong 64 chiến sĩ ấy, có người con của quê hương Ninh Bình liệt sỹ Trần Văn Bảy. Anh sinh năm 1967. Theo lời anh Trần Đức Thu – anh trai của liệt sỹ kể thì khi đang học lớp 12 thì Bảy bất ngờ viết đơn tình nguyện đi bộ đội. Lúc đó, Bảy làm đơn xin nhập ngũ nhưng xã kiên quyết không cho đi vì gia đình lúc đó đã có hai anh trai là anh Trần Văn Uống hy sinh ở chiến trường B (Quảng Nam), Trần Văn Uộng hy sinh tại chiến trường Khe Sanh (Quảng Trị)”. Nhưng với trái tim tuổi trẻ đầy nhiệt huyết, với lòng quyết tâm cống hiến tất cả để bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc, Bảy đã xuống tận UBND huyện gặp Chủ tịch và xin đi bộ đội cho bằng được.

Ba năm nhập ngũ không một lần nghỉ phép, đón 3 cái tết không gia đình, chỉ có đồng đội và sóng biển. Lá thư cuối cùng của liệt sỹ viết gửi mẹ và gia đình ngày 03/3/1988 (chỉ 11 ngày trước khi hi sinh) là những dòng tâm sự cuối cùng mà anh Bảy gửi lại cho đất liền - đó là báu vật thiêng liêng, là kỷ niệm còn sót lại của gia đình mỗi khi nhớ đến anh. Vẫn giọng đùa trong trẻo của chàng thanh niên 17 tuổi đầy hoài bão, anh hỏi thăm từng thành viên trong gia đình và liên tục động viên, bức thư có đoạn viết: “Tết trong này nói chung là vui vẻ, nhưng thiếu mỗi tình cảm thôi... Con vẫn khoẻ, bố mẹ và các anh chị cứ an tâm. Còn tình hình công tác, mồng 1 tháng 3 tàu rời Sài Gòn đi Cam Ranh, chở hàng Cam Ranh đi Trường Sa, cho nên ngày mai tàu con rời bến đi đảo, nói đi đảo Trường Sa có lẽ bố mẹ buồn, nhưng không có gì nguy hiểm cả...”.

“Tất cả con đã nói với anh hết rồi. Còn tình hình gia đình ra sao rồi, bố mẹ có được khỏe không? Tết vừa rồi gia đình và các anh chị ăn tết có to không? Chắc là gia đình mong con lắm phải không? Con không về thì gia đình cũng buồn nhỉ? Bệnh tình của mẹ sao rồi, có nguy hiểm lắm không? Bố có khỏe không? Các anh chị kinh tế có gì khó khăn không? Các cháu khỏe chứ, các cháu cố gắng ngoan học giỏi cho bố mẹ cháu mừng… Thôi con sơ qua vài lời để gia đình biết tin khỏi mong vậy thôi. Bố mẹ an tâm con sẽ trở về”.

Đau đớn thay chỉ mấy ngày sau khi nhận được thư thì gia đình cũng nhận được tin anh hi sinh. Đằng đẵng chờ chồng trở về từ chiến dịch Điện Biên Phủ, 4 lần tiễn con lên đường nhập ngũ, lần thứ ba bà mẹ Việt Nam anh hùng Hà Thị Vạo lại khóc thầm lặng lẽ, đứa con trai út của mẹ lại bỏ bà theo hai anh trai ra đi mãi mãi không về. Lá thư cuối cùng của liệt sĩ Trần Văn Bảy đã được gia đình trao tặng cho Bảo tàng tỉnh Ninh Bình để lưu giữ và trưng bày, giáo dục truyền thống yêu nước, ý chí anh dũng kiên cường của các thế hệ cha ông đi trước trong công cuộc bảo vệ chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc cho các thế hệ trẻ hôm nay và mai sau.

38 năm đã qua đi, nhưng tinh thần, ý chí anh dũng của người chiến sĩ Gạc Ma năm ấy vẫn còn nguyên vẹn trong bức thư anh gửi về cho gia đình. Máu của anh và đồng đội đã hòa vào biển xanh. Biển bao la, mênh mông như tấm lòng của mẹ, giang rộng vòng tay ôm các anh vào lòng, sóng vẫn ngân nga mãi bản hùng ca của những người chiến sỹ kiên trung.../.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn