Anh hùng Lực lượng vũ trang

Lá thư gửi người thân trước khi qua đời và lời từ chối mệnh lệnh của tổ chức

“Chú Chín Thảo (tên ở nhà của ông Thảo - PV) hiền lắm, làm sao mà làm chính trị được”, đó là lời người trong gia đình vẫn nhắc về Đại tá Phạm Ngọc Thảo.

Vĩnh Long03/02/2026Đoàn phường Hòa Thuận (Đoàn phường Hòa Thuận)3 lượt xem0 lượt chia sẻ

Trong sự nghiệp tình báo, ông Phạm Ngọc Thảo là chiến sĩ can đảm, tài ba, còn đời thường, ông luôn có trách nhiệm, thường xuyên gửi gắm tình yêu thương đối với vợ con, người thân trong họ hàng.

Trong những lá thư gửi bà Phạm Thị Nhiệm giai đoạn 1949-1953, ông động viên vợ khi vợ sinh con ở hoàn cảnh khó khăn, thiếu thốn; nhắn nhủ nỗi nhớ thương và niềm hạnh phúc khi được làm cha.

Bà Helena Phạm Ngọc Kim Chi - em kế ông Phạm Ngọc Thảo - cho biết thêm, ông Thảo rất có hiếu với cha mẹ, luôn đối xử tốt với người giúp việc trong nhà. Sau này, suốt những năm hoạt động trong chính quyền Sài Gòn, mỗi tháng đôi lần, ông về ăn cơm cùng gia đình, đưa cho bà Helena Phạm Ngọc Kim Chi một ít tiền, nói rằng đây là tiền thưởng công em gái cực khổ chăm sóc cha mẹ già.

Đầu năm 1965, khi từ Mỹ bí mật trở về để chuẩn bị cho cuộc đảo chính, Đại tá Phạm Ngọc Thảo vẫn không quên nhờ người mang đến cho em gái chiếc đồng hồ Seiko làm quà. Sáng sớm trước giờ đảo chính ngày 19/2/1965, ông còn ghé qua nhà lấy chiếc radio hư của cha mang đi sửa.

Trong cuộc gặp với phóng viên Dân trí, gia đình Đại tá Phạm Ngọc Thảo chia sẻ bức thư chưa từng được công bố của vị tình báo viên nổi tiếng. Theo ông Lê Trung Hòa, vào ngày 14/4/1965, hai tháng sau cuộc đảo chính thất bại và ba tháng trước khi qua đời, ông Phạm Ngọc Thảo có gửi một lá thư cho người cậu là họ hàng bên nội sống ở Cần Thơ.

Bức thư chỉ vài dòng ngắn ngủi: “Kính cậu Lộc. Xin cảm ơn cậu, anh em sẽ luôn ghi nhớ. Thất bại là mẹ thành công, nhất định sẽ đi đến cùng”.

Nói với người thân, có lẽ cũng là cách mà Đại tá Phạm Ngọc Thảo tự nói với chính mình. Trong giai đoạn ngặt nghèo, bị truy bắt quyết liệt, cái chết treo lơ lửng trên đầu, tiền bạc khó khăn, quân sĩ tan tác, nhưng khi nhiệm vụ còn dang dở, ông nhất quyết "đi đến cùng", một mình xoay xở và không rời trận địa.

"Năm 2002, khi ba Thuần mất (đồng chí Gaston Phạm Ngọc Thuần, anh trai ông Phạm Ngọc Thảo - PV), cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt có ghé nhà chúng tôi thắp hương và kể cho gia đình một số câu chuyện về chú Chín Thảo.

Trong giai đoạn chú Thảo hoạt động bí mật, chú từng có cuộc họp mặt với đồng chí Võ Văn Kiệt tại nhà ông bà thân sinh (nay tại đường Nam Kỳ Khởi Nghĩa - TPHCM, PV). Khi chú bị truy đuổi sau vụ đảo chính thất bại, tổ chức thấy chú đã bị lộ nên muốn đưa chú về chiến khu, nhưng chú không từ bỏ nhiệm vụ, quyết tâm ở lại. Cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt vẫn luôn nuối tiếc vì không cứu được chú Phạm Ngọc Thảo”, ông Lê Trung Hòa kể.

Lá thư chưa công bố và ván bài lật ngửa của nhà tình báo Phạm Ngọc Thảo - 9

Một bài báo viết về Phạm Ngọc Thảo năm 1965 mang tên "Phạm Ngọc Thảo - Ông là ai?" (Ảnh: Phim tài liệu "Giữa biển giáo rừng gươm").

Tháng 5/1965, Phạm Ngọc Thảo dự định tổ chức một cuộc đảo chính khác hòng lật ngược thế cờ, nhưng kế hoạch không thành, bị địch phản kích. Nhận thấy Phạm Ngọc Thảo là đối thủ đáng gờm của giới cầm quyền nên chính phủ Nguyễn Văn Thiệu - Nguyễn Cao Kỳ truy bắt, kết án tử hình ông vì tội đảo chính, treo thưởng 3 triệu đồng cho ai tìm được tung tích.

Giữa tháng 7/1965, Phạm Ngọc Thảo bị phục kích ở một khu rừng tại Biên Hòa. Ông trúng đạn nhưng không chết, được các linh mục chăm sóc vết thương tại một tu viện.

Ngày 17/7/1965, ông không may sa vào tay địch. Kẻ thù dùng những đòn man rợ để tra tấn ông Phạm Ngọc Thảo, song ý chí sắt đá của ông không hề bị lay chuyển. Ông kiên định không để lộ tung tích, chỉ đáp lời “sẽ tiếp tục sứ mạng cho tới lúc thành công”.

Chịu cực hình tàn khốc đến chết, cuộc đời của vị tình báo viên kết thúc ở tuổi 43.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn