Bài viết

LA VĂN CẦU – BIỂU TƯỢNG CỦA LÒNG DŨNG CẢM VÀ Ý CHÍ SẮT ĐÁ

Thái Nguyên11/04/2026Ban Biên tập tổng hợp3 lượt xem0 lượt chia sẻ

Chiến tranh đã qua đi, nhưng những ký ức về một thời hoa lửa vẫn còn in đậm trong lịch sử dân tộc Việt Nam. Đó là thời kỳ mà biết bao con người bình dị đã trở thành những anh hùng, sẵn sàng hy sinh vì độc lập và tự do của Tổ quốc. Trong những năm tháng khốc liệt ấy, tinh thần yêu nước và lòng dũng cảm của người lính Việt Nam đã tỏa sáng mạnh mẽ. Một trong những tấm gương tiêu biểu chính là La Văn Cầu – người anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, biểu tượng cho ý chí kiên cường và lòng quả cảm của dân tộc.

Bài viết này kể về anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu được mệnh danh là “ Người anh hùng chặt đứt cánh tay, phá tan đồn địch ”. Chính tinh thần quả cảm đó đã khiến ông trở thành biểu tượng của ý chí và lòng dũng cảm của người lính Việt Nam, nên nhiều người gọi ông bằng biệt danh trên khi nhắc đến câu chuyện lịch sử này.

Câu chuyện về ông không chỉ là ký ức của một thời hoa lửa trong lịch sử dân tộc, mà còn là minh chứng cho sức mạnh của lòng dũng cảm, sự quyết tâm và tình yêu Tổ quốc sâu sắc. Đối với thế hệ sinh viên hôm nay, tìm hiểu về cuộc đời và chiến công của La Văn Cầu không chỉ giúp em hiểu hơn về lịch sử, mà còn nhắc nhở mỗi người trẻ phải biết trân trọng hòa bình, sống có lý tưởng và trách nhiệm với đất nước.

I. Tuổi thơ gian lao- khởi nguồn của người anh hùng La Văn Cầu

Giữa vùng núi yên bình của Cao Bằng, có một người con giản dị đã lớn lên từ cuộc sống nghèo khó nhưng lại mang trong mình lòng yêu nước sâu sắc. Đó là La Văn Cầu, người sau này trở thành anh hùng của dân tộc. Ông sinh năm 1932, là người dân tộc Tày, quê ở xã Phong Nặm, huyện Trùng Khánh. Từ nhỏ, ông đã quen với những ngày lao động vất vả, hàng ngày theo cha mẹ làm việc gắn kiền với nương rẫy của người nông dân nghèo, sống trong lầm than dưới ách thực dân.

Lớn lên trong những năm tháng đất nước còn dưới ách xâm lược, sớm chứng kiến cảnh người dân quê hương sống trong nghèo khó và bị áp bức của thực dân Pháp. Những hình ảnh ấy đã âm thầm gieo vào lòng cậu bé miền núi một tình yêu quê hương tha thiết và nỗi căm giận kẻ thù. Theo thời gian, tình cảm ấy lớn dần, trở thành động lực thôi thúc ông nuôi dưỡng lý tưởng cách mạng và quyết tâm đứng lên chiến đấu để bảo vệ đất nước.

Ở La Văn Cầu, ta không chỉ thấy hình ảnh một người anh hùng kiên cường trên chiến trường, mà còn thấy bóng dáng của một con người giản dị, chân chất, giàu lòng yêu nước. Từ một chàng trai miền núi của quê hương Cao Bằng, ông đã mang trong mình ý chí mạnh mẽ và tinh thần dũng cảm, sẵn sàng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc. Chính sự bình dị mà cao đẹp ấy đã khiến hình ảnh La Văn Cầu trở thành tấm gương đáng kính nuôi dưỡng ý chí anh dũng, sự kiên cường bất khuất cho tinh thần yêu nước của đồng bào ta sau này.

II. Khi Tổ quốc cất tiếng gọi- sẵn sàng lên đường, đem tuổi trẻ và lòng yêu nước cống hiến cho đất nước

Trong những năm tháng đất nước còn chìm trong khói lửa chiến tranh, tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc đã thôi thúc biết bao thanh niên đứng lên cầm súng bảo vệ quê hương. Lòng yêu nước và ý chí đấu tranh ngày một lớn dần, trở thành động lực thôi thúc chàng trai trẻ sớm bước vào con đường cống hiến cho dân tộc.

Chàng trai trẻ người dân tộc Tày ấy, vào tháng 8 -1945, La Văn Cầu tới lớp bình dân học vụ, theo các buổi sinh hoạt đoàn, đội. Từ những lớp học bình dân giản dị đến các hoạt động đoàn thể, lý tưởng cách mạng dần được nuôi dưỡng trong trái tim của La Văn Cầu. Đến năm 1948, với lòng căm thù giặc sâu sắc, La Văn Cầu viết đơn tình nguyện nhập ngũ vào Đại đội 671, Trung đoàn 174, Đại đoàn 316.

Mang trong mình khát vọng được cầm súng chiến đấu vì độc lập của dân tộc, dù mới 16 tuổi, La Văn Cầu đã khai tăng tuổi lên 18 để được đứng vào hàng ngũ bộ đội. Đó là bước khởi đầu cho hành trình cống hiến đầy dũng cảm của người anh hùng trẻ tuổi. Quyết định ấy không chỉ thể hiện lòng yêu nước mãnh liệt mà còn cho thấy ý chí và khát vọng cống hiến của một chàng trai trẻ trước vận mệnh của Tổ quốc.

III. Bước vào chiến trường- thử thách lòng quả cảm

Tháng 9 năm 1950, cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp bước vào giai đoạn quyết liệt. Quân ta mở Chiến dịch Biên giới Thu–Đông 1950, hướng mũi tấn công vào cứ điểm Đông Khê (Cao Bằng) – một vị trí chiến lược quan trọng với hệ thống phòng thủ và hỏa lực mạnh của quân Pháp.

Ông kể: “Khoảng 10 giờ đêm 17/9/1950, tôi được Đại đội trưởng gọi đến giao nhiệm vụ ôm bộc phá đánh vào lô cốt của địch tại cứ điểm Đông Khê. Đến chừng nửa đêm, tôi được lệnh dùng bộc phá đánh vào một lô cốt lớn của địch ngay trước tiền duyên, mở đường cho đồng đội tiến lên. Trong lúc chuẩn bị tiến lên, tôi bị hai viên đạn bắn trúng. Một viên trúng má phải và viên kia trúng tay phải khiến tôi ngã xuống ngất lịm.

Tỉnh lại, tôi nghĩ ngay tới nhiệm vụ phải phá bằng được lô cốt nên cố nhổm dậy. Tôi đưa tay trái sờ lên đầu, lên ngực thấy không sao, mừng quá, định vọt tiến thì thấy chỉ còn tay trái cử động được, cánh tay phải không còn cảm giác”, giọng tôi chùng xuống, đôi mắt rưng rung.

“Cánh tay phải bị thương cứ lủng lẳng, vướng vào cột dây thép khiến tôi đau hơn cả lúc trúng đạn. Tôi nghĩ đằng nào cũng bị thương rồi, nhiệm vụ còn dang dở, thà chặt luôn tay cho đỡ vướng.

Nghĩ là làm, tôi nhờ Tiểu đội trưởng Nông Văn Thêu giúp mình chặt cánh tay bị thương rồi tiếp tục dùng tay trái ôm bộc phá áp sát lô cốt địch, giật liền cả hai nụ xòe và chạy về phía sau. Sau tiếng nổ lớn, tôi lại ngất đi. Trong lúc ấy, các đồng đội đã thay tôi tiếp tục ôm bộc phá lao lên diệt các lô cốt khác của địch...”, ông xúc động, không giấu được niềm vui chiến thắng.

“Không biết ngất bao lâu nhưng khi tỉnh lại, tôi thấy lô cốt đã tan tành, chỉ còn một đống gạch trắng xóa, bóng các anh xung kích từng loạt, từng loạt nhảy vào vị trí Đông Khê. Trận Đông Khê giành thắng lợi hoàn toàn nhưng nhiều đồng chí, đồng đội của tôi đã anh dũng hy sinh”.

Sau 29 ngày đêm chiến đấu quyết liệt, anh dũng và mưu trí, chiến dịch Biên giới Thu - Đông 1950 đã giành thắng lợi. Chiến công của chiến sĩ trẻ La Văn Cầu khi ấy trở thành hiện tượng, tấm gương sáng cổ vũ phong trào thi đua giết giặc lập công trong toàn quân, trở thành lá cờ đầu trong phong trào thi đua sử dụng bộc phá công đồn - hình thức chiến thuật mới của quân đội ta từ Chiến dịch Biên giới năm 1950.

IV. Sự kiên cường, vượt qua đau đớn tiếp tục chiến đấu vì Tổ quốc

Anh hùng La Văn Cầu xúc động kể rằng, dù hoàn thành nhiệm vụ nhưng ông cảm thấy rất đau đớn. Nỗi đau không phải do mất cánh tay mà bởi trong trận đánh này, nhiều đồng đội của ông đã anh dũng hy sinh.

Sau trận Đông Khê, nhìn cánh tay phải bị tháo khớp đến bả vai, cũng có lúc ông hoang mang… Tuy nhiên, những bi quan ấy chỉ là thoáng qua chứ không làm ông mất phương hướng. Ông nhanh chóng thích nghi với hoàn cảnh mới, xác định sẽ biến tay trái trở thành tay phải. Sau 3 tháng luyện tập, ông có thể dùng tay trái như tay phải, kể cả việc khó như bắn súng.

Tôi xác định phải tự lực, tập làm mọi việc bằng một tay với tinh thần lạc quan, hy vọng vào cuộc sống tươi đẹp phía trước. Chừng nào trái tim còn đập, tôi vẫn còn muốn được cống hiến, cống hiến thay cả phần đồng đội để xứng đáng với sự hy sinh của họ. Đây là điều tôi luôn tâm niệm trong suốt cuộc đời”, Anh hùng La Văn Cầu nói.

Xác định rõ tư tưởng, La Văn Cầu tập trung học văn hóa và chính trị. Ông tiếp tục ở lại trong quân đội với công việc tuyên huấn, chuyên trách công tác thanh niên. Năm 1952, tại Đại hội Anh hùng chiến sĩ thi đua toàn quốc lần thứ Nhất, chiến sĩ trẻ La Văn Cầu được vinh dự là một trong 7 chiến sĩ đầu tiên được phong danh hiệu “Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân”.

Đồng chí La Văn Cầu được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân năm 1952.

Ảnh tư liệu

Với thành tích đặc biệt, ông vinh dự được gặp và ăn cơm cùng Bác Hồ. Sau đó, ông được phân công về công tác ở Phòng Tổ chức quân khu I, Bảo tàng Lịch sử quân sự Việt Nam… cho đến tháng 8/1996 thì nghỉ hưu.

V. Hòa bình lập lại, bình dị dưỡi cuộc sống đời thường

Khi tiếng súng chiến tranh đã lắng xuống, đất nước bước sang những ngày tháng hòa bình. Người anh hùng La Văn Cầu trở về từ chiến trường, mang theo những ký ức và vết thương của chiến tranh, nhưng vẫn giữ trọn tinh thần cống hiến và lòng yêu nước như những ngày còn cầm súng.

Giờ đây, dù đã ở tuổi ngoài 90, Đại tá La Văn Cầu sống một cuộc sống giản dị cùng người vợ đảm đang, hiền hậu. Những lúc khỏe mạnh, ông vẫn tưới cây, quét nhà và dành nhiều thời gian đọc báo, xem thời sự, trò chuyện với người bạn đời

“Điều tôi tiếc nuối nhất là bị thương quá sớm, không tham gia được nhiều trận đánh. Vì vậy trong mọi công việc, tôi luôn làm thật tốt để đóng góp phần nhỏ bé cho đất nước trong thời bình. Tôi tự hào vì đã góp phần vào chiến thắng vĩ đại của dân tộc. Không có kẻ thù nào ngăn được bước tiến của dân tộc ta, bước chân của thế hệ trẻ Việt Nam”, ông chia sẻ.

VI. Ghi vào trang sử, tấm gương của lòng dũng cảm cho thế hệ tương lai

Đại tá, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu được ghi vào sử sách như một huyền thoại sống với tinh thần "thà chết không lui". Trong trận Đông Khê (1950), dù bị thương nặng, ông đã dũng cảm nhờ đồng đội chặt đứt cánh tay phải bị nát để ôm bộc phá phá tan lô cốt địch, góp phần thắng lợi chiến dịch Biên.

Ông là trường hợp đặc biệt hiếm có ở Việt Nam và trên thế giới khi đang còn sống đã được đặt tên đường. Ông được vinh danh công dân Thủ đô ưu tú năm 2019 tại Hội nghị Biểu dương điển hình tiên tiến, người tốt, việc tốt tiêu biểu.

Anh hùng La Văn Cầu trở thành biểu tượng trong trái tim của bao thế hệ Việt Nam là minh chứng hào hùng nhất cho sự hy sinh quên mình vì Tổ quốc, vì độc lập dân tộc.

Phẩm chất kiên cường, tự lực của ông đại diện cho phẩm chất của bao thế hệ bộ đội Cụ Hồ từ thời chiến đến thời bình, là tấm gương sáng cho thế hệ trẻ noi theo.

Ảnh anh hùng Lực lượng vũ trang La Văn Cầu tại nhà riêng

*NGUỒN TÀI LIỆU:

Hình ảnh “Đồng chí La Văn Cầu được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân năm 1952.”: Báo Tuổi Trẻ Thủ Đô

Hình ảnh “ Ảnh hùng Lực lượng vũ trang La Văn Cầu tại nhà riêng”: baotintuc.vn

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn