LA VĂN CẦU – MỘT CÁNH TAY, MỘT TƯỢNG ĐÀI BẤT TỬ
"Lịch sử dân tộc không chỉ được viết bằng những chiến thắng vang dội mà còn được khắc ghi bởi sự hy sinh của biết bao con người bình dị. Có những người đã để lại tuổi xuân nơi chiến trường, có những người gửi lại một phần máu thịt cho Tổ quốc. Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân La Văn Cầu là một trong những con người như thế. Câu chuyện về ông không chỉ là một chiến công, mà còn là bài học lớn về lòng yêu nước, ý chí kiên cường và tinh thần đặt lợi ích của dân tộc lên trên tất cả."
Dấu chân người lính trẻ
Trong những ngày tháng Chín lịch sử, khi đọc lại những trang tư liệu về Chiến dịch Biên giới năm 1950, tôi luôn dừng lại rất lâu trước cái tên La Văn Cầu. Không phải vì ông là một Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, mà bởi phía sau danh hiệu ấy là hình ảnh một chàng trai mới mười tám tuổi, mang trong mình khát vọng giản dị: góp sức để đất nước được độc lập, nhân dân được sống trong hòa bình. La Văn Cầu sinh năm 1932 trong một gia đình dân tộc Tày tại huyện Hòa An, tỉnh Cao Bằng. Tuổi thơ của ông gắn với núi rừng Đông Bắc – nơi thiên nhiên hùng vĩ nhưng cũng là vùng đất phải hứng chịu biết bao đau thương do chiến tranh và ách đô hộ của thực dân Pháp. Ngay từ nhỏ, cậu bé La Văn Cầu đã chứng kiến cảnh bản làng bị càn quét, đồng bào phải bỏ nhà cửa chạy giặc. Những hình ảnh ấy không chỉ gieo vào tâm hồn cậu nỗi đau mất nước mà còn nuôi dưỡng ý chí đứng lên bảo vệ quê hương.
Khi vừa tròn mười bảy tuổi, La Văn Cầu tình nguyện gia nhập Quân đội nhân dân Việt Nam. Ở tuổi mà nhiều thanh niên hôm nay vẫn còn ngồi trên ghế nhà trường, ông đã khoác ba lô, cầm súng và bước vào cuộc chiến đầy gian khổ. Đồng đội kể rằng La Văn Cầu không phải người to khỏe nhất đơn vị, cũng không phải người nói nhiều. Nhưng ông luôn là người xung phong nhận nhiệm vụ khó, sẵn sàng đi đầu trong những trận đánh ác liệt. Với ông, điều quan trọng nhất không phải là bản thân sẽ được gì, mà là làm thế nào để đơn vị hoàn thành nhiệm vụ, để lá cờ đỏ sao vàng có thể tung bay trên từng tấc đất của Tổ quốc.
Trận đánh làm nên huyền thoại
Tháng 9 năm 1950, Chiến dịch Biên giới mở màn. Đông Khê là cứ điểm quan trọng mà quân Pháp dày công xây dựng với hệ thống lô cốt, chiến hào và hỏa lực mạnh nhằm khống chế tuyến đường chiến lược số 4. Đơn vị của La Văn Cầu được giao nhiệm vụ đánh thẳng vào một lô cốt kiên cố. Để mở đường cho đồng đội xung phong, ông nhận nhiệm vụ mang bộc phá áp sát công sự của địch.Giữa làn đạn dày đặc, khoảng cách từ chiến hào đến lô cốt chỉ vài chục mét nhưng dài như cả một cuộc đời. Mỗi bước tiến đều phải đổi bằng máu. Đúng lúc chỉ còn cách mục tiêu không xa, một viên đạn của địch bắn trúng cánh tay phải của La Văn Cầu. Cánh tay gần như đứt lìa, máu chảy không ngừng. Đồng đội chạy đến định đưa ông về phía sau. La Văn Cầu lắc đầu. Ông hiểu rằng, nếu dừng lại lúc này, thời cơ sẽ trôi qua. Mũi tiến công sẽ bị chặn đứng. Bao đồng đội phía sau có thể phải hy sinh nhiều hơn. Trong khoảnh khắc sinh tử ấy, ông đã nói một câu khiến những người có mặt không bao giờ quên: "Hãy chặt cánh tay cho tôi... Tôi còn phải hoàn thành nhiệm vụ!" Đó không phải là lời nói của sự liều lĩnh. Đó là tiếng nói của lòng yêu nước được đặt cao hơn nỗi đau thể xác.
Sau khi đồng đội cắt rời phần cánh tay đã bị dập nát, La Văn Cầu tiếp tục ôm khối bộc phá, bò từng mét dưới làn mưa đạn. Khi tiếp cận được lô cốt, ông giật kíp nổ, phá tan công sự của địch, mở đường cho đơn vị xung phong giành thắng lợi. Khoảnh khắc ấy chỉ diễn ra trong ít phút. Nhưng hơn bảy mươi năm đã trôi qua, hình ảnh người chiến sĩ với một cánh tay còn lại vẫn sống mãi trong trái tim bao thế hệ người Việt Nam.
