Lại Văn Nài – Người cán bộ dân vận kiên trung của Thủy Nguyên trong kháng chiến chống Pháp

Lại Văn Nài sinh năm 1921 tại xã Tam Hưng, huyện Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng. Ông tham gia hoạt động cách mạng từ năm 1943, sớm đảm nhiệm vai trò Tổ trưởng Việt Minh tại địa phương, tích cực xây dựng cơ sở cách mạng trong quần chúng nhân dân.

Sau Cách mạng Tháng Tám 1945, Lại Văn Nài tiếp tục giữ nhiều trọng trách ở cơ sở, trong đó có vai trò Ủy viên Ủy ban Kháng chiến xã và Bí thư các tổ chức Đảng, Mặt trận liên xã. Từ năm 1948, ông đảm nhiệm công tác dân vận quan trọng ở cấp huyện, góp phần củng cố và phát triển các tổ chức quần chúng như Nông hội, Thanh niên, Phụ nữ, tạo nền tảng vững chắc cho phong trào kháng chiến ở Thủy Nguyên.

Trong cao trào kháng chiến chống thực dân Pháp, ông có đóng góp quan trọng trong cuộc Tổng phá tề, trừ gian năm 1948 tại huyện Thủy Nguyên. Với vai trò tổ chức, vận động quần chúng, ông góp phần làm tan rã bộ máy chính quyền tay sai ở nhiều xã, vận động hàng trăm lính ngụy trở về với cách mạng, thu giữ nhiều vũ khí, tạo bước ngoặt lớn cho phong trào kháng chiến địa phương.

Năm 1949, khi cơ quan kháng chiến huyện bị địch bao vây tại hang đá Doãn Lại, Lại Văn Nài cùng nhiều cán bộ bị bắt. Trong tình huống hiểm nghèo, ông đã chủ động nhận trách nhiệm về mình, khai nhận giả để che chở cho đồng đội và bảo vệ cơ sở cách mạng. Nhờ sự hy sinh và bình tĩnh của ông, nhiều cán bộ khác được an toàn, tổ chức kháng chiến không bị phá vỡ. Sau đó, ông bị thực dân Pháp sát hại một cách dã man.

Hành động hy sinh của Lại Văn Nài thể hiện tinh thần kiên trung, lòng trung thành tuyệt đối với cách mạng và sự sẵn sàng đặt lợi ích tập thể lên trên tính mạng cá nhân. Tấm gương của ông trở thành biểu tượng về tinh thần dân vận và lòng quả cảm của cán bộ cơ sở trong kháng chiến chống Pháp tại Thủy Nguyên.

Ngày 05/12/2007, Lại Văn Nài được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, ghi nhận những đóng góp và sự hy sinh to lớn của ông đối với sự nghiệp giải phóng dân tộc.