Lam Sơn 719 - Tập 2: Lê Trọng Tấn – Vị tướng bước vào trận đánh Đường 9
Trước khi Lam Sơn 719 tiến sâu vào Nam Lào, phía bên kia chiến tuyến đã chuẩn bị một thế trận lớn. Người được giao chỉ huy Mặt trận Đường 9 – Nam Lào là Thiếu tướng Lê Trọng Tấn – một vị tướng từng trải qua nhiều chiến trường lớn. Nhưng lần này, ông phải đối mặt với một cuộc hành quân có sự yểm trợ mạnh của không quân, pháo binh và thiết giáp Mỹ.

Một vị tướng từ Điện Biên Phủ
Nếu muốn hiểu vì sao Lê Trọng Tấn được giao trọng trách ở Đường 9 – Nam Lào, cần quay lại hơn một thập kỷ trước.
Năm 1954.
Tại Điện Biên Phủ, quân đội Pháp đang cố giữ một tập đoàn cứ điểm được xây dựng với niềm tin rằng nó có thể trở thành một pháo đài bất khả xâm phạm.
Trong lực lượng Việt Minh khi ấy có một người chỉ huy trẻ: Lê Trọng Tấn.
Ông giữ cương vị Đại đoàn trưởng Đại đoàn 312, một trong những đơn vị chủ lực tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ.
Từ Điện Biên Phủ đến năm 1971, chiến trường đã thay đổi rất nhiều.
Nhưng kinh nghiệm của những năm tháng ấy vẫn còn nguyên giá trị.
Mười bảy năm sau...
Năm 1971, Lê Trọng Tấn đã là một vị tướng dày dạn kinh nghiệm.
Trước mắt ông lúc này không còn là những cứ điểm của quân đội Pháp.
Đối thủ lần này có một phương thức tác chiến hoàn toàn khác.
Trực thăng.
Máy bay chiến đấu.
Pháo binh.
Xe tăng.
Và một hệ thống hậu cần khổng lồ.
Cuộc hành quân Lam Sơn 719 được thiết kế để tiến vào khu vực Đường 9 – Nam Lào, hướng tới Sê Pôn, nhằm đánh phá tuyến vận chuyển chiến lược của đối phương.
Đây là một chiến dịch mà ưu thế về hỏa lực và cơ động có vai trò đặc biệt quan trọng.
Vì thế, nhiệm vụ đặt lên vai Lê Trọng Tấn cũng vô cùng nặng nề.
Một mệnh lệnh đặc biệt
Ngày 4/2/1971, Bộ Quốc phòng quyết định thành lập Bộ Tư lệnh Mặt trận Đường 9 – Nam Lào.
Lê Trọng Tấn được giao làm Tư lệnh.
Cùng tham gia Bộ Tư lệnh còn có những cán bộ chỉ huy quan trọng như Lê Quang Đạo, Cao Văn Khánh và nhiều tướng lĩnh, cán bộ khác.
Một mặt trận mới được hình thành.
Nhưng điều đáng chú ý là:
Lê Trọng Tấn không chọn cách chỉ ngồi chờ đối phương tiến vào.
Thế trận được tổ chức theo hướng vừa ngăn chặn, vừa tiêu hao, vừa tìm cách đánh vào những lực lượng chủ yếu của đối phương.
Mục tiêu cuối cùng là đánh bại cuộc hành quân.
Trên bản đồ và ngoài chiến trường
Trong sở chỉ huy, những tấm bản đồ Đường 9 – Nam Lào được trải rộng.
Đường 9.
Khe Sanh.
Bản Đông.
Sê Pôn.
Những điểm cao.
Những con đường xuyên rừng.
Tất cả trở thành những vị trí phải tính toán.
Nhưng một vị tướng nhìn vào bản đồ sẽ thấy những đường nét và ký hiệu.
Người lính ngoài chiến trường lại thấy một ngọn đồi dốc đứng.
Một con suối.
Một khu rừng rậm.
Một con đường đất lầy lội.
Và trên đầu có thể là tiếng động cơ của máy bay hoặc trực thăng.
Đó là khoảng cách giữa bản đồ tác chiến và chiến trường thực tế.
Và Lê Trọng Tấn hiểu điều đó.
Không để đối phương đánh theo cách họ muốn
Một trong những vấn đề lớn nhất của chiến dịch là làm thế nào đối phó với sức mạnh cơ động và hỏa lực của đối phương.
Nếu lực lượng phòng thủ chỉ cố giữ từng vị trí nhỏ lẻ, họ có thể bị pháo binh và không quân đánh phá.
Nếu để đối phương tự do cơ động, những lực lượng cơ giới và trực thăng có thể tạo ra sức ép rất lớn.
Vì vậy, chiến trường cần được tổ chức thành một thế trận rộng hơn.
Đánh vào đội hình tiến quân.
Đánh vào các vị trí then chốt.
Chia cắt các hướng tiến.
Buộc đối phương phải dừng lại.
Và khi cuộc hành quân bị kéo dài, sức mạnh ban đầu sẽ không còn được phát huy như trước.
Đó là một cuộc đấu trí giữa hai bộ máy chỉ huy.
Một bên tìm cách tiến nhanh.
Một bên tìm cách kéo đối phương vào thế trận đã chuẩn bị.
Nhưng Lê Trọng Tấn không chiến đấu một mình
Đây cũng là điều cần nhớ khi kể câu chuyện về vị tướng này.
Phía sau một mệnh lệnh của Bộ Tư lệnh là hàng vạn con người.
Có những người lính đã chiến đấu nhiều năm.
Có những người lần đầu bước vào chiến trường.
Có những chiến sĩ lái xe trên tuyến Trường Sơn.
Có những đơn vị pháo binh phải cơ động trong điều kiện địa hình khắc nghiệt.
Có những đơn vị phòng không phải đối mặt với máy bay đối phương.
Có những chiến sĩ tăng thiết giáp chuẩn bị cho một cuộc đối đầu mà địa hình rừng núi khiến việc sử dụng xe tăng vô cùng khó khăn.
Và còn có những người dân, những lực lượng bảo đảm hậu cần phía sau.
Một chiến dịch không bao giờ chỉ được tạo nên bởi những người có tên trong sách lịch sử.
Đêm trước những trận đánh lớn
Những ngày đầu tháng 2 năm 1971.
Chiến trường Đường 9 – Nam Lào ngày càng nóng lên.
Các đơn vị tiếp tục triển khai.
Các hướng tiến quân được theo dõi.
Thông tin từ chiến trường liên tục được đưa về sở chỉ huy.
Ở phía bên kia, Lam Sơn 719 vẫn đang tiến về phía trước.
Nhưng họ chưa biết rằng:
càng tiến sâu, họ càng bước vào một chiến trường đã được chuẩn bị để đón mình.
Còn những người lính của Lê Trọng Tấn cũng chưa biết những trận đánh khốc liệt nào đang chờ họ.
Đường 9 trước mắt vẫn còn rất dài.
Và ở phía xa...
Bản Đông đang chờ.
Chùm ảnh tư liệu
Ảnh tư liệu của bài viết.



