LÂM VĂN LÍCH – HAI PHÚT GIỮA BẦU TRỜI ĐÊM HÒA BÌNH

Anh hùng LLVT nhân dân Lâm Văn Lích sinh năm 1932, quê tại xã Định Thành, huyện Giá Rai, tỉnh Bạc Liêu, nay thuộc khu vực Tắc Vân, Cà Mau. Từ năm 13 tuổi, ông đã tham gia làm giao liên cho cách mạng. Sau năm 1954, ông tập kết ra Bắc, tiếp tục học tập và phục vụ trong quân đội. Cuối năm 1960, ông được tuyển chọn đi học lái máy bay chiến đấu tại Trung Quốc, trở thành một trong những phi công đầu tiên của Không quân nhân dân Việt Nam.

Câu chuyện: Chưa đầy hai phút, hai máy bay đối phương bốc cháy

Đêm 3-2-1966, đơn vị đang tổ chức kỷ niệm ngày thành lập Đảng. Trong khi nhiều cán bộ, chiến sĩ tập trung tại hội trường, Lâm Văn Lích và một số bộ phận kỹ thuật vẫn trực chiến.

Bất ngờ, Sở chỉ huy báo động: có máy bay đối phương xâm nhập vùng trời phía Tây.

Lệnh xuất kích được phát ra.

Đây là lần đầu tiên Lâm Văn Lích thực hiện một trận đánh đêm bằng MiG-17. Trong bóng tối gần như tuyệt đối, phi công không thể dựa nhiều vào quan sát bằng mắt thường mà phải phụ thuộc vào chỉ dẫn từ sở chỉ huy và thiết bị trên máy bay.

Chiếc MiG-17 nhanh chóng cất cánh.

Khi đến khu vực Hòa Bình, Lâm Văn Lích được dẫn lên độ cao hơn 4.500m, tiếp cận các máy bay cường kích đang hoạt động quanh khu vực Tân Lạc – Suối Rút.

Để giữ bí mật, ông chưa mở radar ngay.

Khi mục tiêu còn cách khoảng 8km, ông mới bật thiết bị theo dõi, tăng tốc bám đuổi. Khoảng cách rút ngắn từ 5.000m xuống 800m, rồi 400m.

Đúng lúc chuẩn bị nổ súng, mục tiêu trên màn hình bỗng chao đảo rồi biến mất.

Chuông cảnh báo va chạm vang lên.

Trong khoảnh khắc sinh tử, Lâm Văn Lích nhìn ra ngoài buồng lái và phát hiện một máy bay đối phương đang ở ngay phía dưới, cực kỳ gần. Do ông tăng tốc quá mạnh, chiếc MiG-17 gần như đã bắt kịp tốc độ của mục tiêu.

Ông lập tức giảm tốc và điều chỉnh độ cao để tìm vị trí công kích.

Nhưng luồng khí phụt mạnh từ động cơ chiếc máy bay phía trước làm MiG-17 chao đảo dữ dội. Máy bay tụt độ cao, Lâm Văn Lích va đầu vào buồng lái và trong giây lát tưởng mình đã trúng đạn.

Ông nhanh chóng lấy lại bình tĩnh.

Khi ổn định được máy bay và quan sát lại radar, ông phát hiện hai máy bay đối phương đang bay phía trước ở cự ly khoảng 3km. Những ánh đèn tín hiệu trên cánh và đuôi của chúng vô tình trở thành dấu vết rõ ràng giữa bầu trời đêm.

Lâm Văn Lích tắt đèn máy bay, âm thầm bám phía sau.

Khoảng cách rút xuống 600m.

Ông đưa chiếc bên trái vào thước ngắm rồi bóp cò.

Một loạt đạn pháo xé màn đêm.

Chiếc máy bay đối phương trúng đạn, bùng lên thành một quầng lửa lớn rồi lao xuống.

Chiếc còn lại lập tức quay đầu tháo chạy.

Lâm Văn Lích nghiêng cánh, tăng tốc bám theo.

Chỉ trong thời gian rất ngắn, ông lại tiếp cận được mục tiêu thứ hai. Khi cự ly thuận lợi, ông tiếp tục nổ súng.

Chiếc máy bay thứ hai cũng bốc cháy và rơi xuống vùng trời phía Tây Hòa Bình.

Chưa đầy hai phút, hai chiếc AD-6 bị bắn hạ.

Sau khi xác nhận mục tiêu bị tiêu diệt, Lâm Văn Lích quay về sân bay. Máy bay đối phương xuất hiện truy đuổi, trong khi lực lượng phòng không mặt đất của ta sẵn sàng yểm trợ. Cuối cùng, chiếc MiG-17 trở về an toàn.

Theo câu chuyện được cung cấp, vì quá phấn khởi sau trận đánh, ông còn quên bật tín hiệu xin hạ cánh, khiến lực lượng phòng không quanh sân bay phải căng thẳng nhận dạng chiếc máy bay đang trở về.

Chiến công đặc biệt trong đêm 3-2-1966 nhanh chóng trở thành một dấu mốc đáng nhớ trong lịch sử chiến đấu của Không quân nhân dân Việt Nam.

Lâm Văn Lích sau đó tiếp tục tham gia nhiều trận không chiến khác. Ông cùng đồng đội còn lập chiến công trước F-4C ngày 12-8-1967 và F-105D ngày 25-10-1967.

Ngày 1-1-1967, với những thành tích nổi bật trong chiến đấu, Lâm Văn Lích được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Sau này, ông giữ nhiều cương vị chỉ huy và từng là Trung đoàn trưởng Trung đoàn Không quân 923.

Điều khiến đồng đội nhớ về ông không chỉ là khả năng chiến đấu, mà còn là tính cách khiêm nhường. Trong những cuộc gặp mặt sau chiến tranh, ông thường tránh nói nhiều về chiến công của mình và nhắc đến đồng đội nhiều hơn.

Nhưng trận đánh đêm trên bầu trời Hòa Bình vẫn là một dấu ấn khó quên: một phi công, một chiếc MiG-17, bóng tối dày đặc, và chỉ trong chưa đầy hai phút, hai mục tiêu bị hạ.