LAO CHẢI SAU CHIẾN DỊCH TÂY BẮC THẮNG LỢI

Sau chiến dịch Tây Bắc thắng lợi, thực dân Pháp lún sâu vào thế bị động. Để cứu vãn tình thế, thực dân Pháp tiến hành âm mưu gây phi ở những vùng có điều kiện thuận lợi, nhằm mục đích phá hoại hậu phương kháng chiến của ta, kìm chân các binh đoàn cơ động, chiến lược của Bộ tổng tư lệnh, tạo điều kiện cho quân Pháp giành lại thế chủ động chiến lược đã mất. Thực dân Pháp coi gây phỉ là biện pháp chiến lược, một bộ phận của chiến tranh xâm lược cho nên tập trung rất lớn người, của cải, vũ khí. Những nơi thực dân Pháp âm mưu gây phỉ là vùng biên giới Việt - Trung. Đây là vùng rừng núi hiểm trở, kinh tế - xã hội rất lạc hậu, những thành kiến giữa các dân tộc còn nặng nề, sự phân hoá giai cấp chưa sâu sắc, quan hệ dân tộc, dòng họ còn đậm nét, cơ sở và ảnh hưởng của cách mạng còn hạn chế. Đó là những điều kiện thuận lợi để chúng thực hiện âm mưu gây phỉ. Lao Chải nói riêng và Mù Cang Chải là những nơi mà thực dân Pháp thực hiện âm mưu gây phỉ, tuy nhiên, đây không phải là những trung tâm tập trung phỉ lớn.

Đầu năm 1953, thực dân Pháp thả biệt kích thông Than Uyên, chúng cấp tốc tuyên người. tham gia lực lượng phi, cung cấp vũ khí, lương thụy. Các tên đầu sỏ phản động người Lao Chải như Thào A Cổ, Thào A Câu liên kết với Giang Sống Trừ (bản Mí Hãng xã Mồ Đề) và Thào A Di (xã Hồ Bốn), Mùa A Chống, Giàng A Pủa... ra sức tuyên truyền trong dân phá hoại chủ trương thu thuế nông nghiệp và đi dân công của Nhà nước.Với các thủ đoạn vừa lừa bịp, vừa đe doạ, vừa mua chuộc chúng đã lôi kéo được một bộ phận quần chúng nhân dân, vô hiệu hoá một số chính quyền của ta ở cơ sở. Mục đích của chúng hòng chia rẽ khối đại đoàn kết giữa các dân tộc, làm cho nhân dân ta xa lánh cán bộ, bộ đội. Ở Lao Chải phỉ đốt nhà, bắt dân nộp thóc gạo cho chúng, lôi kéo thanh niên đi nhận súng, nếu không nghe chúng giết luôn.

Tháng 7 năm 1953, Pháp đưa Đinh Tấn về chỉ huy phỉ ở Than Uyên. Được tăng cường thêm lực lượng, vũ khí và có tên cầm đầu nên hoạt động của phỉ ở đây mạnh hơn trước rất nhiều. Chúng liên tục cho người đi Bình Lư lấy súng, đạn và ra sức tuyên truyền các khẩu hiệu: “Xứ Thái tự trị không có người Kinh”, “người thiểu số không bắn người thiểu số”, “đánh người Kinh giải phóng thuế, giải phóng dân công”... Chúng hô hào nhân dân phá các kho tàng của ta để cướp lương thực, thực phẩm. Chúng treo giải hễ một người đi nhận súng đều được tiền, bạc trắng. Với thủ đoạn lừa bịp, mua chuộc kết hợp với đe doạ, cưỡng ép, sẵn sàng giết chết những người chống đối, đuổi dân nghèo ra khỏi bản... Được thực dân Pháp hỗ trợ tiếp sức đắc lực như thả các toán biệt kích xuống địa phương để huấn luyện, hướng dẫn chiến thuật quân sự, kỹ thuật quân sự, cách sử dụng vũ khí. Với thủ đoạn đó, một số ít quần chúng do chưa được giác ngộ cách mạng đầy đủ, bị lừa bịp tin theo chúng. Những hoạt động đó làm vô hiệu hóa một phần đơn vị bộ đội, du kích và chính quyền của ta ở cơ sở.

Được sự hỗ trợ của bọn gián điệp, biệt kích, bọn phản động nằm lỳ bắt đầu hoạt động với những thủ đoạn xảo trá như đi dân công, quyên góp cho kháng chiến để làm bình phong cho các hoạt động của chúng. Một số tên còn chui sâu vào bộ máy chính quyền của ta.

Bọn phản động ra sức tuyên truyên, xuyên tạc các chính sách của Đảng, Chính phủ đối với vùng mới giải phóng, tung tin quân Pháp sẽ quay trở lại hoặc máy bay của Pháp sẽ ném bom huỷ diệt các làng bản. Mục đích của chúng là làm cho nhân dân

xa lánh bộ đội, cán bộ, lôi kéo những tên lính nguy cũ đã ra hàng cách mạng đi theo chúng.