Lao Chải trong những năm 1961 - 1965
Trong những năm 1961 - 1965, các mặt kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội và an ninh quốc phòng ở Lao Chải dưới sự lãnh đạo của Chi bộ Đảng đã đạt được những kết quả sau:
Được cán bộ kỹ thuật của huyện hướng dẫn về kỹ thuật thời vụ, chăm bón, phòng trừ sâu bọ, bón phân, làm cỏ... vì vậy tập quán canh tác cũ của bà con được cải tạo một bước, năng suất và sản lượng có phần tăng lên so với trước đây. Trong chăn nuôi, đã bước đầu khôi phục đàn gia súc nhữ trâu, ngựa, bò.
Về giáo dục: Năm 1961 tại địa phương đã có trường dạy tiếng phổ thông và tiếng Mông. Tuy nhiên, số học sinh đến trường đến lớp còn ít. Quy mô trường lớp và đồ dùng dạy học cho học sinh chưa đáp ứng được yêu cầu, trình độ của giáo viên còn hạn chế. Số người mù chữ của địa phương còn chiếm đại đa số.
Về chăm sóc sức khoẻ nhân dân, hầu hết các bản đã có túi thuốc chữa bệnh song việc sử dụng chưa hợp lý vì thiếu người quản lý và chư có trình độ. Trong những năm này, không có dịch bệnh lớn xảy ra, song với tập quán lạc hậu của người dân, ốm đau không dùng thuốc mà cho rằng đó là ma, là số phận, chủ yếu là cúng ma.
Các đoàn thể quần chúng như Mặt trận, Thanh niên, Phụ nữ... được thành lập song hội viên ít. Công tác văn hoá, văn nghệ có nét khởi sắc. Đội văn nghệ Lao Chải đã có chương trình biểu diễn phục vụ bà con địa phương. Xã đã tổ chức được chòi phát thanh bằng tiếng dân tộc, đưa tín ngắn gọn về đường lối, chính sách của Đảng và phản ánh một số hoạt động tích cực của cơ sở được đông đảo bà con hưởng ứng.
Công tác xây dựng Đảng đã được chú trọng, đảng viên luôn gương mẫu đi đầu trong mọi cuộc vận động. Song, công tác phát triển đảng viên chậm. Đảng viên người địa phương trình độ hạn chế, vì vậy công tác giáo dục, tuyên truyền, thuyết phục của chi bộ Đảng gặp rất nhiều hạn chế.
Tuy nhiên, ở địa phương, các hủ tục lạc hậu, của chế độ cũ vẫn còn tồn tại nhất là trong việc cưới, việc tang... đã trở thành những khó khăn khó khắc phục được. Tỷ lệ người nghiện thuốc phiện chiếm đáng kể trong dân là một gánh nặng. Những người mắc nghiện không muốn lao động, suốt ngày quanh quẩn bên bàn đèn, chỉ nghĩ đến khói thuốc vì vậy đời sống của gia đình họ khánh kiệt. Đây là một gánh nặng đối với chi bộ, chính quyền địa phương. Tình trạng này diễn ra trong một thời gian dài, phổ biến, là một trong những trở ngại trên con đường đi tới ấm no, hạnh phúc của nhân dân, Thất bại nặng nề trong các chiến lược chiến tranh ở miền Nam, đế quốc Mỹ mở rộng chiến tranh phá hoại ra miền Bắc, hòng ngăn chặn sự chi viện của hậu phương với tiền tuyến và làm lung lay ý chí sắt đá chống Mỹ cứu nước của dân tộc ta. Nhận rõ âm mưu của kẻ thù, Trung ương Đảng và Tỉnh ủy Nghĩa Lộ đã có Nghị quyết về chuyển hướng mọi mặt công tác, lao động, sản xuất từ điều kiện hoà bình sang có chiến tranh.
Ngày 15 tháng 6 năm 1965, Mỹ bắt đầu đánh phá Nghĩa Lộ. Tình hình trên đã gây một tâm lý lo lăng cho nhân dân. Trước tình hình trên, chi bộ và chính quyền xã đã tuyên truyền động viên nhân dân yên tâm sản xuất, chuyển sản xuất từ điều kiện hoà bình sang thời chiến, đồng thời tăng cường khả năng sẵn sàng chiến đấu và phục vụ chiến đấu. Lợi dụng tình hình chiến tranh, một số phần tử xấu phao tin, đồn nhảm gây tâm lý bất ổn trong nhân dân, trước thực trạng đó, cán bộ, đảng viên đã là những người tiên phong giải thích cho bà con hiểu. Trên địa bàn Lao Chải huyện bố trí một trận địa phòng không bắn máy bay địch.
