LẤY ĐỘC TRỊ ĐỘC
Đoạn truyện kể về quá trình công an cách mạng truy bắt Trương Tử Anh – thủ lĩnh Đại Việt Quốc dân đảng, một tổ chức phản động chống phá chính quyền sau Cách mạng tháng Tám. Ban đầu, Phi Hùng, một tay gián điệp từng làm việc cho tình báo Nhật (đảng Hắc Long) và có quan hệ với Oa-ta-na-bê, bị công an bắt. Thay vì xử lý ngay, đồng chí Nguyễn Tạo (bí danh Nguyễn Phủ Doãn) đã sử dụng Phi Hùng như một nguồn tin tình báo để khai thác thông tin trong nội bộ các tổ chức phản động như Đại Việt và Quốc dâ
Thật ra thì trước khi bọn Nhật vào Đông Dương ra sức tuyên truyền cho chủ nghĩa Đại Đông Á, trong một số học sinh, thanh niên đã nghe nói về đảng Hắc Long, với nữ đảng trưởng Cao Lan Thiên Trường, một tuyệt thế giai nhân, thâu tóm trong tay một màng lưới gián điệp của Nhật Bản tỏa rộng khắp thế giới, những đảng viên đảng Hắc Long với hành tung bí mật có tài xuất quỷ, nhập thần.
Đồng chí Nguyễn Tạo khẽ mỉm cười khi giở một tập hồ sơ vô tình để rơi tấm ảnh Oa-ta-na-bê, trùm Hắc Long của Nhật ở Đông Dương, hiện nay vẫn đang làm cố vấn cho bọn Đại Việt.
Vừa lúc ấy, chuông điện thoại reo vang, đồng chí Tạo cầm ống nghe:
- A-lô… Doãn đây, đúng Nguyễn Phủ Doãn1 (Bí danh của đồng chí Nguyễn Tạo lúc đó) đây. Ừ! Tiếc nhỉ! Cứ tiếp tục nhé… có gì báo tin gấp nhé!
Tin điện từ Thái Nguyên báo về cho biết: Trinh sát ta bắn hụt Phi Hùng ở khách sạn, sau đó hắn lại biệt vô âm tín.
Ở Đông Dương, hãy gạt bỏ tấm màn huyền thoại của đảng Hắc Long ra, thì Oa-ta-na-bê là con người bằng xương, bằng thịt.
Đối tượng đồng chí Tạo đang xem xét là Phi Hùng. Với cái vỏ bọc: phiên dịch cho Oa-ta-na-bê, Phi Hùng là một sản phẩm của Hắc Long, con đẻ của Oa-ta-na-bê. Ảnh hắn đây! Một con người nhỏ nhắn, mắt sáng, trán trao, mũi dọc dừa, có thể gọi là đẹp trai được. Phi Hùng nói tiếng Nhật vào loại có tay nghề.
Có em là ủy viên trung ương đảng Đại Việt, lại là chó săn trung thành của phát-xít Nhật nên Phi Hùng sớm biết số phận mình ngay từ khi Cách Mạng Tháng Tám thành công. Hắn lẩn như chạch, lúc nào cũng kè kè khẩu súng ngắn giấu kỹ trong người, hầu như không để lộ một dấu vết gì ở những nơi hắn đến.
Tên này sống độc thân. Hắn có thể đứng ra hô hào một số người giàu, nhẹ dạ hùn vốn vào mở công ty kinh doanh của hắn rồi sau đó, có thể hủy ngay chứng từ trước mặt và sẵn sàng dùng vũ lực để áp đảo đối phương.
Trước khi bỏ Hà Nội trốn lên Thái Nguyên, Phi Hùng đem theo một cô nhân tình, đội một cái tên giả, vào thuê trọ đàng hoàng ở khách sạn.
Cho đến bây giờ, tên cáo già này vẫn nằm ngoài tầm tay của công an. Thi hành bản án với hắn, không phải chuyện ngày một ngày hai. Nhưng…
Đồng chí Nguyễn Tạo đưa mắt nhìn qua cửa sổ, có tiếng kêu ngoài phố:
- Cướp! Cướp!
Người mất chiếc cặp da vừa kêu lên như vậy, hàng phố chưa kịp đổ ra thì kẻ gian đã chạy tót vào cái trại Tàu Tưởng gần đấy Thế là xong!
Lại bọn Đại Việt hoặc Quốc Dân đảng. Còn bọn phản động đó thì việc duy trì trật tự an ninh trong nhân dân còn khó khăn! Phải trừng trị bọn này bằng được.
Hay là… "Lấy độc trị độc". Ngày xưa, các cụ đã dạy như vậy. Tự nhiên đồng chí Tạo lại nghĩ đến Phi Hùng.
Con bài của Oa-ta-na-bê hiện nay ở trong Đại Việt một số hoạt động của tên trùm Đại Việt Trương Tử Anh, bọn đầu sỏ Quốc Dân đảng, mọi liên hệ giữa bọn phản động với bọn tướng Mỹ Mác-san ở Trung Quốc trước đây và hiện nay, Phi Hùng có thể nắm được những đầu mối này. Nhưng dùng Phi Hùng chính là dùng một con dao hai lưỡi, nếu không khéo cũng dễ bị đứt tay như chơi.
Có tiếng mô-tô nổ to phía ngoài cổng Nha Công An. Một chiến sĩ trinh sát, mồ hôi nhễ nhại, quần áo dính đầy bụi, bước vào phòng đồng chí Nguyễn Tạo:
- Báo cáo anh, em đã bắt được Phi Hùng ở Vĩnh Yên.
- Tốt lắm! Đồng chí ngồi xuống đây.
Chiến sĩ trinh sát vẫn đứng yên, hai chân chụm vào nhau.
- Báo cáo anh, anh cho lệnh thi hành bản án tên này chứ ạ!
- Chưa! - Đồng chí Nguyễn Tạo tự tay rót nước mời chiến sĩ nọ và mỉm cười nói – Anh em cứ đưa nó về đây cho tôi.
- Thưa đồng chí, đưa Phi Hùng về đây ạ?
Trước vẻ mặt ngạc nhiên của anh chiến sĩ trẻ, đồng chí Tạo gật đầu đáp:
- Đúng thế!
- Trời! – Chiến sĩ trinh sát tiếc rẻ – Chúng em mất bao công phu mới bắt được nó.
- Được rồi, đồng chí cứ yên tâm, đưa nó về đây.
Nằm trong phòng giam, Phi Hùng mới có dịp ngẫm nghĩ về cuộc đời. Theo hắn, đời con người ta đều có số cả. Nếu số chưa chết thì dù có đập đầu vào tường, tường cũng đổ. Còn nếu số chết thì nằm trong phòng khóa trái cửa lại vẫn cứ "tịch" như thường.
Sáng hôm sau, Phi Hùng được dẫn ra xe ô-tô. Hắn vô cùng ngạc nhiên khi thấy chiến sĩ công an dẫn hắn đi khá trẻ. Chính tự tay anh cởi trói cho hắn. "Không hiểu liệu anh ta có biết là mình lái ô tô rất cừ và bắn cả hai tay rất giỏi không?". Chỉ qua ánh mắt thôi, Phi Hùng hiểu rõ: Anh ấy biết hết và vẫn cứ để cho hắn ung dung ngồi trong xe.
Từ trước đến nay, trong con mắt của Phi Hùng thì những điệp viên lừng danh của đảng Hắc Long hoạt động ở Thượng Hải, Hồng Công, Thiên Tân giống như những "thiên thần" ở trên trời. Còn như ở mặt đất thì hắn biết rõ tài bắn của đội danh dự Việt Minh. Ngay cả cái việc hắn bị tóm tóc ở đất Vĩnh Yên này, nếu Việt Minh không có "con mắt thần" chưa chắc hắn đã việc gì.
Nếu hắn thoát chết chuyến này thì tài đoán số của Oa-ta-na-bê vẫn đáng được xếp vào loại "Quỷ cốc tử" và trong lòng Phi Hùng này Oa-ta-na-bê vẫn là một thần tượng không thể phai mờ.
Mãi gầy đây, trong tiệc rượu trên lầu cao một biệt thự heo hút nọ, Oa-ta-na-bê mới lộ hẳn cho Phi Hùng rõ về cửa hiệu tạp hóa của hắn ở phố Hàng Bồ, hiệu kem Nhật Ô-sa-ka, người mua ra vào tấp nập, khác hẳn với cửa hàng đồ cổ vắng tanh, vắng ngắt gần Bờ Hồ đều là những cơ sở tình báo với những nhiệm vụ khác hẳn nhau
Theo lời Oa-ta-na-bê thì ngành tình báo Nhật đã bắt đầu từ thế kỷ XVI với "thủ lĩnh" Tô-i-ô-tô-mi.
Những thiên anh hùng ca trong lịch sử Nhật Bản, sự phồn vinh của đất nước Phù Tang trong tương lai đều gắn bó với ngành tình báo.
Câu chuyện về chuyến đi của Phu-ku-si-ma đến Vơ-la-đi-vô-xtốc, rồi đại tá A-ka-si với đảng Hắc Long… cùng với hình ảnh "chủ" hiệu tạp hóa ngù ngờ Oa-ta-na-bê bỗng như hiện rất rõ trong đầu Phi Hùng.
Phi Hùng nhìn hai giọt nước mắt long lanh của Oa-ta-na-bê mà không nén nổi xúc động.
Không hiểu sao đêm nay hắn lại cảm thấy cuộc đời hắn lúc nào cũng phải gắn với một thần tượng nào đó, nói là gắn không đúng – hắn phải sống nương nhờ dưới bóng một con người nào đó.
Một cú xóc đột ngột làm hắn bừng tỉnh. Chiếc ô-tô lại rú ga lao đi.
Có tiếng gõ cửa khẽ khàng.
Khách lặng lẽ bước vào, đầu hơi cúi xuống như người có lỗi.
– Báo cáo anh… Z27 – bí danh người khách vừa bước vào, khẽ lắc đầu – Thú thật với anh, tôi không làm sao "quản lý" được hắn ạ! Vừa nóm thấy hắn đây, thoắt cái, nó đã "lặn" một hơi biệt tăm!
Đồng chí Tạo mỉm cười. Anh đã phải cử hẳn một đồng chí cỡ trưởng phòng để chuyên theo dõi Phi Hùng sau khi giao việc, thế mà kết quả lại như vậy.
– Hắn không bao giờ để lại một dấu vết gì. Mọi giấy tờ dùng xong, hủy ngay.
Qua Z27 báo cáo lại, đồng chí Tạo cũng biết rõ Phi Hùng như vậy: trừ bản báo cáo phải tự tay viết ra, không bao giờ Phi Hùng để lại bất cứ một tí bút tích gì.
Bắt tay đồng chí trưởng phòng xong, đồng chí Tạo nghĩ thầm trong bụng; "Cho đến bây giờ, tất cả những tin tức Phi Hùng báo cáo đều chính xác cả. Nhưng… vẫn cứ phải có người giám sát". Anh nhớ lại trước đây ta có bắt Sáu, một đảng viên Đại Việt, có vợ khóc lóc xin tha cho chồng và đề nghị được "lập công chuộc tội". Hay là ta nhờ cô Sáu vậy. Sáu vốn quen biết một số người trong Đại Việt. Hơn nữa ta chỉ đặt yêu cầu thấp: thẩm tra xem tin tức Phi Hùng báo về có thực hay không. Thế thôi!
Thoáng nhìn qua tấm ảnh cũng có thể biết ngay đó là một cô gái đẹp với cái tên khá dài: Thanh Dương Thiên Niên. Cô gái có mắt một mí, mặc áo ki-mô-nô Nhật, tay cầm dù hình như đang e ấp cười với ai. Rõ ràng cô đứng trên cầu Thê Húc đằng sau là đền Ngọc Sơn mà ven hồ lại có liễu rủ và quanh cô là những cành hoa anh đào chúm chím. Đúng đấy là một tấm ảnh ghép.
Cô gái tên thật là Thanh – đã có thời làm ở quán Thiên Nga – sau đích thân Oa-ta-na-bê xin chuyển cho cô ra làm việc khác ở cửa hàng bán đồ cổ, trong thâm tâm Oa-ta-na-bê rất muốn tác thành cho Phi Hùng.
Và không hiểu sao, thoáng gặp Thanh Dương Thiên Niên lần đầu, Phi Hùng đã cảm thấy trái tim mình rung động tha thiết.
Từ dáng đi, nụ cười, khóe mắt, từ cách pha trà, cắm hoa, tất thẩy ở Thanh Dương Thiên Niên đều toát ra một cái gì đấy rất kiều diễm kiểu Phù Tang.
Lần đầu gặp cô ta ở nhà Oa-ta-na-bê, đêm về Phi Hùng không có thói quen ghi nhật ký nhưng trong tim hắn đã hằn dòng chữ "Thanh Dương Thiên Niên" – Ta sẵn sàng chết vì "biển xanh ngàn năm" (nghĩa của Thanh Dương Thiên Niên).
Sau đó, nàng biến mất.
Phi Hùng không dám hé răng hỏi lại quan thầy. Hắn phỏng đoán: có thể nàng đã về Nhật theo một võ quan nào đó. Thế mà tối nay, Oa-ta-na-bê lại cho mời hắn đến hẹn hò với một cô gái Đông Kinh; Thanh Dương Thiên Niên.
Phi Hùng bàng hoàng sung sướng.
Cuộc đời hắn tưởng như đã "tắt nắng" rồi, không ngờ lại… "lên mây".
Tối nay mình sẽ mặc bộ gì cho hợp với thời tiết nào? Phải có món quà cho nàng sau bao năm xa cách. Phải chuẩn bị rượu, mấy món ăn nguội chứ, xem chừng túi tiền Oa-ta-na-bê dạo này cũng lép kẹp rồi. Phi Hùng mở ngăn kéo lấy tiền, ra phố. Chiếc ô-tô của hắn lao đi rất nhanh. Phố Hàng Buồm đây rồi! Chim quay, ngỗng quay, táo tươi, nho khô… đủ các loại rượu trên đời.
Mua xong, Phi Hùng giơ tay xem đồng hồ. Còn những hơn một tiếng nữa, hắn còn thừa thì giờ để về nhà thay quần áo rồi đến nhà Oa-ta-na-bê.
Không hiểu Thanh Dương Thiên Niên có thay đổi nhiều không? Chặng đường đã qua của nàng ra sao? "Biển xanh mãi mãi không già". Núi, biển và Thanh Dương Thiên Niên chắc cũng vậy thôi. Ô-tô vừa xịch đỗ, Phi Hùng giật mình để ý tới cái hộp thư đã từ lâu không có ai gửi tới, thế mà hôm nay lại có một phong thư lạ.
Phi Hùng nhận ra chiếc phong bì quen thuộc của ông Doãn, hắn mở vội ra xem và thốt lên: "Trời, thế có ác không chứ!"
19 giờ 15 phút Phi Hùng phải đến một điểm hẹn để nhận nhiệm vụ mới.
Sau cuộc hẹn với Oa-ta-na-bê 15 phút, không hiểu sao Phi Hùng vẫn cảm thấy trong cuộc hội ngộ này với Oa-ta-na-bê, rất có thể hắn được nhận một nhiệm vụ mới từ Tô-ki-ô đưa sang, qua Thanh Dương Thiên Niên – con sư tử Phù Tang đâu đã chịu khuất phục đồng minh. Hay là ta cứ tới Oa-ta-na-bê rồi quay lại điểm hẹn của ông Doãn? Không được.
Tô-ki-ô! đảng Hắc Long cách xa hàng ngàn ki-lô-mét còn các ông Việt Minh thì lại ở ngay cạnh đây. Nếu cái đầu mình không có thì còn đâu đôi mắt mà ngắm "biển xanh ngàn năm" nữa.
Phi Hùng cất tất cả các món ăn vào tủ.
Hắn mặc một bộ quần áo giản dị, ăn uống qua loa rồi đến điểm hẹn của ông Doãn.
Từ ngày làm việc với ông Doãn, đã năm lần hắn đều chấp hành nghiêm chỉnh và hoàn thành công việc. Và cả lần này nữa…
Trước đây Phi Hùng có nghe nói "Sao Đỏ" là một cán bộ cao cấp của Việt Minh đã từng hoạt động ở hải ngoại, nay được tin bọn Đại Việt định ám sát. Phi Hùng thấy ngay đây là dịp tốt để lập công với ông Doãn. Hắn còn báo cáo rõ tên người thi hành vụ này là Nghiêm Xuân Chi.
Theo đồng chí Nguyễn Tạo và các anh em ở Nha Công An thảo luận thì thấy tin này là xác thực, vì dạo này bọn Đại Việt điên cuồng khiêu khích, ám sát Pháp kiều để Pháp có cớ gây hấn, lật đổ chính quyền cách mạng.
Vừa lúc đó, một nhân mối trong Đại Việt cũng báo tin như vậy. Trong hàng ngũ phản động, tài bắn súng của Nghiêm Xuân Chi đã được thổi phồng lên rất to.
Vốn quen với công việc của mình, trước lúc hành động, bao giờ Chi cũng lau lại súng, xem xét kỹ từng viên đạn, lắp đầy ắp. Chiếc cặp da mở toang đặt trên dóng xe đạp, hai khẩu súng đặt ở hai ngăn trên phủ sơ sài hai mảnh vải. Thỉnh thoảng Chi lại giơ tay xem đồng hồ.
Đã 4 giờ chiều.
4 giờ 15 phút.
4 giờ 30 phút.
Nghiêm Xuân Chi bước ra xe, đạp từ phố Huế về phía Bờ Hồ. Tất cả mọi hành động của hắn không thoát khỏi những cặp mắt của một tổ trinh sát công an.
Chưa đầy năm phút sau, Nghiêm Xuân Chi đã bị bắt.
Được làm việc với ông Doãn, Phi Hùng mới cảm thấy công an cách mạng quả là có "con mắt thần" ở khắp nơi. Nếu mình không báo, trước sau họ cũng biết. Cho nên tốt nhất vẫn là báo sớm.
Có những tin Phi Hùng mới báo cáo nửa chừng, hắn đã cảm thấy họ biết rồi. Nhưng có điều hắn thán phục là họ giỏi và biết người, biết của.
Có những vụ hắn được ông Doãn thưởng cho hẳn ba trăm. Hắn biết rõ: công quỹ Nhà Nước rất nghèo, đời sống các chiến sĩ công an cũng chẳng có gì. Ông Doãn và các đồng chí của mình đã khéo thu xếp cho hắn đủ tiền tiêu sài và nếu cần chi dùng cho cả quan thầy Oa-ta-na-bê.
Hôm nay Phi Hùng lại đến xin gặp ông Doãn để báo một tin tuyệt mật: bọn Đại Việt âm mưu lật đổ chính quyền. Truyền đơn đang in suốt mấy ngày đêm ở trụ sở 132 Đuy-vi-nhô (nay là phố Bùi Thị Xuân). Kế hoạch của chúng là sẽ ném lựu đạn khiêu khích vào binh lính Pháp đang diễu binh ở Hà Nội nhân kỷ niệm cách mạng Pháp. Quân Pháp sẽ vin cớ đó để tấn công ta. Đại Việt sẽ đứng ra hô hào nhân dân lật đổ chính quyền.
Qua một số nguồn tin khác xác minh lại: Ngày 12-7-1946, một tiểu đội công an xung phong đã tấn công vào trụ sở Đại Việt này, bắt gọn toàn bộ lũ phản động với đầy đủ tang chứng.
Rồi tiếp đến vụ Ôn Như Hầu, Phi Hùng cảm thấy mình có đóng góp chút ít công sức vào việc truy quét bọn Đại Việt.
Hôm nay, một đơn vị công an vào trụ sở bọn Quốc Dân đảng ở Đỗ Hữu Vị và bắt được một số tên như Tú Khôi, Nguyễn Minh, chánh văn phòng trung ương Quốc Dân đảng kèm theo một cặp trong có tiền và một cuốn sổ tay.
Theo lệnh trên, ta vừa quét xong vụ Ôn Như Hầu và có thể tha những tên này ra được. Khi có lệnh tha, trời đã xẩm tối, cả Tú Khôi lẫn Nguyễn Minh đều sợ ta, trên đường về, thủ tiêu ngay đêm nay nên vội nói:
– Xin các ông cho chúng tôi ngủ lại đây, ở ngay ngoài hành lang cũng được. Sáng mai, chúng tôi xin về…
Biết thóp bọn này sợ chết và hay "suy bụng ta ra bụng người", đồng chí tạo chỉ cười. Chiếc cặp của tên chánh văn phòng Quốc Dân đảng còn nằm trên bàn, xấp tiền vẫn bó nguyên, duy có cuốn sổ tay thì… anh Tạo chợt nảy ra một kế cho gọi Phi Hùng đến và bảo:
– Về báo cho bọn Đại Việt biết là sáng mai công an sẽ cho thả Tú Khôi và Nguyễn Minh ra nhé!
Phi Hùng vâng dạ, hí hửng lấy ô-tô phóng đi luôn. Ít lâu nay, qua cô Sáu, đồng chí Tạo biết rõ: Phi Hùng tung tin cho bọn "trung ương" Đại Việt biết là hắn đã cài được người của hắn vào làm "loong toong" cho Nguyễn Phủ Doãn và đêm nay chính là tin do người "loong toong" đó mật báo ra.
Trước tin này, Trương Tử Anh và đồng bọn có chút nghi vấn: tại sao số "chiến hữu" Quốc Dân đảng này vừa bị bắt lại được thả ngay, ít nhất cũng phải đợi thẩm vấn chứ! Hay là… Sáng hôm sau, một giờ sau khi Nguyễn Minh được thả thì tại trụ sở đảng Đại Việt, cuốn sổ tay của hắn đã nằm gọn trên bàn Trương Tử Anh.
Qua một lần i-ốt, dòng chữ bí mật viết bằng nước cơm đã hiện ra rất rõ nét trên trang giấy:
Thân gửi các đồng chí
… Các đồng chí đã báo cáo cho chúng tôi biết về việc chuẩn bị bạo động 14-7 hợp tác với Pháp, chúng tôi đã khám phá và bắt được bọn phản động. Các đồng chí có yêu cầu chúng tôi giúp 50 vạn đồng, chúng tôi đã gửi 20 vạn, còn 30 vạn sẽ gửi sau. Đã biết rõ địa điểm bọn phản động chạy trốn chúng tôi sẽ cho bắt dần. Về việc này các đồng chí yêu cầu để cho Việt Nam Quốc Dân đảng ra công khai, đành phải chờ diệt xong bọn Đại Việt, lúc đó sẽ bàn tiếp
Nguyễn Phủ Doãn
Trương Tử Anh tái mặt đi, sau khi đọc xong "mật thư". Như vậy là từ trước đến nay các "chiến hữu" Quốc Dân đảng vẫn liên hệ với công an và nhận cả tiền nữa.
Thì ra vụ chuẩn bị bạo động vỡ lở cũng là do bên đó báo…
Một cuộc họp chớp nhoáng trong trung ương Đại Việt đi tới một đề xuất: mời một số "lãnh tụ" Quốc Dân đảng đến họp rồi khóa trái cửa lại, dùng lựu đạn thủ tiêu.
Khi Phi Hùng thông báo lại tin tức này cho Oa-ta-na-bê thì "ngài cố vấn" của đảng Đại Việt có ý kiến luôn:
– Trong Quốc Dân đảng có thể có một số đầu hàng công an nhưng không phải là tất cả. Do đó, không nên dùng lựu đạn để sát hại nhau.
Tin tức đến tai Quốc Dân đảng, sau đó dù bên Đại Việt có mời họp khẩn cấp, bọn này cũng từ chối không đến sự.
Trị Trương Tử Anh lúc này, có lẽ tiện nhất là dùng bàn tay Phi Hùng. Ngay từ năm 1939, Trương Tử Anh đã tập hợp một số tên thuộc Việt Nam Quốc Dân đảng và những phần tử trí thức phản động như đốc tờ Chương (tức Chương vịt), đốc tờ Mão… để thành lập Đại Việt Quốc Dân đảng, do hắn làm đảng trưởng. Bọn này có xu hướng thân Nhật khiến bọn Pháp phải gờm. Chúng hoạt động rất xảo quyệt.
Để tránh đòn Pháp, Trương Tử Anh không bao giờ công khai ra mặt liên lạc với Nhật mà chỉ cử bọn Chương vịt, đốc tờ Mão ra tiếp xúc. Nhật hất cẳng Pháp, bọn này mới xuất hiện công khai. Biết bọn Đại Việt quốc dân Đảng chẳng được tín nhiệm gì trong nhân dân, phát xít Nhật bèn tập hợp bọn này, cùng một số đảng viên Việt Nam Quốc Dân đảng ở trong nước như Nguyễn Ngọc Sơn và một số đảng viên Đại Việt duy tân lập ra Đại Việt quốc gia liên minh làm tay sai và ra sức tuyên truyền cho nền độc lập giả hiệu của Nhật.
Suốt thời kỳ tiền khởi nghĩa, bọn Đại Việt Trương Tử Anh đã trổ tài chó săn, dốc sức phá hoại cách mạng. Phát xít Nhật bị thua trận, bọn Đại Việt hoảng sợ, cử đại biểu sang Trung Quốc gặp bọn Việt Nam Quốc Dân đảng để điều đình ôm chân lũ Tầu Tưởng vào giải giáp quân đội Nhật. Vốn xảo quyệt, thủ lĩnh Trương Tử Anh tránh tiếp xúc với bọn Việt Nam Quốc dân đảng.
Nguyên là một giáo viên Anh văn ở Nha Trang, Trương Tử Anh bề ngoài chống Pháp để đi theo Nhật chống phá cách mạng. Mặc cho bọn Quốc Dân đảng tham gia chính phủ liên hiệp, Trương Tử Anh vẫn đứng ngoài. Hắn ra sức phá mọi chủ trương chính sách của ta.
Hiệp định sơ bộ mồng 6 tháng 3 được ký kết, hắn tìm mọi cách để phá, ngoài việc ám sát cán bộ cách mạng, hắn còn ra lệnh cho bọn tay sai ám sát Pháp kiều để bọn Pháp có cớ gây hấn với ta.
Trương Tử Anh là nhân vật cầm đầu chủ trương bắn vào lính Pháp trong cuộc duyệt binh để đứng ra hô hào nhân dân lật đổ chính quyền.
Nếu Pháp hoặc bất cứ bọn xâm lược nước ngoài nào quay lại Việt Nam, chắc chắn Trương Tử Anh sẽ đứng ra cầm đầu bọn phản động tay sai chống phá cách mạng.
Với tên trùm Việt gian đầu sỏ, sẵn nuôi ý thức chống phá cách mạng đến cùng, giờ chính là lúc nên xóa sổ hắn để cảnh cáo lũ đàn em và trừ hậu họa sau này.
Qua vụ bắt nhầm Trương Tử Anh, đồng chí Nguyễn Tạo càng thấy rõ: Việc này giao cho Phi Hùng là thuận nhất, mặt khác vẫn giăng rộng mẻ lưới của ta, đặc biệt quanh hang ổ của kẻ bị truy tầm.
Trời hơi lạnh, Phi Hùng giở tủ lấy chai rượu Xa-kê rót ra cốc. Mỗi lần nhấp chút rượu này, Phi Hùng cảm thấy mình đã trở thành một keimpeitai (hiến binh) của Nhật.
Hòm rượu Oa-ta-na-bê cho từ lâu, mãi hôm nay mới có dịp dùng đến. Phi Hùng nhận được lệnh bắt sống Trương Tử Anh.
Chắc "thượng cấp" đã thấy rõ con bài này của bọn Đại Việt đã đến lúc phải xóa sổ. Nếu muốn khử hắn, chỉ cần một quả lựu đạn, một băng đạn hoặc một chiếc ô tô không biển số lao vút qua là xong. Đằng này, lại "bắt sống" đúng là một vấn đề hắc búa.
Trương Tử Anh đã quá quen thuộc với bộ mặt Phi Hùng, những khi đến xin ý kiến cố vấn Oa-ta-na-bê, cho nên việc tiếp cận với hắn không phải là dễ nếu hắn biết trước đề phòng.
Hơn nữa Trương Tử Anh có một đội bảo vệ đặc biệt luôn bám sát với mấy tay súng cừ như Tiến xếc, Bình Phệ… Bao giờ Trương Tử Anh cũng đem theo vũ khí trong người, ngay cả khi ngủ cũng để súng dưới gối.
Hằng ngày, đi đâu về thấy bóng "đội bảo vệ đặc biệt" là Phi Hùng biết ngay Trương Tử Anh đang lăng xăng gần đó.
Phi Hùng nhấp thêm một cốc rượu nữa, người hắn ấm hẳn lên và tỉnh ra. Hắn nhớ lại thời gian gần đây, không gặp Trương Tử Anh ở Hà Nội. Rất có thể tên này đã đánh hơi thấy một nguy cơ bị trừng phạt nên núp vào một cái hang kín nào đó chăng? Nhưng với cương vị "đảng trưởng" nắm cả một đường dây Đại Việt, hắn không thể nằm mãi trong bọc được.
Phi Hùng coi việc bắt sống Trương Tử Anh là một thử thách của "thượng cấp" muốn dùng làm thước đo sự trung thành của hắn với cách mạng. Trước đây đã nhiều lần, chính hắn xun xoe trước mặt "đảng trưởng" nhưng giờ đây cần phải thí mạng một trong hai người, dĩ nhiên người đáng sống phải là hắn. Và điều đó cũng phù hợp với luật sống hiện hành của hắn.
Phi Hùng lấy hai khẩu súng ra xem lại. Hắn giơ tay xem đồng hồ. 9 giờ 300. Vào cái giờ này có lẽ tốt nhất là lượn quanh Hà Nội một vòng, sau đó lên Mỹ Kinh làm món tỉu sắm bánh bao thì tốt.
Chỉ một lát sau, chiếc Pho Vê-uýt đã từ từ lăn banh. Tấm biển số tuy không tháo ra nhưng Phi Hùng đã cố ý quết bùn vào để có ai nếu muốn theo dõi cũng khó
Hà Nội vẫn tấp nập đông vui, người nào người nấy hối hả với biết bao công việc mới mẻ.
Qua tấm cửa kính, Phi Hùng vẫn đưa mắt quan sát dọc hai đường phố, chợt hắn thấy một bóng người đeo cặp kính râm khá to, tay cầm tờ báo, tay chống can lững thững đi, bước chân hơi vòng kiềng. Thỉnh thoảng người đó lại rút khăn mùi xoa trong túi, nhấc mũ cát-két ra lau trán. Phi Hùng cho xe vượt lên trên rồi khẽ vòng lại qua mặt khách bộ hành: đúng Oa-ta-na-bê! Tối hôm kia mới chỉ qua ánh mắt, Phi Hùng đã cảm thấy hình như Oa-ta-na-bê có đánh hơi thấy việc này, nhưng hắn không dám nói ra.
Nếu biết chuyện, liệu lão ta sẽ nghĩ gì? Ở địa vị mình, chắc Oa-ta-na-bê cũng tặc lưỡi một cái là xong. Phi Hùng rú ga cho xe lao đi. Hàng Ngang, Hàng Đào… Hàng Buồm đây rồi. Qua cửa kính, một hàng ăn, mấy khúc giò lụa phơi bầy ra thật hấp dẫn. Khác với dự kiến từ trước, Phi Hùng không tạt lên Mỹ Kinh mà lại rẽ vào một hàng cơm tám giò chả. Hắn nhớ có lần đã dẫn Oa-ta-na-bê vào đây.
Lại một ngày nữa trôi qua vô ích. La cà một số quán giải khát nữa, Phi Hùng cũng không dò la được tin tức gì về Trương Tử Anh cả.
Đêm hôm đó, xe ô tô về đến nhà, đồng hồ đã điểm mười một tiếng, cứ thế Phi Hùng lăn ra giường ngủ.
Có tiếng náo động ngoài phố. Phi Hùng choàng tỉnh dậy, giơ tay xem đồng hồ. Chín giờ, muốn biết hang ổ của Trương Tử Anh có lẽ phải lần ngược đầu mối từ bọn trung ương "Đại Việt". Quả nhiên đến chiều, Phi Hùng đã nắm vững: Từ ngày "có động", Trương Tử Anh không dám ở Hà Nội nữa mà về sống ở Gia Lâm, địa chỉ cụ thể không nắm được, vì dạo này hắn thường hay thay đổi chỗ ngủ ban đêm. Dù sao vẫn còn dấu vết mà lần. Hắn tự an ủi: "Mình còn thế này thì người khác đừng hòng tìm ra tên "đảng trưởng Đại Việt". Để đảm bảo đường dây "đơn tuyến" Trương Tử Anh, trường hợp cần thiết – thường xuất hiện một mình, không có bảo vệ đi kèm. Hắn sợ chính cái đuôi đó, đôi khi lại dễ làm lộ.
Phi Hùng moi trong túi ra quân xúc xắc gieo thẻ. "Lục, à có thể gặp may hôm nay đây". Nhưng quân xúc xắc lại nằm nghiêng hơi lệch vào cái tách đựng chén. Hắn gieo lại quân xúc xắc: tứ. Không thật là hoàn toàn nhưng vẫn còn may. Hắn bước ra ô tô, mang theo một lọ ê-te, dây thừng và bao tải.
Ô tô từ từ lăn bánh tới Bờ Hồ. Phi Hùng cho xe quặt ra nhà hát thành phố chạy men theo bờ sông quan sát rõ người từ bên kia cầu sang. Có lúc ôtô đi rất chậm, có lúc rú ga phóng thật nhanh y như tâm trạng nôn nóng thất thường hiện nay của hắn vậy.
Tới phía cầu Đu-me (tức cầu Long Biên), Phi Hùng cho xe đi từ từ rồi dọc theo bến Nứa, xe hắn phóng thẳng lên đường Cổ Ngư. Gió hồ Tây mát rượi làm cho đầu óc hắn tỉnh táo. Hắn cởi khuy áo ngực lao đi rất nhanh, qua đền Quan Thánh, Cửa Nam rồi Tràng Thi.
Bỗng tim hắn đập nhói một cái. Ai như Trương Tử Anh nhỉ? Nhìn cái dáng phía sau quen quen… Mỗi lần hắn đến gặp Oa-ta-na-bê xin ý kiến cố vấn, Phi Hùng thường tiễn Trương Tử Anh ra cửa. Cái dáng hơi kềnh càng đặc biệt đó không sao lẫn được với người khác, dù hắn có để tóc dài, chụp cái mũ "phở" bạc phếch lên đầu. Trương Tử Anh đi xe đạp một mình, đằng sau buộc mấy mớ rau. Chiếc xe Pơ-giô đã cũ. Thỉnh thoảng hắn lại ngoái cổ lại, làm ra vẻ như chú ý đến mấy bó rau, nhưng thật ra là quan sát xem có ai theo dõi mình không
Phi Hùng nhận rõ bộ mặt Trương Tử Anh dù hắn để râu, đeo kính khá to và kéo cái bo mũ sụp xuống che gần kín mặt. Phi Hùng cho xe chạy rất êm, sờ vào khẩu súng giắt dưới bụng. Vấn đề đặt ra bây giờ là bắt hắn ở đoạn đường nào cho thuận tiện nhất.
Kế hoạch của Phi Hùng sẽ là: khi đỗ xe, mở sẵn cửa sau dí súng ép đối phương phải lên xe, tước vũ khí. Điều hắn rất gờm là mấy bó rau nhìn sau, thế nào cũng có ít nhất hai "quả na" (lựu đạn) nằm trong đó.
Phi Hùng đưa mắt nhìn ra phía trước thấy thấp thoáng bóng anh Vệ quốc đoàn đứng gác sau cái ụ cao. Tuyệt quá rồi! thế là có người hỗ trợ. Phi Hùng vòng tay lái, rú ga cho xe lao lên ép dần Trương Tử Anh vào vỉa hè bên trái.
Hình như nghe thấy tiếng rú ga phía sau, linh tính cho biết sắp xẩy ra điều gì không may, Trương Tử Anh khẽ quay đầu nhìn sang phải. Chiếc ô tô đã ép sát lại gần, hắn thoáng nhận ra khuôn mặt Phi Hùng. Vừa lúc đó, ôtô phanh kít lại, cánh cửa bật mở, Phi Hùng rút súng nhảy ra. Trương Tử Anh quay lại gần như vồ lấy bó rau phía sau xe. Phi Hùng vội đứng lại. Đúng lúc đó, Trương Tử Anh đẩy chiếc xe về phía Phi Hùng.
Rất sợ lựu đạn trong bó rau, Phi Hùng vội co cẳng chạy lùi ra sau xe kêu ầm lên:
– Phản động! bắt lấy tên phản động.
Người đi đường đổ xô ra, chưa biết đầu đuôi ra sao thì anh Vệ quốc đoàn đã xách súng chạy ra bảo Phi Hùng:
– Phản động cái gì? Đứng gác đây tôi biết hết. Người ta đang đi, chính anh lái xe đến ép người ta vào vỉa hè mà lại còn to mồm kêu phản động à?
Bà con nghe câu nói của anh Vệ quốc đoàn đứng gác tỏ vẻ đồng tình và tin ngay.
Phi Hùng chưng hửng, cảm thấy đứng lại lúc này thật nguy hiểm, hắn vội lên xe đóng sập cửa lại phóng đi.
Nhân lúc lộn xộn, Trương Tử Anh lủi vào đám đông chuồn mất. Nhẩy lên tàu điện tới đầu Bạch Mai, hắn bước xuống chui vào một quán cà phê kiếm một xó, gần tối mới đi ra, gọi xe tay làm ra vẻ như lên hóng mát hồ Tây rồi chuyển xe về Chèm, thuê thuyền sang bên kia sông, lộn lên Yên Viên chứ không về nhà ngay.
Bữa cơm thập cẩm ở quán Hồng Việt vẫn nổi tiếng từ xưa mà Phi Hùng ăn không thấy ngon, nhai như nhai rơm vậy. Thế là xểnh mất Trương Tử Anh. Giờ biết về báo cáo với ông Doãn như thế nào?
Từ ngày được lập công chuộc tội với cách mạng, những tin tức Phi Hùng báo cáo với ông Doãn, dù cơ mật đấy cũng chỉ có tính chất thông tin. Hắn cho rằng trước sau công an cũng biết, vì họ có "con mắt thần". Nhưng việc bắt Trương Tử Anh là một công việc cụ thể trên giao phó, nếu không hoàn thành rất có thể bị đánh giá sai về lòng trung thành. Hắn hiểu rõ: cuộc đời hắn chỉ cần một sơ xuất nhỏ là bị xóa sổ dễ như không. Liệu "thượng cấp" có hiểu rõ hắn không? Có nên gặp lại ông Doãn báo cáo, hay là… mà biết đi đâu bây giờ?
Phi Hùng quyết định chiều nay sẽ đến Nha Công An gặp ông Doãn báo cáo lại thật tường tận, còn xử lý thế nào là tùy thuộc ở ông ấy.
Nhìn bộ mặt rầu rĩ của Phi Hùng, Nguyễn Tạo biết ngay những tin tức do chị Sáu báo cáo là chính xác.
– Thưa anh – Phi Hùng cúi đầu nói – Về việc anh giao cho bắt Trương Tử Anh…
– Chính đồng chí Vệ quốc đoàn đứng gác đã nói: "Người ta đang đi, chính anh lái xe dồn ép người ta vào vỉa hè".
Nghe thượng cấp nói, Phi Hùng sung sướng reo lên.
– May quá, anh đã biết chuyện và thấu rõ cho em.
– Anh cứ yên tâm, tất cả những việc làm của anh không thể qua mắt chúng tôi đâu. Chuyện này không cần phải thanh minh.
Sau vụ bị bắt hụt ở phố Hàng Gà, Trương Tử Anh vô cùng hốt hoảng. Hắn chui tọt vào một cái "hang" nhưng hắn vẫn cảm thấy ngay cái "hang" này cũng không đảm bảo, dù hắn suốt ngày ru rú trong nhà. Đường dây liên lạc giữa Trương Tử Anh và các "trung ương" Đại Việt được xem xét và kiểm tra lại rất kỹ.
Sáng nay cho liên lạc vào một hòm thư "mật" ở Khâm Thiên thì buổi tối, Trương Tử Anh nhận được một bức thư có nét chữ khá quen, hắn vội mở ra xem:
Kính gửi "đảng trưởng"
Tôi là Hai ở Ninh Bình – Chắc "đảng trưởng" còn nhớ Hai Còm – Biết tin "đảng trưởng" đang gặp nhiều khó khăn, theo ý tôi, Ninh Bình hiện nay vẫn là cơ sở của ta, anh em Đại Việt có trại ở trong núi. Tôi xin đón "đảng trưởng" về Ninh Bình. Địa điểm liên lạc: Hòm thư 001 – KT vào 9 giờ.
Nay kính thư
NGUYỄN VĂN HAI
Gấp bức thư lại, Trương Tử Anh cố nhớ xem Nguyễn Văn Hai là ai? À, hắn nhớ ra rồi! Hồi hắn về kiểm tra mấy cơ sở đảng Đại Việt ở Ninh Bình, có một đảng viên Đại Việt ra đón về tận nhà cơm nước chu đáo. Hôm về Hà Nội, hắn còn được Hai biếu một chai mật ong. Sau đó, không có dịp trở lại Ninh Bình nên hắn cũng chẳng rõ giờ Hai làm gì.
Nhưng rõ ràng cái hoàn cảnh "cá nằm trong rọ" ở đây rất nguy hiểm, không thể kéo dài mãi được.
Rút khỏi nơi này càng sớm càng tốt. Xa Hà Nội một thời gian là kế đắc sách nhất. Trương Tử Anh thu xếp ít quần áo bỏ vào chiếc cặp, rồi lên xe, sau nghĩ thế nào lại thôi.
Nguyễn Tạo nhớ lại: trước khi đặt cái bẫy này, anh đã phải tìm công an viên Hai, vốn đã là đảng viên Đại Việt từ năm xưa. Thấy thượng cấp cho gọi điện lên Nha Công An, Hai rất sợ có chuyện gì xảy ra do lý lịch đen ngòm của mình. Nhưng nhận được lệnh đặt bẫy bắt Trương Tử Anh, Hai vội vàng làm theo đúng kế của trên: tự tay viết thư mời Trương Tử Anh về… nộp mạng.
Nguyễn Tạo còn nhớ lại trước đây, ta đã dùng kế "điệu hổ ly sơn" định tóm Trương Tử Anh, cũng viết thư giả, người đóng giả như thật nhưng rồi không thành. Vì con cáo già này rất tinh khôn, chỉ cần quay về "hang", thoáng ngửi mùi khác lạ, hắn đã chuồn đi thẳng.
Lần đó, Trương Tử Anh cứ để cho khách thao thao bất tuyệt say mê kể lại đoạn hồi ký đã qua đó chứng minh mình vốn quen biết chủ thực sự, rồi hắn đột nhiên hỏi:
– Đúng như anh nói: hôm đó trời rét thật, liệu anh còn nhớ tôi mặc áo gì không?
Trước đó khách đã trót kể: "Tôi nắm lấy áo anh mà cười rũ ra", giờ bỗng trở nên lúng túng, dù chỉ thoáng qua nhưng không thoát khỏi đôi mắt rất tinh của Trương Tử Anh.
Khách đáp bừa đi:
– Màu nước biển sẫm.
– Đúng rồi! Trí nhớ của anh cừ thật! Anh kể tiếp đi.
Từ đó Trương Tử Anh cứ ngồi yên, thỉnh thoảng lại gật gù, tỏ vẻ tâm đắc.
Tiễn khách ra về, hắn hứa sẽ đến điểm hẹn đúng giờ. Nhưng khác và một đội trinh sát đã mỏi mắt trông chờ vì Trương Tử Anh đã đánh hơi thấy cái vỏ của khác – Thật ra ngày đó hắn mặc chiếc áo len màu ghi nhạt.
Điều này thì chính xác tuyệt đối vì Trương Tử Anh có một trí nhớ khá tốt.
Tất cả câu chuyện này, Nguyễn Tạo đã dặn kỹ anh Hai và để anh Hai nghỉ hẳn một ngày trước đó, cố nhớ lại tất cả các chi tiết chính xác về Trương Tử Anh hồi tiếp xúc ở Ninh bình.
Hơn nữa cái thế của Trương Tử Anh, nhất là tâm trạng hắn lúc này – dù cảnh giác mấy – nếu kiểm tra hết thảy đều chính xác thì vẫn có khả năng hắn sẽ tự đút đầu vào rọ.
Từ trước tới nay, Trương Tử Anh rất tin vào tài hóa trang của mình. Hắn vẫn thường tự nhủ: trừ Oa-ta-na-bê ra không một ai có thể nhận ra hắn, thoáng gặp phút đầu ở ngoài đường.
Hôm đó, hắn đóng vai một bác bếp đi làm về, ghi đông xe đạp có một cà mèn đựng súp thừa. Loại xúp bui-a-bét ngoài thịt bò và xương hầm, còn có cả cua lẫn cá lổn nhổn, một gói thịt đề-sê – loại bạc nhạc bã súp chỉ dành cho chó béc-giê, một nửa tảng bánh tây. Hắn cũng đánh chiếc sơ-mi cổ cồn, quần áo sạch sẽ là cẩn thận, thoang thoảng mùi thơm của bếp núc. Còn mấy mớ rau đằng sau chẳng qua là bác bếp trên đường đi làm, tiện thì mua về nhà ăn, nhưng thật ra chủ yếu là để ngụy trang hai trái lựu đạn. Thế mà thật không ngờ: Phi Hùng lại nhận ra hắn. Nhưng nghĩ kỹ lại thì cũng dễ hiểu: Phi Hùng rất quen biết hắn và cũng thuộc loại sừng sỏ trong nghề.
Trương Tử Anh rít một hơi thuốc lá. Đêm khuya, trong căn phòng tối om chỉ có một điểm nhỏ đang lóe sáng. Công an đã phải dùng đến con bài Phi Hùng có nghĩa là: cuộc đời hắn ngàn cân treo sợi tóc.
Sau vụ bị bắt hụt vừa rồi, Trương Tử Anh không qua lại bất cứ một cơ sở cũ nào và không trực tiếp nói chuyện với ai cả. Không đêm nào hắn ngủ một nơi cố định, ban ngày cũng có lúc di chuyển địa điểm.
Việc nhận được lá thư mật của Hai ở phố Khâm Thiên cũng làm cho Trương Tử Anh suy nghĩ. Liệu đây có phải là cái bẫy của công an để chộp mình không? Theo kinh nghiệm bản thân, bất cứ một bức thư nào – dù do một người khác viết, có tài bắt chước mấy đi chăng nữa – thế nào cũng có chỗ sơ xuất. Nhưng đặc biệt qua bức thư của Nguyễn Văn Hai, dĩ nhiên có đối chiếu với một số thư, báo cáo khác của hắn – Trương Tử Anh có thể khẳng định là: đúng thư do Nguyễn Văn Hai viết.
Liệu Hai có thay lòng, đổi dạ hoặc viết dưới một sức ép khác không?
Trong lòng Trương Tử Anh ngổn ngang trăm mối tơ vò và chính lúc này cả vùng Gia Lâm biết đâu chẳng như một màng lưới công an đang thít dần lại.
Rừng núi Ninh Bình đúng là một nơi cư trú lý tưởng.
Cùng lắm, xuống thuyền lênh đênh giữa biển, xuất dương sang Trung Quốc. Có lẽ đó là thượng sách nhất. Hắn vững tin ngày một ngày hai, chắc chắn bọn Pháp sẽ quay lại và con bài trùm Đại Việt này lại xuất đầu lộ diện trên sân khấu chính trị ở Việt Nam.
Giá có cách nào thẩm tra lại xem đúng Nguyễn Văn Hai hắn đã gặp thì tốt quá. Trương Tử Anh nhớ lại diện mạo anh này. Trí nhớ hắn khá tốt, không thể quên được. Hai đưa chai mật ong cho mình. Hai mặc chiếc áo ka-ki Ăng-lê còn mới, mình mặc chiếc sơ-mi trắng đúp măng-sét, khuy mạ vàng, hằn lên một bông hoa.
Giờ thì không thể đích thân đến hộp thư mật để kiểm tra Hai, cũng không thể dùng cách mời hắn đến một điểm hẹn nào đó để kiểm tra được. Thời gian gấp lắm rồi!
Đêm qua, đúng lúc thức giấc, hắn cảm thấy không phải tiếng lá rơi ngoài đầu hè mà hình như có tiếng bước chân người lạ mặt đang rình mò đâu đây. Ba giờ sáng, Trương Tử Anh đã lẻn đi ngủ ở một nơi khác.
Điếu thuốc lá tắt ngấm. Trương Tử Anh dụi hẳn điếu thuốc vào cái gạt tàn. Chợt hắn nghĩ đến Lẫm. Lẫm là một bác phó cạo thật thà, hơi chậm chạp là khác. Bác cắt tóc chịu cho trẻ con trong làng, đến mùa bố mẹ lũ trẻ mới trả thóc, hoặc ngô. Hầu như bác không ra Hà Nội.
Dĩ nhiên trẻ con nhà nghèo mới đến nhà bác Lẫm để cắt tóc, thường là ba kiểu: ca-rê, móng lừa, nồi úp… các chú bé thường không nói gì vì có bố mẹ dắt con đến dặn bác:
– Bác húi sao cho cháu để lâu lâu mới phải cắt.
Thế là bác Lẫm đưa tông-đơ theo kiểu "nồi úp".
Qua thời kỳ "thực hành" ở đầu trẻ em, tay nghề đá kha khá rồi, bác Lẫm mới quay sang cắt cho người lớn.
Lần đầu đến bác Lẫm cắt tóc, Trương Tử Anh rất thú vị khi nhìn vào gương thấy bác Lẫm có khuôn mặt hao hao giống mình. Khác hẳn với các tay thợ cạo khác, luôn luôn kháo chuyện trong lúc làm việc, bác Lẫm rất ít nói. Khách hỏi thì trả lời, không thì thôi.
Chiều qua tình cờ đi qua nhà bác Lẫm, Trương Tử Anh mới biết bác vừa ốm khỏi, sắp trở lại cắt tóc.
Một tia sáng chợt lóe lên trong đầu Trương Tử Anh. Sau khi thẩm tra thật kỹ, Trương Tử Anh vào nhà bác Lẫm. Chủ nhà rất mừng khi gặp một ông khách cũ, chỉ nhìn quan thần sắc mình đã đoán trúng bệnh.
Ông Vận – tên người khách – còn hứa: tối mai sẽ đèo bác đến tận nhà cụ lang Vạn – người Cầu Bảy – hiện đang mở hiệu bốc thuốc xem mạch ở phố Khâm Thiên.
Theo lời khách thì cụ lang Vạn bốc thuốc mát tay, chuyên làm phúc, thường chữa khỏi mới lấy tiền, muốn trả bao nhiêu cũng được. Khách còn dặn kỹ: nhà cụ lang ngay cả đêm hôm cũng có lắm con bệnh đến mời, do đó khách sẽ chờ ở đầu phố để bác Lẫm đưa thư vào, nếu cụ có nhà, khách sẽ vào sau.
Trước khi ra về, khách còn dặn bác Lẫm kỹ càng:
– Bác hơn tuổi là anh, tôi làm em. Dù là chỗ quen biết, cũng phải đóng vai thế để cụ lang dốc lòng chữa bệnh cho mình.
Trời khá rét lại lất phất mưa. Hai chiếc kim đồng hồ chỉ chín giờ mười lăm phút. Người qua lại trên cầu đã vắng.
Long – chiến sĩ công an trực đêm – đã toan khép cánh cửa trạm kiểm soát lại, sau nghĩ đến công văn của đồng chí trạm trưởng mới phổ biến mấy hôm nay, anh lại hé mở, chặn một mảnh gạch vỡ cho gió đỡ đập vào cửa.
Từ phía dốc Gia Lâm, hai người đang đẩy một chiếc xe đạp chất cồng kềnh mấy đùm xôi to đôi gà sống thiến phủ sơ sài tàu lá chuối rách bươm.
Có lẽ vì cái lồng quá chật nên đôi gà thỉnh thoảng lại giãy loạt soạt, vẻ khó chịu. Nghe giọng nói lè nhè của người dắt xe, mồm sặc mùi rượu cũng có thể dễ dàng đoán ra được hai người này vừa ăn cỗ ở quê lên. Long vẫn cẩn thận xem kỹ giấy tờ.
Gió mạnh từ mặt sông thổi lên như muốn dập tắt ngọn đèn, khiến Long phải dí sát tờ giấy vào đèn mới nhìn rõ chữ.
– Bác về đâu bây giờ?
Nghe anh công an hỏi, người đùn xe phía sau vội đáp luôn:
– Chúng tôi về cuối phố Khâm Thiên, gần lối đi Ngã Tư Sở ấy.
Long hơi cau mặt lại, khẽ lẩm bẩm:
– Khâm Thiên, Khâm Thiên…
Khẽ đưa mắt nhìn hai người khách một lần nữa, anh trả lại giấy, gật đầu cho đi.
"Không biết Trương Tử Anh là cái tên phản động mức nào mà "thượng cấp" lại có lệnh truy tìm khiếp thế". Khuya rồi, chắc chẳng còn ai qua cầu nữa. Long cúi xuống vớ lấy hòn gạch quăng đi định khép cửa lại thì hai ông khách nữa dắt xe lên cầu.
Long dễ dàng nhận ra người đi đầu đúng là cai thợ nề, không phải vì cái bay và tay thước kè kè bên mình hoặc chiếc áo vét-tông ka-ki cùng cái mũ cát-két còn dính vết vôi và chủ yếu là từ người ông toát ra một mùi vôi vữa rất "thợ nề".
Người đi sau nom nho nhã hơn nước da hơi xanh, cho dù người đó mặc chiếc áo dạ cũ màu ghi đầu đội chiếc mũ phớt cũ, quấn khăn mặt, Long vẫn cảm thấy nét mặt hơi quen, hình như đã gặp ở đâu đôi lần.
– Đêm hôm khuya khoắt thế này, hai bác còn vào thành phố làm gì?
Bác cai thợ nề vội xun xoe đáp:
– Đồng chí tính, các cụ xưa đã dạy "cứu bệnh như cứu hỏa". Ông anh tôi đây bị ốm nặng, tôi vừa đi làm trên Bắc Giang về, nghe tin vội đưa bác ấy đi luôn.
Long nhìn người bệnh bằng con mắt ái ngại:
– Sao không chờ đến mai? Trời rét thế này cảm lạnh là nguy đấy. Phiền các bác cho tôi xem giấy tờ.
Liếc qua tờ giấy thông hành của người ốm thấy đề rõ Nguyễn Văn Lẫm, thợ cắt tóc Phú Thụy, Gia Lâm. Long hơi băn khoăn một điều: nhà bác này, mặt mũi sáng sủa thế mà chịu làm thợ cạo ở thôn quê thì lạ thật!
Khi trả lại giấy cho bác thợ cạo, Long quay ra thì không thấy ông thợ nề đâu cả.
Long bước ra cửa, chợt nhận ra một bóng đen đang ôm bụng ngồi thụp xuống sát thành cầu:
– Làm sao thế? Bác đau bụng à? Vào đây ngồi cho ấm cái đã!
Nghe anh công an trẻ vừa hỏi vừa dìu mình dậy, người cai thợ nề nhăn nhó lê bước vào trạm.
Phía ngoài hai chiến sĩ công an đang đi tuần tra trên cầu. "Chẳng lẽ lại là người trong ảnh"? Long đưa hộp dầu xoa cho bác cai thợ nề, rồi quay sang hỏi bác thợ cắt tóc:
– Em bác đau bụng thế, chưa đi được đâu, cứ ở trạm nghỉ cho ấm cái đã!
Vừa lúc đó hai chiến sĩ công an từ ngoài cầu đi vào, Long nói luôn:
– Các cậu cứ để cho hai bác nghỉ tạm, để tôi chạy ra ngoài phố gọi cụ xếp Lăng vào nhé!
– Xếp Lăng nào nhỉ?
Nghe bạn hỏi, Long vội đáp luôn:
– Cụ "anh-phiếc-mê" (y tá) ở nhà thương Rô-banh (Bệnh viện Bạch Mai ngày nay) nhà ở ngay cạnh cầu đây này.
Nghe nói đi gọi "anh-phiếc-mê" bác cai thợ nề cứ rối rít xua tay:
– Không cần, đau bụng vặt thôi mà!
– Thì hai bác cứ nghỉ ở đây cái đã – Long khẽ đưa mắt cho hai bạn rồi quay ra, tự tay khép cửa lại.
Sau khi kiểm tra kỹ, Long biết rõ: Ở Khâm Thiên không có một ông lang nào tên là Vạn cả, người ở Cầy Bảy lại càng không có.
Khi Long quay về trạm thì bác thợ cắt tóc mà anh nghi ngờ đã tựa đầu vào tường ngáy khò khò. Bác cai thợ nề thì đứng dậy nóng ruột, hỏi:
– Khuya rồi, có lẽ hai anh em chúng tôi xin phép quay về nhà vậy!
Bác cai thợ nề định lay ông anh dậy thì Long đã ngăn lại:
– Cứ để bác ấy nghỉ.
Bác thợ nề xốc lại áo, luống cuống thế nào để rơi chiếc mũ cát-két và làm bay xuống đất một lá thư gấp tư.
Long liếc rất nhanh dòng chữ: "Kính gửi đảng trưởng, tôi là Hai ở Ninh Bình", anh vội khẽ giẫm lên bức thư, nhân lúc bác cai thợ nề đang cúi về phía trước nhặt mũ.
– Bây giờ thì các anh phải ở lại đây chờ đến sáng!
Long nói như ra lệnh trong lúc bác cai thợ nề hơi tái mặt thì bác phó cúp vẫn ngủ ngon giấc.
Nguyễn Tạo giơ tay xem đồng hồ: 19 giờ 30. Thế mà vẫn không có tin tức gì từ "hòm thư mật" ở phố Khâm Thiên đưa về. Chẳng lẽ có động, Trương Tử Anh lọt lưới?
Một ngày trôi qua, tổ công tác vẫn nằm ở "hòm thư mật" nóng ruột chờ đợi.
Tối hôm sau, tại Nha Công An, Nguyễn Tạo thỉnh thoảng vẫn giơ tay xem đồng hồ: đã 22 giờ 15, chưa có tin tức gì ở tổ công tác "hòm thư mật". Thế là thế nào nhỉ?
Đúng 22 giờ 25, có điện từ đồn công an cầu Long Biên báo về cho biết: bắt được một người có lá thư khả nghi.
Đọc tới đây, Nguyễn Tạo hạ lệnh:
– Các đồng chí giữ người đó lại.
Thì ra trên đường đến "hòm thư mật" ở Khâm Thiên hôm sau, Trương Tử Anh đã bị anh em công an bắt được trên cầu.
Tin Trương Tử Anh bị bắt – đối với Phi Hùng có nghĩa là Việt Minh có con "mắt thần", không một tên phản động nào lọt lưới nổi với họ.



