Lấy thân mình chèn pháo trên đèo Điện Biên
Anh hùng liệt sĩ Tô Vĩnh Diện gắn liền với sự kiện lấy thân mình chèn bánh pháo để cứu khẩu pháo trong quá trình kéo pháo vào trận địa Điện Biên Phủ đầu năm 1954.
Anh hùng liệt sĩ Tô Vĩnh Diện sinh năm 1924 tại Thanh Hóa và tham gia lực lượng vũ trang trong những năm đầu của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Sau thời gian chiến đấu và rèn luyện, ông trở thành Tiểu đội trưởng thuộc đơn vị pháo cao xạ của Quân đội nhân dân Việt Nam. Đầu năm 1954, khi Chiến dịch Điện Biên Phủ được triển khai, đơn vị của ông được giao nhiệm vụ đưa pháo vào trận địa giữa điều kiện địa hình hiểm trở, đường núi dốc cao và thời tiết khắc nghiệt. Công tác kéo pháo bằng sức người lúc đó có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với khả năng triển khai hỏa lực của chiến dịch.
Trong quá trình kéo pháo vào trận địa tại khu vực Điện Biên, một sự cố nghiêm trọng xảy ra khi dây kéo bị đứt, khiến khẩu pháo có nguy cơ lao xuống vực. Trước tình huống khẩn cấp, Tô Vĩnh Diện đã dùng thân mình chèn vào bánh pháo để ngăn khẩu pháo tiếp tục trôi. Hành động diễn ra trong thời gian rất ngắn nhưng có ý nghĩa quyết định đối với việc bảo toàn vũ khí và lực lượng. Ông hy sinh ngay tại hiện trường, còn khẩu pháo được giữ lại an toàn để tiếp tục phục vụ chiến dịch.
Sự hy sinh của Tô Vĩnh Diện nhanh chóng được lan truyền trong các đơn vị tham gia Chiến dịch Điện Biên Phủ và trở thành biểu tượng về tinh thần trách nhiệm của người chiến sĩ. Nhà nước đã truy tặng ông danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân để ghi nhận công lao đặc biệt ấy. Tên tuổi của ông thường được nhắc đến cùng nhiều tấm gương tiêu biểu của Điện Biên Phủ. Câu chuyện lấy thân mình chèn pháo vẫn được ghi lại trong các tài liệu lịch sử và hoạt động giáo dục truyền thống như một minh chứng cho sự cống hiến của thế hệ chiến sĩ Việt Nam trong cuộc đấu tranh giành độc lập dân tộc.


