Lê Bá Dương

Tôi gặp Lê Bá Dương vào một buổi sáng tháng Bảy, khi dòng người đang lặng lẽ dâng hương tại Thành cổ Quảng Trị.

Ông đứng rất lâu trước dòng sông Thạch Hãn, ánh mắt xa xăm. Tôi nhẹ nhàng hỏi: Thưa bác, điều gì khiến bác vẫn quay lại nơi này nhiều lần như vậy?

Ông không trả lời ngay. Một lúc sau, ông nói chậm rãi: “Vì ở đây… có đồng đội của tôi.” Tôi nhìn xuống dòng sông lặng lẽ chảy. Khó có thể tưởng tượng nơi yên bình này từng là chiến trường khốc liệt.

Bác có thể kể lại một chút về những ngày đó không ạ? Ông gật đầu: “Năm 1972, chúng tôi chiến đấu ở đây suốt 81 ngày đêm. Bom đạn dày đặc đến mức… đất không còn là đất nữa. Mỗi mét vuông là máu.” Giọng ông trầm xuống. “Có những người vừa nói chuyện với tôi buổi sáng… đến chiều đã không còn nữa.”

Tôi ngập ngừng: Điều gì giúp bác vượt qua được những ký ức ấy? Ông nhìn tôi, rồi lại quay ra sông: “Không phải vượt qua… mà là sống cùng nó. Nhưng điều khiến tôi thanh thản là biết rằng sự hy sinh ấy không vô nghĩa.”

Một làn gió nhẹ thổi qua. Ông tiếp lời: “Tôi chỉ mong thế hệ trẻ khi đến đây, không chỉ thắp hương… mà còn hiểu được giá trị của hòa bình.”

Tôi hỏi câu cuối: Nếu được nhắn gửi một điều, bác sẽ nói gì?

Ông mỉm cười, ánh mắt hiền lại: “Hãy sống sao cho xứng đáng với những người đã nằm lại. Đừng để sự hy sinh ấy bị lãng quên.”

Rời Thành cổ, tôi vẫn nhớ mãi câu nói ấy. Dòng Thạch Hãn vẫn chảy, mang theo ký ức của một thời lửa đạn — và cả lời nhắc nhở lặng lẽ về giá trị của hòa bình hôm nay