Lê Bá Dương – Người lính gửi tuổi hai mươi vào lòng Thành cổ

Thành cổ Quảng Trị không chỉ là một di tích lịch sử. Đó là nơi kết tinh máu xương của hàng nghìn chiến sĩ trong Battle of Quảng Trị 1972, nơi tuổi hai mươi hóa thành bất tử. Trong số những người lính năm ấy có một người đã để lại những câu thơ khắc sâu vào tâm trí nhiều thế hệ – liệt sĩ Lê Bá Dương.

Mùa hè năm 1972, chiến trường Quảng Trị trở thành điểm nóng khốc liệt nhất miền Trung. Mỗi tấc đất nơi đây đều bị bom đạn cày xới. Không ngày nào không có pháo dội xuống. Không giờ nào không có đồng đội hy sinh. Nhưng cũng chính tại nơi tưởng chừng không thể sống nổi ấy, tinh thần chiến đấu của người lính giải phóng lại tỏa sáng rực rỡ hơn bao giờ hết.

Lê Bá Dương khi ấy mới tròn hai mươi tuổi. Anh thuộc lớp thanh niên lớn lên trong khói lửa chiến tranh, mang trong mình niềm tin mãnh liệt rằng đất nước nhất định sẽ thống nhất. Khi hành quân vào chiến trường Quảng Trị, anh cùng đồng đội hiểu rõ rằng phía trước là thử thách sinh tử, nhưng không ai lùi bước.

Những ngày chiến đấu trong Thành cổ là chuỗi ngày không thể nào quên. Ban ngày chống pháo kích. Ban đêm vận chuyển thương binh, tiếp tế đạn dược, đào công sự. Có những lúc nước uống không đủ, lương thực cạn dần, nhưng ý chí chiến đấu thì chưa bao giờ cạn.

Bom đạn trút xuống dày đặc đến mức mặt đất rung chuyển không ngừng. Có những thời điểm, trung bình mỗi mét vuông Thành cổ phải hứng hàng trăm quả đạn pháo. Đồng đội hy sinh ngay bên cạnh mình là chuyện xảy ra từng giờ. Nhưng người lính vẫn bám trụ.

Trong hoàn cảnh khốc liệt ấy, Lê Bá Dương không chỉ chiến đấu bằng súng mà còn chiến đấu bằng trái tim và cảm xúc của một người trẻ yêu nước. Anh đã viết những dòng thơ giản dị nhưng lay động:

“Đò lên Thạch Hãn ơi chèo nhẹ
Đáy sông còn đó bạn tôi nằm…”

Câu thơ ấy không chỉ là nỗi đau. Đó là lời tri ân. Là lời nhắc nhở thế hệ sau về sự hy sinh thầm lặng của biết bao người lính đã nằm lại nơi dòng Sông Thạch Hãn.

Trong 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ, mỗi chuyến vượt sông là một lần đối mặt với cái chết. Địch bắn phá dữ dội nhằm ngăn chặn tiếp viện. Nhưng những con đò vẫn lặng lẽ sang sông. Những người lính vẫn lặng lẽ tiến vào chiến trường.

Có những người đi mà không trở lại.

Những người còn sống tiếp tục chiến đấu thay phần của đồng đội.

Tinh thần ấy chính là sức mạnh giúp quân ta giữ vững trận địa trong suốt 81 ngày đêm lịch sử.

Sau chiến tranh, câu thơ của Lê Bá Dương trở thành lời nhắn gửi thiêng liêng cho các thế hệ hôm nay. Mỗi lần đứng trước dòng Thạch Hãn, nhiều người không khỏi lặng đi khi nhớ tới những người lính tuổi đôi mươi đã nằm lại dưới lòng sông.

Không phải ai cũng có một tuổi trẻ bình yên. Có những tuổi trẻ đã chọn gửi lại nơi chiến trường để đất nước được hòa bình.

Ngày nay, khi đến Thành cổ Quảng Trị, nhiều đoàn viên thanh niên vẫn dừng lại đọc câu thơ ấy như một lời thề tiếp nối truyền thống cha anh. Đó không chỉ là ký ức. Đó là trách nhiệm.

Tinh thần của Lê Bá Dương là biểu tượng cho lớp thanh niên Việt Nam thời chiến: giản dị, kiên cường, giàu lý tưởng và sẵn sàng hy sinh vì Tổ quốc.

Câu thơ của anh vẫn còn vang vọng như một lời nhắc:

Hòa bình hôm nay được đánh đổi bằng máu của những người trẻ hôm qua.

Và trách nhiệm của thế hệ hôm nay là giữ gìn hòa bình ấy bằng hành động cụ thể, bằng lý tưởng sống đẹp, sống có ích cho đất nước.