Lê Bá Dương – Người lính trở về và hành trình gìn giữ ký ức Thành cổ Quảng Trị

Lê Bá Dương – Người lính trở về và hành trình gìn giữ ký ức Thành cổ Quảng Trị

Trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc, Thành cổ Quảng Trị là biểu tượng thiêng liêng của lòng quả cảm và sự hy sinh của hàng vạn cán bộ, chiến sĩ trong cuộc chiến 81 ngày đêm mùa hè năm 1972. Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, nhiều nhân chứng lịch sử vẫn không ngừng kể lại những ký ức bi tráng của một thời hoa lửa. Trong số đó, cựu chiến binh Lê Bá Dương là cái tên được nhiều người biết đến bởi những câu chuyện chân thực về chiến trường Thành cổ và những hoạt động bền bỉ nhằm tri ân đồng đội đã ngã xuống.

Sinh năm 1953 tại tỉnh Quảng Bình, Lê Bá Dương nhập ngũ khi mới 18 tuổi. Năm 1972, ông tham gia chiến đấu tại chiến trường Quảng Trị với tư cách là chiến sĩ của Quân giải phóng miền Nam Việt Nam. Ông trực tiếp trải qua những ngày tháng ác liệt nhất tại Thành cổ Quảng Trị, nơi bom đạn dội xuống gần như liên tục, đất đá bị cày xới và sự sống, cái chết chỉ cách nhau trong gang tấc. Đối với ông, ký ức về những người đồng đội đã anh dũng hy sinh vẫn luôn hiện hữu như mới diễn ra ngày hôm qua.

Theo lời kể của Lê Bá Dương trong nhiều buổi giao lưu truyền thống, điều ám ảnh nhất không phải là tiếng bom hay những trận pháo kích dữ dội mà là sự mất mát quá lớn của đồng đội. Nhiều chiến sĩ vừa cùng nhau chiến đấu, chia nhau từng ngụm nước, từng nắm cơm vắt thì chỉ ít giờ sau đã nằm lại mãi mãi trên mảnh đất Thành cổ. Có những đồng đội đến nay vẫn chưa tìm thấy hài cốt, hòa vào lòng đất mẹ Quảng Trị như một phần của lịch sử dân tộc.

Sau ngày đất nước thống nhất, Lê Bá Dương không chọn cuộc sống bình lặng mà dành nhiều thời gian trở lại chiến trường xưa để tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ và tri ân những người đã hy sinh. Ông là người khởi xướng nhiều hoạt động tưởng niệm tại bến thả hoa trên sông Thạch Hãn – nơi hàng nghìn chiến sĩ đã ngã xuống trong mùa hè đỏ lửa năm 1972. Những câu thơ do chính ông sáng tác: "Đò lên Thạch Hãn xin chèo nhẹ/Đáy sông còn đó bạn tôi nằm..." đã trở thành lời nhắc nhở đầy xúc động về sự hy sinh của các anh hùng liệt sĩ và được nhiều người biết đến trong các hoạt động tri ân.

Không chỉ là người lưu giữ ký ức chiến tranh, Lê Bá Dương còn tích cực tham gia nói chuyện truyền thống với đoàn viên, thanh niên, học sinh và sinh viên trên cả nước. Qua những câu chuyện mộc mạc nhưng chân thực, ông giúp thế hệ trẻ hiểu rõ hơn giá trị của hòa bình, của độc lập dân tộc và trách nhiệm tiếp nối truyền thống cách mạng. Ông luôn nhấn mạnh rằng, sự tri ân lớn nhất đối với các liệt sĩ không chỉ là những nén hương tưởng niệm mà còn là việc mỗi người sống có trách nhiệm, góp phần xây dựng đất nước ngày càng giàu mạnh.

Ngày nay, Lê Bá Dương được xem là một trong những nhân chứng lịch sử tiêu biểu của chiến trường Quảng Trị. Cuộc đời và những việc làm của ông đã góp phần giữ gìn ký ức về cuộc chiến đấu bảo vệ Thành cổ, đồng thời lan tỏa tinh thần "Uống nước nhớ nguồn" đến nhiều thế hệ người Việt Nam. Những lời kể của ông không chỉ giúp lịch sử trở nên sống động mà còn khẳng định rằng hòa bình hôm nay là thành quả được đánh đổi bằng máu xương của biết bao người con ưu tú của dân tộc. Đó là giá trị thiêng liêng mà mỗi thế hệ cần trân trọng, gìn giữ và tiếp tục phát huy trong công cuộc xây dựng, bảo vệ Tổ quốc.