LÊ ĐĂNG TỚI – NGƯỜI DÂN QUÂN GIỮ MẠCH SỐNG GA HOÀNG MAI

Giữa những năm tháng chiến tranh chống Mỹ ác liệt, khi các tuyến đường, cây cầu và nhà ga ở miền Bắc trở thành mục tiêu đánh phá, tại vùng đất Quỳnh Vinh, Nghệ An có những người dân quân vừa lao động sản xuất, vừa cầm súng bảo vệ quê hương. Trong số đó có Lê Đăng Tới, người Trung đội trưởng dân quân gắn bó với nhiệm vụ bảo vệ ga Hoàng Mai.

Lê Đăng Tới sinh năm 1938 tại Nghệ An, vùng quê giàu truyền thống cách mạng. Lớn lên giữa cuộc sống lao động bình dị, ông cũng như nhiều thanh niên cùng thế hệ sớm ý thức rằng khi đất nước có chiến tranh, bảo vệ quê hương không phải là công việc của riêng những người lính ngoài mặt trận.

Khi chiến tranh phá hoại miền Bắc diễn ra ngày càng ác liệt, ga Hoàng Mai trở thành một điểm giao thông quan trọng. Những đoàn tàu chở người, lương thực và hàng hóa qua đây góp phần duy trì dòng chi viện hướng về chiến trường. Vì vậy, bảo vệ nhà ga đồng nghĩa với bảo vệ một mắt xích trên tuyến vận chuyển.

Trên cương vị Trung đội trưởng dân quân xã Quỳnh Vinh, Lê Đăng Tới cùng đồng đội đảm nhận nhiều nhiệm vụ: canh gác, bảo vệ nhà ga, phối hợp với bộ đội chiến đấu khi máy bay Mỹ xuất hiện, đồng thời tham gia bốc dỡ và vận chuyển hàng hóa.

Cuộc sống của những người dân quân khi ấy dường như không có ranh giới rõ ràng giữa lao động và chiến đấu.

Khi yên tiếng máy bay, họ trở lại sản xuất, sửa công sự, vận chuyển hàng. Khi tiếng còi báo động vang lên, những người nông dân lập tức trở thành chiến sĩ.

Lê Đăng Tới luôn xác định một điều giản dị: giữ được nhà ga là giữ được mạch vận chuyển; những chuyến hàng còn đi được thì chiến trường phía trước còn nhận được sự chi viện của hậu phương.

Bởi vậy, dù những trận đánh phá diễn ra ngày càng dữ dội, ông và đồng đội vẫn kiên trì bám trụ.

Dưới sự chỉ huy của Lê Đăng Tới, lực lượng dân quân Quỳnh Vinh đã tham gia hơn 50 trận chiến đấu với máy bay Mỹ, phối hợp cùng bộ đội bảo vệ khu vực ga Hoàng Mai.

Nhưng chiến đấu chỉ là một phần nhiệm vụ.

Sau mỗi đợt ném bom, mặt đất quanh nhà ga có thể bị cày xới, công sự hư hỏng, đường sá bị ảnh hưởng. Khi tiếng máy bay vừa xa, những người dân quân lại rời vị trí chiến đấu, nhanh chóng bắt tay vào khắc phục hậu quả.

Họ dọn đất đá, sửa lại công sự và góp sức khôi phục hoạt động vận chuyển.

Bom đạn có thể làm gián đoạn nhà ga trong một thời điểm, nhưng không thể khiến những con người nơi đây từ bỏ nhiệm vụ.

Còn người thì còn khôi phục. Còn tuyến đường thì những chuyến hàng vẫn phải tiếp tục đi.

Tinh thần ấy giúp Lê Đăng Tới và đồng đội vượt qua những ngày tháng gian nan nhất.

Không đứng phía sau để chỉ huy, người Trung đội trưởng luôn trực tiếp có mặt cùng anh em. Khi chiến đấu, ông cùng đồng đội giữ trận địa. Khi cần lao động, ông cùng nhân dân tham gia bốc dỡ hàng hóa và khắc phục hậu quả bom đạn.

Hình ảnh ấy tiêu biểu cho lực lượng dân quân miền Bắc trong chiến tranh: tay súng gắn với tay cày, trận địa gắn với ruộng đồng, chiến đấu gắn với lao động sản xuất.

Đối với Lê Đăng Tới, bảo vệ ga Hoàng Mai không chỉ có ý nghĩa giữ một công trình giao thông. Phía sau những đường ray là biết bao chuyến hàng đang chờ lên đường; phía sau những chuyến hàng ấy là những người lính đang chiến đấu ở tiền tuyến.

Bởi thế, mỗi lần giữ được nhà ga hoạt động cũng là một lần những người dân quân Quỳnh Vinh góp sức nối hậu phương với chiến trường.

Năm tháng trôi qua, chiến tranh lùi xa, nhưng câu chuyện về người Trung đội trưởng dân quân ấy vẫn gợi nhớ một thế hệ đặc biệt. Họ không phải những người lính chuyên nghiệp, cũng chẳng rời xa quê hương để hành quân hàng nghìn cây số. Trận địa của họ chính là nơi mình sinh ra và lớn lên.

Ở đó, họ vừa sản xuất để duy trì cuộc sống, vừa chiến đấu để bảo vệ làng quê, nhà ga và những tuyến giao thông của đất nước.

Lê Đăng Tới là một trong những con người như thế – bình dị khi trở về với công việc thường ngày nhưng kiên cường khi tiếng còi báo động vang lên.

Câu chuyện của ông vì vậy không chỉ là câu chuyện của một người dân quân. Đó còn là ký ức về ga Hoàng Mai trong những năm tháng tuyến lửa, nơi những người dân bình thường đã đứng lên giữa bom đạn, góp sức giữ cho những đoàn tàu và những chuyến hàng tiếp tục hướng về tiền tuyến.